در باره ما تماس با ما نقشه سایت صفحه اصلی

قانون اساسی ایران سند چشم انداز 20 ساله سیاستهای کلی نظام ارسال مقاله                                      

جستجو در بانك جامع قوانين و مقررات: جستجو در سايت:
جستجوي پيشرفته(قوانين ومقررات /سايت)

ارتباط با ما

نام
Email
متن

حاصل جمع دو عدد 8 +5 چيست؟


پايگاه هاي ديگر
عضو شويد

 نام

 Email

مشروح مذاكرات مجلس>بانك متني مشروح مذاكرات > 4/6/1388

نسخه چاپي

مشروح‌مذاكرات‌مجلس‌شوراي‌اسلامي 4/6/1380

جلسه‌ صد و سي‌ و نهم‌ 4 شـهريور مــاه‌ 1380 هـجري‌ شمسي‌
(139)6 جمادي‌الثاني‌ 1422 هـجري‌قمـري‌
مشروح‌ مذاكرات‌ مجلس‌ شوراي‌ اسلامي‌
دوره‌ ششم‌ ـ اجلاسية‌ دوم‌
1381 ـ 1380
صورت‌ مشروح‌ مذاكرات‌ جلسه‌ علني‌ روز يكشنبه‌ چهارم‌ شهريور ماه‌ 1380
 
فهرست‌ مندرجات‌ :
1 ـ اعلام‌ رسميت‌ و دستور جلسه‌.
 2 ـ تلاوت‌ آياتي‌ از كلام‌الله مجيد.
 3 ـ ناطقين‌ قبل‌از دستور آقايان‌: حسين‌ نوش‌آبادي‌ ـ محمد محمدي‌ ـ بهاءالدين‌ ادب‌ و خانم‌ فاطمه‌ راكعي‌
 4 ـ بيانات‌ رياست‌ محترم‌ مجلس‌ شوراي‌ اسلامي‌ بمناسبت‌ آغاز هفته‌دولت‌ ونقش‌خوب‌مردم‌ و دانشگاه‌ در قبل‌ و بعدازانقلاب‌.
 5 ـ تذكرات‌ نمايندگان‌ مردم‌ در مجلس‌ شوراي‌ اسلامي‌ به‌ مسؤولان‌ اجرايي‌ كشور.
 6 ـ تذكر آيين‌نامه‌اي‌ آقاي‌ رضا طلايي‌نيك‌ نماينده‌ محترم‌ بهار و كبودرآهنگ‌.
 7 ـ قرائت‌ گزارش‌ كميسيون‌ آموزش‌ و تحقيقات‌ در مورد سؤال‌ آقاي‌ سيدطاهر طاهري‌ نماينده‌ محترم‌ سمنان‌ از وزير محترم‌ وقت‌ آموزش‌ و پرورش‌.
 8 ـ قرائت‌ گزارش‌ كميسيون‌ آموزش‌ و تحقيقات‌ در مورد سؤال‌ آقايان‌ كريم‌ فتاح‌پورموانه‌ و احمد رهبري‌ نمايندگان‌ محترم‌ اروميه‌ و گرمسار از وزير محترم‌ وقت‌ آموزش‌ و پرورش‌.
 9 ـ تصويب‌ طرح‌ اصلاح‌ موادي‌ از قانون‌ مجازات‌ اسلامي‌ مصوب‌ 1370.
 10 ـ ارجاع‌ مجدد لايحه‌ موافقتنامه‌ همكاري‌ قضايي‌ در زمينه‌هاي‌ حقوقي‌، بازرگاني‌، كيفري‌، احوال‌ شخصيه‌، استرداد مجرمان‌ و انتقال‌ محكومان‌ به‌ زندان‌ و تصفيه‌ تركه‌ها بين‌ جمهوري‌ اسلامي‌ ايران‌ و جمهوري‌ عربي‌ سوريه‌ به‌ كميسيون‌ مربوطه‌.
 11 ـ تصويب‌ مجدد طرح‌ اصلاح‌ ماده‌ (128) قانون‌ آيين‌نامه‌ دادرسي‌ دادگاههاي‌ عمومي‌ و انقلاب‌ مصوب‌ 28/6/1378 و ارجاع‌ آن‌ به‌ مجمع‌ تشخيص‌ مصلحت‌ نظام‌.
 12 ـ اعلام‌ وصول‌ يك‌ فقره‌ لايحه‌.
 13 ـ قرائت‌ اسامي‌ غائبين‌ و تأخيركنندگان‌.
 14 ـ اعلام‌ ختم‌ جلسه‌ و تاريخ‌ تشكيل‌ جلسه‌ آينده‌.



«جلسه‌ ساعت‌ هشت‌ و چهل‌ دقيقه‌ به‌ رياست‌ آقاي‌ مهدي‌ كروبي‌ رسميت‌ يافت‌»



اداره‌ تدوين‌ مذاكرات‌ مجلس‌ شوراي‌ اسلامي‌



1 ـ اعلام‌ رسميت‌ و دستور جلسه‌
 رئيس‌ ـ  بسم‌الله الرحمن‌ الرحيم‌
 جلسه‌ با حضور 196 نفر رسمي‌ است‌، دستور جلسه‌ را قرائت‌ بفرماييد.
 منشي‌  (خالقي‌) ـ بسم‌الله الرحمن‌ الرحيم‌
 دستور جلسه‌ يكصد و سي‌ و نهم‌ روز يكشنبه‌ چهارم‌ شهريورماه‌ 1380 هجري‌شمسي‌ مطابق‌ با ششم‌ جمادي‌االثاني‌ 1422 هجري‌قمري‌:
 1 ـ گزارش‌ هيأت‌ اعزامي‌ به‌ استان‌ گلستان‌ از وضعيت‌ مناطق‌ سيلزده‌.
 2 ـ گزارش‌ كميسيون‌ آموزش‌ و تحقيقات‌ در مورد سؤال‌ آقاي‌ سيدطاهر طاهري‌ از وزير محترم‌ آموزش‌ و پرورش‌.
 3 ـ گزارش‌ كميسيون‌ آموزش‌ و تحقيقات‌ در مورد سؤال‌ آقايان‌ كريم‌ فتاح‌پور و احمد رهبري‌ از وزير محترم‌ آموزش‌ و پرورش‌.
 4 ـ ادامه‌ رسيدگي‌ به‌ گزارش‌ شور دوم‌ كميسيون‌ قضايي‌
 و حقوقي‌ در مورد طرح‌ اصلاح‌ مواد (248) و (249) قانون‌
 مجازات‌ اسلامي‌.
 5 ـ گزارش‌ كميسيون‌ قضايي‌ و حقوقي‌ در مورد لايحه‌ موافقتنامه‌ همكاري‌ قضايي‌ در زمينه‌هاي‌ حقوقي‌، بازرگاني‌، كيفري‌، احوال‌ شخصيه‌، استردادمجرمان‌ و انتقال‌ محكومان‌ به‌ زندان‌ و تصفيه‌ تركه‌ها بين‌ جمهوري‌ اسلامي‌ ايران‌ و جمهوري‌ عربي‌ سوريه‌ (اعاده‌ شده‌ از شوراي‌ محترم‌ نگهبان‌).
 6 ـ گزارش‌ كميسيون‌ قضايي‌ و حقوقي‌ در مورد طرح‌ اصلاح‌ ماده‌ (128) قانون‌ آيين‌ دادرسي‌ دادگاههاي‌ عمومي‌ و انقلاب‌ مصوب‌ 28/6/1378 (اعاده‌ شده‌ از شوراي‌ محترم‌ نگهبان‌).
 7 ـ گزارش‌ كميسيون‌ اقتصادي‌ در مورد طرح‌ تأسيس‌ مؤسسات‌ بيمه‌ غيردولتي‌ (اعاده‌ شده‌ از شوراي‌ محترم‌ نگهبان‌).
 8 ـ گزارش‌ كميسيون‌ عمران‌ در مورد لايحه‌ موافقتنامه‌ كشتيراني‌ تجاري‌ دريايي‌ بين‌ دولت‌ جمهوري‌ اسلامي‌ ايران‌ و دولت‌ جمهوري‌ مردمي‌ بنگلادش‌ (اعاده‌ شده‌ از شوراي‌ محترم‌ نگهبان‌).
 9 ـ گزارش‌ كميسيون‌ امنيت‌ ملي‌ و سياست‌ خارجي‌ در مورد لايحه‌ اصلاح‌ قانون‌ سرباز قهرمان‌ (اعاده‌ شده‌ از شوراي‌ محترم‌ نگهبان‌).
 10 ـ گزارش‌ كميسيون‌ اجتماعي‌ در مورد طرح‌ يك‌ فوريتي‌ اصلاح‌ موادي‌ از قانون‌ گزينش‌ معلمان‌ مصوب‌ 14/6/1374 و قانون‌ تسري‌ آن‌ مصوب‌ 9/2/1375.
 
 2 ـ تلاوت‌ آياتي‌ از كلام‌الله مجيد
 رئيس‌ ـ  تلاوت‌ كلام‌الله مجيد.
 ( آيات‌ (25 ـ 21) از سوره‌ مباركه‌ «احزاب‌ » توسط‌ قاري‌ محترم‌ آقاي‌ حسن‌ ربيعيان‌ تلاوت‌ گرديد )
  اَللّ'هُمَ صَلِّ عَلي‌' مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ
  اَعُوذُ بِاللهِ مِنَ الشَّيْط'انِ الرَّجيمْ ـ بِسْمِاللهِ الرَّحْم'نِ الرَّحيمِ
 لَقَدْ كـ'انَ لَكُمْ في‌ رَسُولِاللهِ اُسْوَةٌ حَسَنَةٌ لِّمَنْ كـ'انَ يَرْجُوا اللهَ وَ الْيَوْمَ الاْ 'خِرَ وَ ذَكَـرَ اللهَ كَثيراً * وَ لَـمّ'ارَاَ الْمُؤْمِنُونَ الاَحْـز'ابَ ق'الُوا ه'ذ'ا م'ا وَعَدَنَا اللهُ وَ رَسُولُـهُ وَ صَدَقَ اللهُ وَ رَسُولُـهُ وَ م'ا ز'ادَهُمْ اِلاّ'´ ايم'اناً وَّ تَسْليماً * مِنَ الْمُؤْمِنينَ رِجـ'الٌ صَدَقُوا مـ'ا ع'اهَدُوا اللهَ عَلَيْهِ فَمِنْهُمْ مَّنْ قَضي‌' نَحْبَهُ وَ مِنْهُمْ مَّنْ يَّنْتَظِرُ وَ مـ'ا بَدَّلُوا تَبْديلاً * لِّيَجْزِيَ اللهُ الصّ'ادِقينَ بِصِدْقِـهِـمْ وَ يُعَذِّبَ الْمُنـ'افِقينَ اِنْ شـ'آءَ اَوْ يَتُوبَ عَلَيْـهِمْ اِنَّ اللهَ كـ'انَ غَفُوراً رَّحيماً * وَ رَدَّ اللهُ الَّذينَ كَفَرُوا بِغَيْظِـهِـمْ لَمْ يَنـ'الُوا خَيْراً وَّ كَفَي‌ اللهُ الْمُؤْمِنينَ الْقِتـ'الَ وَ كـ'انَ اللهُ قَوِيّاً عَزيزاً * وَ رَدَّ اللهُ الَّذينَ كَفَرُوا بِغَيْظِـهِـمْ لَمْ يَنـ'الُوا خَيْراً وَّ كَفَي‌ اللهُ الْمُؤْمِنينَ الْقِتـ'الَ وَ كـ'انَ اللهُ قَوِيّاً عَزيزاً *
 ( صَدَقَاللهُالْعَليُّ الْعَظيمْ  ـ حضار صلوات‌ فرستادند )
 رئيس‌ ـ  با تشكر از قاري‌ محترم‌.
 
 3 ـ ناطقين‌ قبل‌از دستور آقايان‌: حسين‌ نوش‌آبادي‌ ـ محمد محمدي‌ ـ بهاءالدين‌ ادب‌ و خانم‌ فاطمه‌ راكعي‌
 رئيس‌ ـ  ناطقين‌ قبل‌ از دستور را دعوت‌ بفرماييد.
 منشي‌  (جلودارزاده‌) ـ بسم‌الله الرحمن‌ الرحيم‌
 ناطقين‌ قبل‌ از دستور امروز عبارتنداز:
 ـ جناب‌ آقاي‌ حسين‌ نوش‌آبادي‌ نماينده‌ محترم‌ ورامين‌.
 ـ جناب‌ آقاي‌ محمد محمدي‌ نماينده‌ محترم‌ سلسله‌ و دلفان‌.
 (كه‌ هر كدام‌ ده‌ دقيقه‌ وقت‌ دارند)
 ـ جناب‌ آقاي‌ بهاءالدين‌ ادب‌ نماينده‌ محترم‌ سنندج‌، ديواندره‌ و كامياران‌.
 ـ سركار خانم‌ فاطمه‌ راكعي‌ نماينده‌ محترم‌ تهران‌.
 (كه‌ هر كدام‌ پنج‌ دقيقه‌ وقت‌ دارند)
 آقاي‌ حسين‌ نوش‌آبادي‌ بفرماييد.
 حسين‌ نوش‌آبادي‌ ـ  بسم‌الله الرحمن‌ الرحيم‌
 « تلك‌الدار الا´خرة‌ نجعلها للذين‌ لايريدون‌ علواً في‌ الارض‌ و لا فساداً والعاقبة‌ للمتقين‌ »
 با درود به‌ روح‌ پرفتوح‌ امام‌ راحل‌ و ارواح‌ طيبه‌ شهداي‌ عزيز و با سلام‌ به‌ محضر مبارك‌ مقام‌ معظم‌ رهبري‌ و تبريك‌ صميمانه‌ به‌ رئيس‌ جمهور محترم‌ بمناسبت‌ فرارسيدن‌ هفته‌ دولت‌ و تشكيل‌ كابينه‌ جديد و آغاز فعاليت‌ چهارساله‌ دوم‌ ايشان‌ كه‌ اميد است‌ با تأسي‌ به‌ راه‌ آن‌ امام‌ بزرگوار كه‌ با رساترين‌ بيان‌ و بهترين‌ عمل‌ نحوه‌ اداره‌ جامعه‌ و نظام‌ را برمبناي‌ حاكميت‌ اسلام‌ و با تكيه‌ بر انديشه‌ اسلام‌ ناب‌ معرفي‌ نمود، بر مشكلات‌ و معضلات‌ كنوني‌ كشور در همه‌ عرصه‌ها با همكاري‌ قواي‌ مقننه‌ و قضاييه‌ فائق‌ آيند.
 در ابتداي‌ سخنانم‌ لازم‌ مي‌دانم‌ از هيأت‌ رئيسه‌ محترم‌ و نمايندگان‌ محترم‌ مجلس‌ شوراي‌ اسلامي‌ و همكاران‌ عزيز كه‌ در فضايي‌ آزاد، بدور از فشارهاي‌ حزبي‌ و سياسي‌ و با استقلال‌ رأي‌ به‌ وزراء پيشنهادي‌ رئيس‌ جمهور محترم‌ رأي‌ اعتماد دادند خسته‌ نباشيد عرض‌ نمايم‌.
 اقدام‌ مثبت‌ مجلس‌ شوراي‌ اسلامي‌ در دادن‌ رأي‌ اعتماد به‌ همه‌ وزراي‌ پيشنهادي‌ نشانه‌ اوج‌ همكاري‌، همدلي‌ و وفاق‌ بين‌ قوه‌ مقننه‌ و مجريه‌ است‌ و اميد مي‌رود اين‌ روحيه‌ همكاري‌ و همدلي‌ مجلس‌ محترم‌ با ساير قوا و دستگاهها و نهادهاي‌ قانوني‌ كشور گسترش‌ و تعميم‌ پيدا كند. بهرحال‌ مجلسي‌ كه‌ حاصل‌ خون‌ صدها هزار شهيد و جانباز است‌ و به‌ تعبير مقام‌ معظم‌ رهبري‌ يكي‌ از زيباترين‌ جلوه‌هاي‌ مردم‌سالاري‌ در نظام‌ جمهوري‌ اسلامي‌ است‌، بايد راه‌ راست‌ را به‌ مجريان‌ امور نشان‌ دهد و بر پيمودن‌ آن‌ نظارت‌ كند، مجلس‌ مي‌تواند مظهر وحدت‌، التيام‌، همكاري‌ و صداقت‌ باشد و هماهنگي‌ با قوه‌ مجريه‌ و قوه‌ قضائيه‌ را با يك‌ ملايمت‌ و وفاق‌ و برادري‌ ايجاد نمايد و اين‌ روش‌ را بعنوان‌ يك‌ الگو به‌ مردم‌ و جامعه‌ منتقل‌ نمايد.
 باتوجه‌ به‌ اينكه‌ در هفته‌ دولت‌ قرار داريم‌، ضمن‌ گراميداشت‌ ياد و خاطره‌ شهداي‌ عزيز رجايي‌ و باهنر، نكاتي‌ را بعنوان‌ تذكر و پيشنهاد به‌ مسؤولين‌ اجرايي‌و دولت‌ محترم‌ معروض‌ مي‌دارم‌:
 1 ـ براساس‌ اصل‌ (110) قانون‌ اساسي‌ تعيين‌ سياستهاي‌ كلان‌ نظام‌ و نظارت‌ بر حسن‌ اجراي‌ سياستهاي‌ كلي‌ از وظايف‌ و اختيارات‌ رهبر معظم‌ انقلاب‌ شناخته‌ شده‌ و با تأكيد مكرر معظم‌له‌ بر تقدم‌ مبارزه‌ با فقر، تبعيض‌ و فساد، ضروري‌ است‌ جهت‌گيري‌ كلي‌ اصلاحات‌ كه‌ از شعارهاي‌ دولت‌ محترم‌ بشمار مي‌رود به‌ سمت‌ اين‌ مبارزه‌ واقعي‌ سوق‌ داده‌ شود و از پرداختن‌ به‌ مسائل‌ جانبي‌ و حاشيه‌اي‌ پرهيز گردد.
 2 ـ ساده‌ زيستي‌ و دوري‌ جستن‌ از زخارف‌ دنيا كه‌ همواره‌ مورد توصيه‌ امام‌ عزيز ـ اعلي‌الله مقامه‌ الشريف‌ ـ بود، نصب‌ العين‌ مسؤولان‌ بويژه‌ مديران‌ ارشد دستگاههاي‌ دولتي‌ قرار گيرد و مسؤوليت‌ پذيري‌ و خدمتگزاري‌ به‌ مردم‌ شريف‌ كه‌ ولينعمت‌ همه‌ ما هستند دچار غفلت‌ و فراموشي‌ نشود. متأسفانه‌ روحيه‌ كاخ‌ نشيني‌ و تجمل‌ گرايي‌ در ميان‌ بعضي‌ از مسؤولان‌ و مديران‌ كشور در حال‌ رشد و گسترش‌ مي‌باشد و بعضاً روحيه‌ ايثار و فداكاري‌ تبديل‌ به‌ مسابقه‌ ثروت‌ و قدرت‌ شده‌ و مانند موريانه‌ پايه‌هاي‌ اخلاص‌ و صداقت‌ را سست‌ و تهي‌ ساخته‌ است‌.
 3 ـ تلاش‌ و فعاليت‌ مسؤولان‌ بايد بدور از رياكاري‌ و سياسي‌ كاري‌ باشد و در جهت‌ تحقق‌ خواست‌ و مطالبات‌ واقعي‌ مردم‌ و ايجاد عدالت‌ اجتماعي‌ و بر طرف‌ ساختن‌ تبعيض‌ و بيعدالتي‌ قرار گيرد. وجود فقر و محروميت‌ و تبعيض‌ و فساد كه‌ هويت‌ انقلاب‌ را تهديد و اعتقادات‌ مردم‌ را نسبت‌ به‌ مشروعيت‌ نظام‌ سست‌ مي‌سازد، براي‌ دولت‌ و نظامي‌ كه‌ شعار مردم‌سالاري‌ ديني‌ سر مي‌دهد زيبنده‌ نمي‌باشد و همه‌ قوا مسؤوليت‌ دارند اين‌ پديده‌هاي‌ شوم‌ و مظاهر آنرا در بخشهاي‌ فرهنگي‌، اقتصادي‌ و سياسي‌ برطرف‌ نمايند.
 4 ـ براساس‌ اصل‌ (128) قانون‌ اساسي‌ دولت‌ موظف‌ است‌ با رعايت‌ نياز جامعه‌ به‌ مشاغل‌ گوناگون‌ براي‌ همه‌ افراد، امكان‌ اشتغال‌ بكار و شرايط‌ مساوي‌ را براي‌ احراز مشاغل‌ ايجاد نمايد. لذا شايسته‌ است‌ دولت‌ محترم‌ با درك‌ اين‌ واقعيت‌ تلخ‌ و متأثر كننده‌ كه‌ بخش‌ اعظم‌ نيروهاي‌ جوان‌ اين‌ كشور، اعم‌ از فارغ‌ التحصيلان‌ دانشگاهها و فارغ‌ التحصيلان‌ دبيرستانها و مراكز فني‌ و حرفه‌اي‌ بدليل‌ فقدان‌ فرصتهاي‌ شغلي‌ در شرايط‌ نامطلوب‌ اقتصادي‌ و روحي‌ بسر مي‌برند، بسرعت‌ چاره‌ انديشي‌ نمايد تا سرمايه‌هاي‌ انساني‌ اين‌ كشور، در جهت‌ استقلال‌، خودكفايي‌ و توسعه‌ پايدار بكار گرفته‌ شود. بديهي‌ است‌ غفلت‌ و كوتاهي‌ در اين‌ رابطه‌ زمينه‌ ساز يك‌ بحران‌ و چالش‌ جدي‌ است‌ كه‌ ممكن‌ است‌ امنيت‌ ملي‌ كشور را دستخوش‌ آسيب‌ سازد.
 و اما سخني‌ با همكاران‌ خود در مجلس‌ شوراي‌ اسلامي‌:
 شما نمايندگان‌ محترم‌ اين‌ ملت‌ بزرگ‌، بخوبي‌ واقفيد كه‌ امام‌ فقيدمان‌ در وصيتنامه‌ الهي‌سياسي‌ خود رمز بقاي‌ انقلاب‌ را در رمز پيروزي‌ انقلاب‌ معرفي‌ فرمودند و سه‌ عنصر «دين‌، وحدت‌ و رهبري‌» را از عناصر مهم‌ و كليدي‌ پيروزي‌ انقلاب‌ برشمردند و تأكيد نمودند تا زماني‌ كه‌ اين‌ سه‌ عنصر باقي‌ باشد، انقلاب‌ اسلامي‌ حركت‌ تكاملي‌ خود را طي‌ خواهد نمود و دشمنان‌ نظام‌ و انقلاب‌ را در رسيدن‌ به‌ آمال‌ و مقاصد شوم‌ خود ناكام‌ خواهد گذاشت‌. تلاش‌ ما نمايندگان‌ مردم‌ بايد در راستاي‌ حفظ‌ و تعميق‌ اين‌ عناصر باشد. تلاش‌ در جهت‌ حفظ‌ دين‌ و اعتقادات‌ مردم‌ و مبارزه‌ جدي‌ با جرياناتي‌ كه‌ قصد دارند اعتقادات‌ و باورهاي‌ ديني‌ و اسلامي‌ مردم‌ را كمرنگ‌ سازند. تلاش‌ در جهت‌ حفظ‌ وحدت‌ و يكپارچگي‌ مردم‌ و انسجام‌ ملي‌ و برخورد با جريانات‌ نفاق‌انگيز و تفرقه‌ افكن‌ كه‌ مترصدند  صفوف‌ متحد  و بهم‌ پيوسته‌ ملت‌ را تضعيف‌ و دچار تشتت‌ نمايند و همچنين‌ تلاش‌ براي‌ حفظ‌ و اقتدار ولايت‌ فقيه‌ و رهبري‌ نظام‌ كه‌ به‌ تعبير رياست‌ محترم‌ جمهور، جناب‌ آقاي‌ خاتمي‌ امروز محور نظام‌ و مدار قطب‌ جمهوري‌ اسلامي‌ بشمار مي‌روند، صورت‌ گيرد.
 پرهيز از منازعات‌ بيهوده‌ سياسي‌ كه‌ نتيجه‌اي‌ جز نگراني‌ مردم‌ و مشوش‌ كردن‌ افكار عمومي‌ بدنبال‌ ندارد و شائبه‌ جنگ‌ قدرت‌ را در اذهان‌ تداعي‌ مي‌سازد، نكته‌اي‌ است‌ كه‌ با حزم‌ انديشي‌ و مداراي‌ همديگر جاي‌ خود را به‌ همكاري‌، صميميت‌، انس‌ و رفاقت‌ خواهد داد و مردم‌ عزيز را نسبت‌ به‌ سرنوشت‌ كشور و آينده‌ نظام‌ و فضاي‌ مجلس‌ خوشبين‌ خواهد ساخت‌ و نگرانيها و تنشهاي‌ موجود اجتماعي‌ را كاهش‌ خواهد داد. براي‌ ملت‌ بزرگي‌ كه‌ در طول‌ ساليان‌ پر رنج‌ مجاهدت‌ در راه‌ خدا متحمل‌ خسارتهاي‌ بزرگ‌ مادي‌ و انساني‌ شده‌ است‌، مهمترين‌ خواسته‌اش‌ دفاع‌ ما از اصول‌ و آرمانهاي‌ متعالي‌ اسلام‌ و اعتلاي‌ نظام‌ و انقلاب‌ و تحقق‌ منويات‌ امام‌ راحل‌ و صيانت‌ از ارزشها و حفظ‌ حقوق‌ مادي‌ و معنوي‌ ملت‌ مي‌باشد، بديهي‌ است‌، اشتباه‌ و توهم‌ در درك‌ و بيان‌ مطالبات‌ واقعي‌ مردم‌ بمثابه‌ گردابي‌ است‌ كه‌ ديروز عده‌اي‌ و امروز گروه‌ ديگري‌ را به‌ كام‌ خود خواهد كشاند.
 نكته‌ ديگر اينكه‌ مجلس‌ شوراي‌ اسلامي‌ از حقوق‌ قانوني‌ خود بشدت‌ دفاع‌ كند و تسليم‌ جوسازيها و هوچيگريهاي‌ بيرون‌ از مجلس‌ نشود. براساس‌ اصول‌ (137 و 122) قانون‌ اساسي‌، هم‌ رئيس‌ جمهور و هم‌ وزراء در برابر مجلس‌ كه‌ خانه‌ ملت‌ است‌ مسؤولند و بايد علاوه‌ بر پاسخگويي‌ در برابر ملت‌ و رهبري‌، پاسخگوي‌ مجلس‌ نيز باشند، چرا كه‌ اجراي‌ اين‌ امر به‌ مجلس‌ و نمايندگان‌ محترم‌ آن‌ اقتدار بيشتر مي‌بخشد و مسؤوليت‌ مجلس‌ را در بعد نظارتي‌ تقويت‌ مي‌كند. البته‌ اقتدار و اعتبار مجلس‌ با بهانه‌ قرار دادن‌ اصل‌ (86) قانون‌ اساسي‌ كه‌ گاهي‌ از مصونيت‌ و آزادي‌ نمايندگان‌ سوءاستفاده‌ مي‌شود، مغايرت‌ دارد و نبايد با استناد به‌ اصل‌ مذكور خداي‌ ناكرده‌ به‌ مقامات‌ و اشخاص‌ توهين‌ و يا نسبت‌هاي‌ دروغ‌ و كذب‌ داده‌ شود كه‌ اين‌ روش‌ در مقام‌ ايفاي‌ وظايف‌ نمايندگي‌ قابل‌ توجيه‌ نمي‌باشد.
 اما سخني‌ با مسؤولين‌ قوه‌ قضائيه‌؛ اين‌ روزها يكي‌ از موضوعات‌ مطرح‌ و مورد نقد و نظر، يافتن‌ راه‌ و روشهاي‌ پيشگيري‌ و مقابله‌ با مفاسد اجتماعي‌ است‌، شرايط‌ زشت‌ و ناهنجار كنوني‌ معلول‌ عواملي‌ است‌ كه‌ يكي‌ از مهمترين‌ آنها قصور و كوتاهي‌ در اجراي‌ احكام‌ و حدود اسلامي‌ است‌. اين‌ تسامح‌ و غفلت‌، كار را به‌ جايي‌ رسانده‌ است‌ كه‌ دامنه‌ شرارتها، دزديها، قتلها و فساد و فحشاء، آنچنان‌ وسعت‌ يافته‌ كه‌ همه‌ را نگران‌ و به‌ يافتن‌ روشهاي‌ مقابله‌ و مبارزه‌ ترغيب‌ نموده‌ است‌ و متأسفانه‌ كسي‌ نيست‌ به‌ فريادهاي‌ اعتراض‌ مردم‌ مظلوم‌ و مسلمان‌ كه‌ با ديد گان‌ شگفت‌ زده‌ شاهد اين‌ صحنه‌ها مي‌باشند، گوش‌ فرا دهد و مرهمي‌ بر زخمها و دردهاي‌ آنها بنهد. بديهي‌ است‌ يكي‌ از مشخصه‌هاي‌ بنيادين‌ و اساسي‌ نظام‌ اسلامي‌، اجراي‌ احكام‌ و حدود اسلامي‌ است‌ و اگر قرار باشد اين‌ مهم‌ صورت‌ خارجي‌ نيابد و در عينيت‌ جامعه‌ تحقق‌ نپذيرد، فلسفه‌ وجودي‌ حكومت‌ اسلامي‌ زير سؤال‌ مي‌رود و به‌ خودي‌ خود منتفي‌ مي‌شود. همانگونه‌ كه‌ احكام‌ و قوانين‌ جزايي‌ اسلام‌  از وحي‌ نشأت‌ مي‌گيرد، روشهاي‌ اجرايي‌ آنها نيز  تابع‌ نظر شرع‌ مقدس‌ و مقرراتي‌ است‌ كه‌ توسط‌ پيامبر اسلام‌ ـ 9 ـ و ائمه‌ معصومين‌ ـ 7 ـ وضع‌ شده‌ است‌، در سالي‌ كه‌ به‌ تعبير مقام‌ معظم‌ رهبري‌ بايد رفتار علوي‌ را نصب‌العين‌ خود قرار دهيم‌ و به‌ آن‌ بزرگوار اقتداء نماييم‌، بايد گفت‌ آن‌ حضرت‌ احكام‌ الهي‌ را براساس‌ تعاليم‌ اسلام‌ در انظار عمومي‌ اجراء مي‌كرد و در اين‌ امر آشنا، غريبه‌، بالادست‌، زيردست‌، دوست‌ و دشمن‌ براي‌ او فرقي‌ نمي‌كرد.
 همانگونه‌ كه‌ پيامبر عظيم‌ الشأن‌ اسلام‌ در اجراي‌ احكام‌ و حدود الهي‌ هرگونه‌ ملاحظه‌ شرايط‌ سياسي‌ داخلي‌ و بين‌ المللي‌ را نمي‌كرد و تحت‌ تأثير موقعيت‌ اجتماعي‌ و سياسي‌ اشراف‌ و سران‌ قبايل‌ قرار نمي‌گرفت‌، مسؤولين‌ قوه‌ قضائيه‌ بايد احكام‌ و حدود الهي‌ را با صلابت‌ و قاطعيت‌ به‌ مرحله‌ عمل‌ و اجراء در آورند و تابع‌ هيچ‌ تهديد، تطميع‌، توصيه‌  و رعايت‌ شؤون‌ اجتماعي‌ افراد نشوند و بديهي‌ است‌ بايد اصل‌ عزت‌، حكمت‌ و مصلحت‌ نظام‌ در اين‌ راستا مورد رعايت‌ قرار گيرد.
 اما مطالبي‌ درخصوص‌ مشكلات‌ حوزه‌ انتخابيه‌ خود شهرستان‌ ورامين‌؛ شهرستان‌ ورامين‌ با جمعيتي‌ نزديك‌ به‌ نيم‌ ميليون‌ نفر در فاصله‌ (35) كيلومتري‌ تهران‌ قرار دارد و با وجود برخورداري‌ از امتياز نزديكي‌ بمركز كشور، سهم‌ اندكي‌ از توسعه‌ و عمران‌ داشته‌ است‌ و با وجود تلاشهاي‌ انجام‌ شده‌، فعاليتها در بخشهاي‌ مختلف‌ تناسبي‌ با شايستگي‌ها و نيازهاي‌ اين‌ شهرستان‌ نداشته‌ است‌. شهرستاني‌ كه‌ افتخار حمايت‌ و اطاعت‌ از امام‌ راحل‌ را در سال‌ 1342 باقيام‌ تاريخي‌ پانزدهم‌ خرداد داشته‌ و شهداي‌ فراواني‌ را قبل‌ و بعد از انقلاب‌ اسلامي‌ تقديم‌ نموده‌ است‌ و به‌ تعبير آن‌ امام‌ بزرگوار «وراميني‌ها حقي‌ بر ما و انقلاب‌ دارند» اما متأسفانه‌ امروز شاهد مشكلات‌ و معضلات‌ فراوان‌ در بخشهاي‌ مختلف‌ هستيم‌.
 شهرستان‌ ورامين‌ با دشتي‌ حاصلخيز و شرايط‌ جغرافيايي‌ و اقليمي‌ و استعدادهاي‌ فراوان‌ انساني‌ و بسترهاي‌ مناسب‌ توسعه‌ در بخش‌ كشاورزي‌، امروز با كاهش‌ شديد آبهاي‌ سطحي‌ و زيرزميني‌ مواجه‌ است‌، بطوريكه‌ بخش‌ اعظم‌ اراضي‌ اين‌ منطقه‌ در اثر خشكسالي‌ و كمبود منابع‌ آب‌، از زير كشت‌ محصولات‌ كشاورزي‌ خارج‌ و در آستانه‌ نابودي‌ قرار گرفته‌ است‌. كاهش‌ حقابه‌ كشاورزان‌ از رودخانه‌ جاجرود و مشكلات‌ موجود در امر انتقال‌ آب‌ از قنوات‌ و چاههاي‌ آب‌ جنوب‌ تهران‌ و سوءاستفاده‌هاي‌ موجود در مسير انتقال‌ آب‌ و ضعف‌ مديريت‌ و نظارت‌ باعث‌ تشديد اين‌ بحران‌ شده‌، بطوريكه‌ اين‌ بحران‌ روزبه‌روز عميقتر مي‌گردد. تسريع‌ در اجراي‌ پروژه‌ انتقال‌ فاضلاب‌ و پساب‌ تهران‌ به‌ دشت‌ ورامين‌ و سرعت‌ دادن‌ به‌ پروژه‌ سد ماملو و رفع‌ موانع‌ موجود در مسير كانال‌ آب‌ كشاورزي‌ از تهران‌ به‌ ورامين‌ و توزيع‌ عادلانه‌ آب‌ مي‌تواند اين‌ معضل‌ را مرتفع‌ و اراضي‌ شهرستان‌ را از آب‌ كافي‌ بهره‌مند نمايد.
 وجود مهاجرين‌ و اتباع‌ خارجي‌ بويژه‌ افاغنه‌ در اين‌ شهرستان‌ باعث‌ بروز مشكلات‌ عديده‌ در ابعاد اقتصادي‌، امنيتي‌ و اجتماعي‌ شده‌ است‌، بطوريكه‌ براساس‌ آمارها و سرشماريهاي‌ اعلام‌ شده‌ بيش‌ از يكصد هزار نفر مهاجر افغاني‌ در اين‌ شهرستان‌ زندگي‌ مي‌كنند و (30) هزار فرصت‌ شغلي‌ را از افراد بومي‌ ساكن‌ شهرستان‌ سلب‌ نموده‌ و باعث‌ تشديد بحران‌ بيكاري‌ در اين‌ شهرستان‌ شده‌ است‌. تبعات‌ منفي‌ اجتماعي‌، امنيتي‌، اخلاقي‌ و فرهنگي‌ و بروز حوادث‌ تلخ‌ بواسطه‌ حضور مهاجرين‌ خارجي‌ در اين‌ منطقه‌ اين‌ ضرورت‌ را ايجاب‌ مي‌كند كه‌ مسؤولين‌ وزارت‌ كشور همه‌ تلاش‌ خود را جهت‌ انتقال‌ مهاجرين‌ افغاني‌ به‌ اردوگاهها و ساير مناطق‌ مورد نظر معمول‌ نمايند تا از بروز مشكلات‌ بيشتر و تبعات‌ منفي‌ گسترده‌تر جلوگيري‌ بعمل‌ آيد.
 مشكل‌ اياب‌ و ذهاب‌ و مسافرت‌ روزانه‌ مردم‌ از شهرهاي‌ مختلف‌ ورامين‌، قرچك‌، پيشوا و جوادآباد به‌ تهران‌ كه‌ براساس‌ آمار اعلام‌ شده‌ هر روز (100) هزار نفر مسافر (رئيس‌ ـ جناب‌ عالي‌ وقتتان‌ تمام‌ است‌) در اين‌ مسير جابجا مي‌شود، با توسعه‌ و گسترش‌ شبكه‌ اتوبوسراني‌ شركت‌ واحد تهران‌ و حومه‌ و تقويت‌ خط‌ (317) مرتفع‌ خواهد شد و اميدواريم‌ موافقت‌ وزير محترم‌ كشور و معاونت‌ محترم‌ عمراني‌ وزارت‌ مذكور با اختصاص‌ يكصد دستگاه‌ اتوبوس‌ شركت‌ واحد به‌ اين‌ مسير مشكل‌ رفت‌ و آمد مردم‌ شريف‌ اين‌ منطقه‌ بزودي‌ حل‌ گردد. البته‌ در اين‌ راستااحداث‌ و ايجاد خط‌ و ايستگاه‌ مترو  درشهرهاي‌ ورامين‌، قرچك‌ و پيشوا مي‌تواند كمك‌ بسيار بزرگي‌ براي‌ ريشه‌ كن‌ كردن‌ اين‌ معضل‌ باشد.
 مسأله‌ ديگر عقب‌ماندگي‌ صنعتي‌ در شهرستان‌ ورامين‌ است‌ كه‌ با وجود توسعه‌ شهركهاي‌ صنعتي‌ در شهرستانهاي‌ مجاور مانند پاكدشت‌ و ري‌، اما اين‌ شهرستان‌ از وجود يك‌ شهرك‌ صنعتي‌ كه‌ مي‌تواند نقش‌ بسزايي‌ در جهت‌ توسعه‌ اشتغال‌ و پايين‌ آوردن‌ نرخ‌ بيكاري‌ داشته‌ باشد، محروم‌ مانده‌ و مشكل‌ واقع‌ شدن‌ در شعاع‌ (120) كيلومتري‌ تهران‌ عامل‌ ديگر در جهت‌ رشد نيافتگي‌ بخش‌ صنعت‌ در اين‌ منطقه‌ شده‌ است‌. اميدواريم‌ باتوجه‌ به‌ پيگيريهاي‌ انجام‌ شده‌ و قول‌ مساعد مسؤولين‌ علاوه‌ بر كاهش‌ شعاع‌ (120) كيلومتر و خروج‌ شهرستان‌ از اين‌ بن‌ بست‌ صنعتي‌، با صدور مجوزهاي‌ لازم‌ احداث‌ شهركهاي‌ صنعتي‌ در شهرستان‌ ورامين‌ مورد عنايت‌ قرار گيرد (رئيس‌ ـ آقا! وقتتان‌ تمام‌ است‌، برادرمن‌) تسريع‌ در اجراء و اتمام‌ راه‌ قم‌ ـ ورامين‌ وگرمسار، كه‌ بحمدلله از سال‌ قبل‌ با حضور رياست‌ محترم‌ مجلس‌ آغاز شد و الحاق‌ چرمشهر به‌ شهرستان‌، مورد انتظار مردم‌ مي‌باشد. البته‌ مشكلات‌ ديگري‌ در بخشهاي‌ ديگر مانند بهداشت‌ و درمان‌ و آموزش‌ و پرورش‌، آب‌ و فاضلاب‌ و گاز رساني‌ وجود دارد كه‌ باتوجه‌ به‌ ضيق‌ وقت‌ از آن‌ صرفنظر مي‌كنم‌. والسلام‌ عليكم‌ و رحمة‌الله و بركاته‌
 رئيس‌ ـ  ناطق‌ بعدي‌ را دعوت‌ بفرماييد.
 منشي‌  (جلودارزاده‌) ـ ناطق‌ بعدي‌ جناب‌ آقاي‌ محمدي‌ مي‌باشند، بفرماييد.
 محمد محمدي‌ ـ  بسم‌الله الرحمن‌ الرحيم‌
 « الحمدلله رب‌ العالمين‌ و الصلواة‌ والسلام‌ علي‌ رسول‌ الله و آله‌ آل‌ الله »
 با درود فراوان‌ به‌ روح‌ مقدس‌ و ملكوتي‌ بنيانگذار جمهوري‌ اسلامي‌، امام‌ خميني‌ ـ رحمة‌اللهعليه‌ ـ (حضار صلوات‌ فرستادند) و سلامتي‌ وجود مبارك‌ و پربركت‌ مقام‌ معظم‌ رهبري‌. شهادت‌  بانوي‌ دو عالم‌ حضرت‌ زهراي‌ اطهر، دخت‌ نبوت‌، شفيعه‌ امت‌، ام‌ ابيها، عليهاسلام‌الله را به‌ عموم‌ مسلمانان‌ تسليت‌ عرض‌ مي‌نمايم‌. ياد مرحوم‌ حجت‌الاسلام‌ آقاي‌ موحدي‌ساوجي‌ را گرامي‌ مي‌دارم‌. در آغاز هفته‌ دولت‌، به‌ روان‌ پاك‌ شهيدان‌ رجايي‌ و باهنر درود مي‌فرستم‌.
 در سالهاي‌ اخير مفاهيمي‌ چون‌ توسعه‌ سياسي‌، آزادي‌ انديشه‌، مشاركت‌ مردمي‌ و عدالت‌ اجتماعي‌ در ادبيات‌ سياسي‌ ما به‌ كرات‌ مورد استفاده‌ گروهها و جناحهاي‌ سياسي‌ قرار مي‌گيرد. در سخنرانيها، مطبوعات‌ و بسياري‌ از محافل‌، بحث‌ از توسعه‌ سياسي‌ است‌ وليكن‌ راههاي‌ نهادينه‌ شدن‌ آن‌ بطور شفاف‌ مطرح‌ نمي‌گردد. مروري‌ بر اظهار نظر برخي‌ از افراد در سالهاي‌ اخير كه‌ در فكر تضعيف‌ پايه‌هاي‌ اعتقادي‌ جوانان‌ كشور و زير سؤال‌ بردن‌ مقدسات‌ ديني‌ هستند نشان‌ مي‌دهد كه‌ هوشياري‌ بيشتري‌ لازم‌ است‌ تا با درايت‌ جلو اين‌ افراد و حركت‌ ضد ديني‌ و ضد ارزشي‌ آنان‌ را گرفت‌. در اينجا به‌ گوشه‌اي‌ از مطالب‌ موهن‌ و نكاتي‌ كه‌ افراد در نوشته‌ها و سخنان‌ خود آورده‌اند، اشاره‌ مي‌كنم‌.
 در جمع‌ دانشگاهيان‌ گفته‌ مي‌شود بايد به‌ حكومت‌ ديني‌ از نگاه‌ ماركس‌ نگريست‌ و ذكر مي‌شود حكومتهاي‌ ديني‌ در طول‌ تاريخ‌ نشان‌ داده‌اند كه‌ افيون‌ توده‌هاي‌ مردمند و با وقاحت‌ مي‌گويند در حكومتهاي‌ ديني‌ بنام‌ خدا انسان‌ را به‌ قربانگاه‌ برده‌، قرباني‌ مي‌كنند و بنام‌ دين‌ فرد، عقل‌ و علم‌ را ذبح‌ مي‌كنند. در پاسخ‌ اينان‌ بايد گفت‌ كوس‌ رسوايي‌ ماركس‌ زده‌ شده‌ و تاريخ‌ مصرف‌ شعار كهنه‌ جدايي‌ دين‌ از سياست‌ گذشته‌ و اين‌ شعار متعلق‌ به‌ كساني‌ است‌ كه‌ يا دين‌ را بدرستي‌ نمي‌شناسند و يا سياست‌ و يا هر دو را.
 انبياء الهي‌ براي‌ نيل‌ به‌ هدف‌ رسالت‌  خود اقدام‌ به‌ تأسيس‌ حكومت‌ نموده‌اند كه‌ حكومت‌ اسلامي‌ پيغمبر بزرگ‌ اسلام‌ نمونه‌ موفق‌ يك‌ حكومت‌ است‌ و در جمهوري‌ اسلامي‌ كه‌ تفكر نوين‌ و روشن‌ بنيانگذار انقلاب‌ اسلامي‌ است‌، حكومت‌ ديني‌ به‌ بهترين‌ شيوه‌ ترسيم‌ شده‌ است‌.
 در روزنامه‌هاي‌ زنجيره‌اي‌ فاسد و مفسد و عوامل‌ بيگانگان‌، قوه‌ قضائيه‌ و شوراي‌ نگهبان‌ بطور مكرر مورد تهاجم‌ قرار مي‌گرفتند و چنين‌ القاءمي‌نمودند كه‌ مسؤولين‌ رده‌ اول‌ مملكت‌ در مقابل‌ هم‌ صف‌ آرايي‌ كرده‌اند و قوه‌ قضائيه‌ و شوراي‌ نگهبان‌ رو در روي‌ خواست‌ مردم‌ ايستاده‌ و مقابله‌ مي‌كنند. در صدر قوه‌ قضائيه‌ حضرت‌ آيت‌الله شاهرودي‌، شخصيتي‌ علمي‌ و لايق‌ است‌ كه‌ منتخب‌ و مورد تأييد رهبري‌ مي‌باشد. ايشان‌ با تمام‌ قوا در حال‌ خدمت‌ است‌، در حاليكه‌ فضاي‌ تنش‌ زا و مسموم‌ مطبوعاتي‌ كشور بارها و بارها در صدد تضعيف‌ اين‌ قوا برآمده‌، بدون‌ توجه‌ به‌ عواقب‌ تضعيف‌ كل‌ نظام‌.
 در اين‌ مطبوعات‌ كار به‌ جايي‌ رسيده‌ بود كه‌ احكام‌ دين‌ مبين‌ اسلام‌ مورد انتقاد و حمله‌ قرار مي‌گرفتند. در نشريه‌اي‌ نوشته‌ بود، حقوق‌ بشر هم‌ بر دين‌ مقدم‌ است‌ و هم‌ بر قانون‌ اساسي‌. در روزنامه‌اي‌ ديگر آمده‌ بود كه‌ نگرش‌ صحيح‌ به‌ دين‌ مردم‌ حق‌ دارند همه‌ مسؤولين‌ را به‌ سؤال‌ كشيده‌ و از آنها انتقاد كنند. حتي‌ اگر آن‌ مسؤول‌ پيامبر و امام‌ معصوم‌ باشد. بلكه‌ به‌ خدا هم‌ مي‌توان‌ اعتراض‌ كرد و او را فتنه‌ گر ناميد.
 در جايي‌ ديگر مظاهر ديني‌ چون‌ حجاب‌ و حياي‌ زنان‌، نماد عقب‌افتادگي‌ معرفي‌ شده‌ بود و در جاي‌ ديگر به‌ احكام‌ صريح‌ قرآن‌ درباره‌ ارث‌ خرده‌گيري‌ نموده‌ بودند « فمن‌ يعمل‌ مثقال‌ ذرة‌ خيراً يره‌ و من‌ يعمل‌ مثقال‌ ذرة‌ شراً يره‌ * اعملوا ما شئتم‌ انه‌ بما تعملون‌ بصير ».
 در همينجا لازم‌ مي‌دانم‌ از برخورد قاطع‌ آقايان‌ عليزاده‌ رياست‌ محترم‌ كل‌ دادگستري‌ و مبشري‌ رياست‌ محترم‌ دادگاه‌ انقلاب‌ تهران‌ تشكر نمايم‌ و اميدوارم‌ با قاطعيت‌ بيش‌ از پيش‌ در برابر اين‌ افراد منحرف‌ و احياناً وابسته‌ به‌ بيگانگان‌ بايستند.
 حل‌ مشكلات‌ مردم‌ و رسيدگي‌ به‌ حقوق‌ ملت‌ از وظايف‌ مسؤولين‌ نظام‌ مي‌باشد كه‌ بهتر است‌ بجاي‌ خلاصه‌ شدن‌ در شعار، عملي‌ شود و بجاي‌ درگيري‌ و تنش‌هاي‌ سياسي‌ به‌ فكر تحقق‌ عدالت‌ اجتماعي‌ باشند. همه‌ آحاد مردم‌ حق‌ دارند از حداقل‌ امكانات‌ رفاهي‌ نسبي‌ برخوردار باشند.
 مردم‌ ايران‌ كه‌ در اعتراض‌ به‌ ازدست‌ رفتن‌ دين‌ قيام‌ كردند و خون‌ دادند، در جبهه‌هاي‌ جنگ‌ شهيد و جانباز تقديم‌ كردند، مستحق‌ توجه‌ بيشتري‌ هستند. مشكلات‌ معيشتي‌ و اقتصادي‌ فشار مضاعفي‌ به‌ مردم‌ وارد ساخته‌ است‌، به‌ مطالبات‌ اصلي‌ مردم‌ درخصوص‌ مشكلات‌ زندگي‌، پاسخ‌ مناسب‌ داده‌ نشده‌ و اين‌ مشكلات‌ روز به‌ روز تشديد مي‌شود. عدم‌ توزيع‌ مناسب‌ امكانات‌ در بين‌ اقشار مردم‌ شكاف‌ طبقاتي‌ ايجاد كرده‌ است‌. كارمندان‌ محترم‌ دولت‌ و فرهنگيان‌ زحمتكش‌ براي‌ امرارمعاش‌ در مضيقه‌ هستند و با وجود توان‌ پايين‌ مالي‌ سربلند و شرافتمندانه‌ زندگي‌ مي‌كنند، نيازمند توجه‌ ويژه‌ دولت‌ و مجلس‌ محترم‌ هستند.
 همكاران‌ گرامي‌! بياييم‌ بجاي‌ هزينه‌ كردن‌ انرژي‌ خود در باندبازيها و دسته‌ بندي‌ها، نيرو و توان‌ خود را براي‌ دادن‌ پاسخ‌ مناسب‌ به‌ خواسته‌هاي‌ مردم‌ بگذاريم‌ و قواي‌ فكري‌ خود را متوجه‌ يافتن‌ چاره‌اي‌ براي‌ حل‌ مشكلات‌ مردم‌ بنماييم‌. اگر حقيقتاً مردمي‌ و دلسوز مردم‌ باشيم‌، اگر متواضع‌ و ساده‌زيست‌ باشيم‌ و اگر در كارها مطيع‌ امر ولي‌ فقيه‌ باشيم‌ با همين‌ ملت‌ و امكانات‌ مي‌توانيم‌ به‌ هرچه‌ مي‌خواهيم‌ برسيم‌.
 اينجانب‌ بعنوان‌ نماينده‌ مردمي‌ با شما سخن‌ مي‌گويم‌ كه‌ از كمترين‌ امكانات‌ بهره‌مند هستند. لرستان‌ با وجود جوانان‌ پاك‌ از وجود كارخانه‌هاي‌ اشتغالزا محروم‌ است‌ (رئيس‌ ـ آقاي‌ محمدي‌ وقتتان‌ تمام‌ است‌) و بيكاري‌ گريبانگير جوانان‌ اين‌ منطقه‌ گرديده‌ كه‌ اين‌ امر باعث‌ مهاجرت‌ جوانان‌ به‌ شهرها و استانهاي‌ بزرگ‌ و بعضاً ايجاد انحراف‌ و مشكلاتي‌ نيز شده‌ است‌.
 مردم‌ شريف‌ سلسله‌ و دلفان‌ با گذشت‌ بيش‌ از (22) سال‌ از پيروزي‌ انقلاب‌ هنوز در محروميت‌ شديد بسر مي‌برند. زمينهاي‌ حاصلخيز منطقه‌ مذكور مي‌طلبد كه‌ وزارت‌ محترم‌ جهادكشاورزي‌ عنايت‌ خاص‌ داشته‌ باشد. در سلسله‌ و دلفان‌ با وجود جمعيتي‌ بالغ‌ بر (250) هزار نفر، يك‌ بيمارستان‌ وجود ندارد كه‌ لازم‌ است‌ بيمارستانهاي‌ نيمه‌ كاره‌ الشتر و نورآباد بيشتر مورد توجه‌ مسؤولين‌ قرار گيرند (رئيس‌ ـ آقاي‌ محمدي‌! بقيه‌ آن‌ را به‌ روزنامه‌ها بدهيد) كه‌ هرچه‌ سريعتر به‌ بهره‌برداري‌ برسند و سزاوار نيست‌ بيمارستان‌ نيمه‌ كاره‌ الشتر كه‌ سالهاست‌ عمليات‌ اجرايي‌ آن‌ تعطيل‌ شده‌ است‌ و در وقت‌ ارائه‌ عمليات‌ تصميم‌ گرفته‌ شود بجاي‌ (64) تختخوابي‌ به‌ (25) تختخوابي‌ تقليل‌ يابد كه‌ اين‌ موجب‌ اعتراض‌ شديد مردم‌ و تشنج‌ در منطقه‌ مي‌باشد (رئيس‌ ـ ديگر بس‌ است‌، باقي‌ آن‌ را به‌ روزنامه‌ها بدهيد، كفايت‌ مي‌كند) حاج‌ آقا! يكدقيقه‌ (رئيس‌ ـ يكدقيقه‌ خيلي‌ مي‌شود، بفرماييد) مردم‌ الشتر و نورآباد براي‌ داشتن‌ جاده‌ آسفالته‌ به‌ هرسين‌ ـ نهاوند و بروجرد سالهاست‌ به‌ انتظار نشسته‌اند. در سفري‌ كه‌ در سالجاري‌ با مرحوم‌ دكتر دادمان‌ ـ رحمة‌اللهعليه‌ ـ به‌ منطقه‌ داشتيم‌، ايشان‌ مبلغ‌ كافي‌ جهت‌ آسفالت‌ جاده‌هاي‌ فوق‌الذكر تخصيص‌ و دستور فرمودند پروژه‌هاي‌ مزبور در سالجاري‌ به‌ اتمام‌ برسد و در اين‌ خصوص‌ بعلت‌ زودرس‌ بودن‌ فصل‌ سرما در آن‌ منطقه‌، تقاضا مي‌شود كه‌ وزارت‌ محترم‌ راه‌ و ترابري‌ پيگيري‌ نموده‌ و دستور تسريع‌ در انجام‌ عمليات‌ را عنايت‌ فرمايند (رئيس‌ ـ آقاي‌ محمدي‌! منظورم‌ محمدي‌ سلسله‌ و دلفان‌ است‌) والسلام‌ عليكم‌ و رحمة‌الله و بركاته‌
 رئيس‌ ـ  مثل‌ اينكه‌ آقاي‌ محمدي‌ مرتب‌ مي‌گويند يكدقيقه‌ و معتقد هستند كه‌ زمان‌ گردش‌ چرخ‌ و فلك‌ ندارد، مثل‌ اينكه‌ همانطور مانده‌ است‌. نه‌ بابا مي‌گردد. با تشكر از آقاي‌ محمدي‌، ناطق‌ بعدي‌ را دعوت‌ بفرماييد.
 منشي‌  (جلودارزاده‌) ـ جناب‌ آقاي‌ بهاءالدين‌ ادب‌ بفرماييد.
 بهاءالدين‌ ادب‌ ـ  بسم‌الله الرحمن‌ الرحيم‌
 بالاخره‌ هيأت‌ دولت‌ پيشنهادي‌ جناب‌ آقاي‌ سيدمحمد خاتمي‌، تماماً از مجلس‌ شوراي‌ اسلامي‌ رأي‌ اعتماد گرفت‌. ضمن‌ تبريك‌ اين‌ موفقيت‌ به‌ وزراء و رئيس‌ جمهور محترم‌، نظر به‌ اينكه‌ در آستانه‌ هفته‌ دولت‌ هستيم‌، ضمن‌ گراميداشت‌ ياد و خاطره‌ شهداي‌ گرانقدر دولت‌، شهيدان‌ رجايي‌ و باهنر و كليه‌ شهداي‌ معظم‌ و بويژه‌ امام‌ شهيدان‌. اجازه‌ مي‌خواهد نكاتي‌ را خطاب‌ به‌ رياست‌ محترم‌ جمهوري‌ و مجلس‌ معزّز شوراي‌ اسلامي‌ معروض‌ دارد.
 طي‌ ساليان‌ اخير واژه‌هايي‌ چون‌ قانونمندي‌، شايسته‌سالاري‌، ايران‌ براي‌ همه‌ ايرانيان‌، اجراي‌ كامل‌ قانون‌ اساسي‌، عدالت‌ اجتماعي‌، جامعه‌ مدني‌، اصلاحات‌ و غيره‌ فراوان‌ بكار گرفته‌ شده‌ و مي‌شود. بيان‌ اين‌ واژه‌ها موجي‌ از شادي‌ و نشاط‌، نويد و اميد در اكثر قريب‌ به‌ اتفاق‌ جامعه‌ ايجاد نمود و بطور طبيعي‌ گروهي‌ نيز اين‌ واژه‌ها را كلي‌گويي‌ اعلام‌ و آنرا به‌ چالش‌ كشيدند. بي‌انصافي‌ است‌ اگر بگوييم‌ تعاطي‌ دو طرز تفكر و تلقي‌ فوق‌الذكر ره‌توشه‌اي‌ براي‌ اين‌ ملت‌ نداشته‌ است‌. اما كمال‌ خوش‌باوري‌ است‌ كه‌ در تراز ملي‌، بهاي‌ پرداخت‌ شده‌ در قبال‌ نتيجه‌ بدست‌ آمده‌ را مثبت‌ ارزيابي‌ كنيم‌.
 ملت‌ رشيد ايران‌ طي‌ چهار سال‌ گذشته‌ حجت‌ را بر همگان‌ بويژه‌ مسؤولين‌ محترم‌ تمام‌ كرد و در انتخابات‌ (18) خرداد سال‌ 80 مجدداً پايمردي‌ خود را در عمل‌ اثبات‌ نمود. نگاهي‌ اجمالي‌ و تحليلي‌ به‌ آراي‌ نوار مرزي‌ كشور بويژه‌ مناطق‌ سنّي‌نشين‌ و محل‌ سكونت‌ كردها و بلوچ‌ها كه‌ از محروميتهاي‌ فراوان‌ رنج‌ مي‌برند، گوياي‌ اين‌ حقيقت‌ است‌ كه‌ اين‌ مردم‌ غيور و شريف‌ به‌ شعارها و واژه‌هاي‌ فوق‌الذكر تنها به‌ اميد رفع‌ محروميتهاي‌ اقتصادي‌ و رفاهي‌ كه‌ حق‌ فراموش‌شده‌ مسلم‌ آنهاست‌ و رسيدن‌ به‌ ميانگين‌ كشور در اين‌ زمينه‌ها دل‌ نبسته‌اند. آنان‌ به‌ پاي‌ صندوقهاي‌ رأي‌ آمدند و خيلي‌ بيشتر از ميانگين‌ كشور، به‌ صندوقها آراء ريختند و به‌ جناب‌ آقاي‌ خاتمي‌ رأي‌ دادند، با اين‌ اميد كه‌ كرامت‌ انساني‌ ايشان‌ همانگونه‌ كه‌ در قانون‌ اساسي‌ آمده‌ است‌، حفظ‌ شود. اميد آن‌ داشته‌ و دارند كه‌ نژاد و مذهب‌ و گويش‌، ملاك‌ و معيار برتري‌ها نباشد. شايستگان‌ از هر نژاد و تبار و آيين‌ همانطور كه‌ در اصل‌ (19) قانون‌ اساسي‌ بيان‌ شده‌ است‌، شانس‌ خدمت‌ در عرصه‌ ملي‌ پيدا نمايند و همه‌ از حقوق‌ برابر برخوردار گردند تا شايسته‌سالاري‌ و ايران‌ براي‌ همه‌ ايرانيان‌ و قانونمداري‌ محقق‌ شود.
 آيا وزراي‌ منتخب‌ جناب‌ آقاي‌ خاتمي‌ كه‌ از مجلس‌ اصلاحات‌ رأي‌ اعتماد گرفتند، برابر اين‌ اصل‌ و برابر تعهد رئيس‌ جمهور به‌ ملت‌ در پايبندي‌ به‌ شعارهاي‌ فوق‌ انتخاب‌ شده‌ بودند؟ اگر در زمان‌ معرفي‌ هيأت‌ دولت‌ به‌ مجلس‌ در اين‌ زمينه‌ صحبتي‌ نشد، اولاً براي‌ جلوگيري‌ از ايجاد شائبه‌ سهم‌خواهي‌ در اذهان‌ بود. ثانياً بعنوان‌ امين‌ مردم‌ كرد بويژه‌ كردهاي‌ اهل‌ تسنن‌ در انتظار قضاوت‌ و اقدام‌ مجلس‌ اصلاحات‌ باقي‌ ماند. بحمدالله همه‌ معرفي‌شدگان‌ از مجلس‌ اصلاحات‌ رأي‌ اعتماد گرفتند و همه‌ چيز به‌ خير و خوشي‌ تمام‌ شد. يعني‌ حدود دو ماه‌ انتظار ملت‌ و نظرخواهي‌ و جلسه‌ با كميسيونهاي‌ تخصصي‌ مجلس‌، احزاب‌ و فراكسيونها و نهادهاي‌ مدني‌ و غيره‌ در روز چهارشنبه‌ (31) مردادماه‌ سال‌ 80 پايان‌ گرفت‌. اما مردم‌ از وكلاي‌ معزّز مجلس‌ و رئيس‌ جمهور منتخب‌ و محبوب‌ خود سؤال‌ مي‌كنند كه‌ براستي‌ شايسته‌سالاري‌ رعايت‌ گرديد؟ اگر رعايت‌ شده‌ است‌، بطور شفاف‌ مراتب‌ شايستگي‌ و ارجحيت‌ وزراء را نسبت‌ به‌ ديگر كانديداهاي‌ معرفي‌ شده‌ براي‌ عموم‌ ملت‌ از طريق‌ رسانه‌ها بيان‌ فرماييد.
 ملت‌ سؤال‌ دارند كه‌ راستي‌ در عمل‌، نه‌ در شعار، ايران‌ براي‌ همه‌ ايرانيان‌ است‌؟ يا برابر آنچه‌ كه‌ از بيانات‌ جناب‌ آقاي‌ رئيس‌ جمهور در روز چهارشنبه‌ در مجلس‌ شوراي‌ اسلامي‌ مستفاد مي‌شد و ملاكهاي‌ كلي‌ را به‌ منظور توجيه‌ انتخاب‌ وزراي‌ خويش‌ اعلام‌ داشتند، در كشور ايران‌، مردم‌ به‌ دو دسته‌ خودي‌ و غيرخودي‌ تقسيم‌ مي‌شوند؟ مسؤوليت‌ در قبال‌ ملت‌ ايجاب‌ مي‌كند. عرض‌ كنم‌ كه‌ اين‌ ملت‌ هوشيار است‌. با همين‌ هوش‌ و ذكاوت‌ ذاتي‌ بحرانهاي‌ زيادي‌ را از سرگذرانده‌، فاتحان‌ و كشورگشايان‌ را به‌ زانو درآورده‌ و بر آنها غلبه‌ فرهنگي‌ كرده‌ است‌.
 به‌ ميدان‌ مي‌آيد، ليكن‌ اگر دريابد كه‌ از حضورش‌ درك‌ درستي‌ نشده‌ است‌، سكوت‌ خواهد كرد. سكوت‌ اين‌ ملت‌ بنفع‌ هيچكس‌ نيست‌. به‌ اقتدار ملي‌، امنيت‌ ملي‌ و وحدت‌ ملي‌ بينديشيم‌. به‌ نظارت‌ ملي‌ ملت‌ و مطالبات‌ آنها بهاي‌ لازم‌ را بدهيم‌. آيا مردم‌ كرد و اهل‌ تسنن‌ چشم‌ بسته‌ بايد بپذيرند و قبول‌ كنند كه‌ شعارهاي‌ رئيس‌ جمهور معزز و نمايندگان‌ محترم‌ مجلس‌ محقق‌ شده‌ است‌؟ يا شايد بنظر شعاردهندگان‌، اين‌ گروه‌ از ملت‌ ايران‌ از بقيه‌ هموطنان‌ خود مستثني‌ شده‌اند؟ ممكن‌ است‌ از نظر شعاردهندگان‌ اين‌ گروه‌ از ملت‌ جز در ايام‌ انتخابات‌ هيچوقت‌ ديگر نبايد اميد آن‌ داشته‌ باشند كه‌ چون‌ ديگر هموطنان‌ از حقوق‌ برابر برخوردار گردند. رجاي‌ واثق‌ دارد چنين‌ نباشد و براستي‌ اصل‌ (19) قانون‌ اساسي‌ اجراء و همه‌ ملت‌ از حقوق‌ برابر برخوردار و شايستگان‌  فقط‌ با معيار شايستگي‌ نه‌ وابستگي‌ خدمتگزار ملت‌ در مسؤوليتها باشند. ان‌شاءالله
 در خاتمه‌ ضروري‌ مي‌داند اعلام‌ نمايد اين‌ نطق‌ بعنوان‌ انتقادي‌ سازنده‌ از دولت‌ و مجلس‌ است‌ و بمنظور اصلاح‌ امور در اولين‌ روزهاي‌ آغاز بكار دولت‌ جديد، نه‌ خداي‌ ناخواسته‌ تخطئه‌ مسؤول‌ يا نهادي‌ و ايجاد تفرقه‌. والسلام‌ عليكم‌ و رحمة‌الله وبركاته‌
 رئيس‌ ـ  متشكر، ناطق‌ بعدي‌ را دعوت‌ بفرماييد.
 منشي‌  (جلودارزاده‌) ـ سركار خانم‌ فاطمه‌ راكعي‌ نماينده‌ محترم‌ تهران‌ بفرماييد.
 فاطمه‌ راكعي‌ ـ  بسم‌الله الرحمن‌ الرحيم‌
 مسأله‌ مصونيت‌ پارلماني‌ نمايندگان‌ كه‌ اصول‌ (84) و (86) قانون‌ اساسي‌ و ماده‌ (75) آيين‌نامه‌ داخلي‌ مجلس‌ بر آن‌ صحه‌ مي‌گذارند، درواقع‌ امكاني‌ است‌ كه‌ قانون‌ اساسي‌ براي‌ مردم‌ قائل‌ شده‌ تا نمايندگان‌ آنها بتوانند با آزادي‌ كامل‌ و بدون‌ خودسانسوري‌ و بيم‌ از عواقب‌ نظرات‌ آرائي‌ كه‌ در مقام‌ ايفاي‌ وظايف‌ نمايندگي‌ ابراز مي‌دارند، بخاطر مسؤوليتي‌ كه‌ بر مبناي‌ قانون‌ در برابر تمام‌ ملت‌ دارند، در همه‌ مسائل‌ داخلي‌ و خارجي‌ كشور اظهارنظر كنند.
 هفته‌ گذشته‌ در آستانه‌ تشكيل‌ كابينه‌ جديد علي‌رغم‌ تأكيدات‌ مكرر مقام‌ معظم‌ رهبري‌ و تلاشهاي‌ مقام‌ محترم‌ رياست‌ جمهوري‌ براي‌ ايجاد وفاق‌ شاهد تحركاتي‌ عجيب‌ از سوي‌ برخي‌ از محاكم‌ در قوة‌ قضائيه‌ بوديم‌.
 صدور حكم‌ سنگين‌ (20) ماه‌ حبس‌ تعزيري‌ براي‌ سركارخانم‌ فاطمه‌ حقيقت‌جو چيزي‌ نبود كه‌ به‌ آساني‌ بشود از آن‌ گذشت‌. قاضي‌ مربوطه‌ خانم‌ حقيقت‌جو را به‌ اتهام‌ افتراء، تهمت‌، نشر اكاذيب‌، فعاليت‌ تبليغي‌ عليه‌ مسؤولين‌ نظام‌ و تحريف‌ فرمايشات‌ امام‌ محكوم‌ كرده‌ است‌.
 در مورد تحريف‌ فرمايشات‌ حضرت‌ امام‌ كه‌ خانم‌ حقيقت‌جو از ايشان‌ نقل‌ به‌ مضمون‌ كرده‌ است‌، ظاهراً قاضي‌ محترم‌ علي‌رغم‌ خواسته‌ خود خانم‌ حقيقت‌جو مبني‌ بر استعلام‌ از دفتر تنظيم‌ و نشر آثار حضرت‌ امام‌، استعلام‌ نكردند. آيا اين‌ امر، خود تخلف‌ از قانون‌ نيست‌؟
 در مورد فعاليت‌ تبليغي‌ عليه‌ مسؤولان‌ بايد پرسيد آيا انتقادهاي‌ حضرت‌ امام‌ و ديگر مسؤولان‌ و شخصيتهاي‌ سياسي‌ و فرهنگي‌ از عملكردهاي‌ قوة‌ قضائيه‌، شوراي‌ محترم‌ نگهبان‌ و دولت‌ نيز فعاليت‌ تبليغي‌ عليه‌ نظام‌ محسوب‌ مي‌شود؟
 در مورد انتقادهاي‌ متعدد رياست‌ محترم‌ قوة‌ قضائيه‌ از اين‌ قوه‌ چه‌ بايد گفت‌؟ بويژه‌ كه‌ ايشان‌ از تحويل‌ گرفتن‌ دستگاه‌ قضايي‌ بصورت‌ يك‌ ويرانه‌ هم‌ صحبت‌ كردند.
 درخصوص‌ اتهام‌ توهين‌ به‌ شوراي‌ نگهبان‌ بعنوان‌ شاهد و ناظري‌ كه‌ در كل‌ برنامه‌ محكمه‌ خانم‌ حقيقت‌جو در روز اول‌ حضور داشتم‌ و بعنوان‌ يك‌ زبان‌شناس‌ كه‌ در مورد بافت‌ زباني‌ و معناشناسي‌ و هرمنوتيك‌ مطالعاتي‌ دارم‌ عرض‌ مي‌كنم‌ كه‌ نه‌ بافت‌ سخنان‌ پياده‌ شده‌ از نوار سخنراني‌ ايشان‌ توهيني‌ را متوجه‌ شوراي‌ نگهبان‌ مي‌كرد و نه‌ بلحاظ‌ شناختي‌ كه‌ از افكار و شخصيت‌ ايشان‌ داريم‌ توهيني‌ از طرف‌ ايشان‌ مي‌تواند متوجه‌ اين‌ شوراي‌ محترم‌ بوده‌ باشد. بخصوص‌ كه‌ خود ايشان‌ بارها اذعان‌ داشتند كه‌ صحبتشان‌ كلي‌ بوده‌ و مصداق‌ خاصي‌ نداشته‌ است‌. درخصوص‌ اتهامات‌ ديگر نيز وضع‌ به‌ همين‌ منوال‌ است‌ كه‌ علاقه‌مندان‌ را به‌ مطالعه‌ تفصيلي‌ دفاعيات‌ ايشان‌ دعوت‌ مي‌كنم‌.
 از جزئيات‌ حكم‌ صادره‌ و نحوه‌ محاكمه‌ متهم‌ كه‌ بگذريم‌ كه‌ براي‌ ما مسأله‌ اصلي‌ نيست‌ كه‌ اگر بود حرفها زيادي‌ بعنوان‌ نمايندگان‌ حاضر در جلسه‌ دادگاه‌ در زمينه‌ عدم‌ رعايت‌ فرهنگ‌ قضاوت‌ اسلامي‌ در آن‌ دادگاه‌ براي‌ عنوان‌ كردن‌ داشتيم‌، به‌ نكته‌ اصلي‌ مي‌پردازم‌ و آن‌ اينكه‌ چگونه‌ بعضي‌ها در قوه‌ قضائيه‌ به‌ خود اجازه‌ مي‌دهند كه‌ علي‌رغم‌ اصول‌ روشن‌ و بديهي‌ قانون‌ اساسي‌ دال‌ بر مصونيت‌ نمايندگان‌ مردم‌ در شرايطي‌ كه‌ افرادي‌ از جناح‌ مقابل‌ بزرگترين‌ افتراها، توهينها و نشر اكاذيب‌ را در مورد جناح‌ اصلاحات‌، عموم‌ اصلاح‌طلبان‌ و حتي‌ شخص‌ رئيس‌ جمهور روا مي‌دارند و كسي‌ دم‌ برنمي‌آورد، در مورد سخنان‌ از سر درد يك‌ نماينده‌ در مقام‌ ايفاي‌ وظايف‌ نمايندگي‌ روي‌ واژه‌ يا عبارتي‌ ذره‌بين‌ بگذارند و مطلب‌ را «آگرانديسمان‌» كنند و عليه‌ او اقامه‌ دعوا نمايند؟!
 اگر نماينده‌ مردم‌ حق‌ نداشته‌ باشد در حدّ دانسته‌ها، استنباط‌ و تحليل‌ خود از اوضاع‌ به‌ اظهارنظر و انتقاد از امور بپردازد و از شيوه‌هاي‌ معمول‌ در برخي‌ نهادها كه‌ سبب‌ كُندي‌ در پيشرفت‌ برنامه‌هاي‌ اصلاحات‌ و گاه‌ سد راه‌ آن‌ مي‌شود، انتقاد كند و در مقابل‌ پرسشهاي‌ بيشمار مردم‌ كه‌ علل‌ كندي‌ روند و احقاق‌ حقوق‌ خود را مي‌پرسند پاسخي‌ اقناعي‌ ارائه‌ دهد، مي‌بايست‌ عنوان‌ نمايندگي‌ مردم‌ را از روي‌ خود بردارد. مگر نه‌ آنكه‌ نمايندگان‌ زبان‌ گوياي‌ ملت‌ هستند و فرياد مردم‌ از حلقوم‌ آنها شنيده‌ مي‌شود؟
 براي‌ روشن‌تر شدن‌ مفهوم‌ مصونيت‌ نمايندگان‌ به‌ بخشهايي‌ از نطق‌ شهيد مدرس‌ كه‌ همواره‌ حضرت‌ امام‌ از وي‌ به‌ بزرگي‌ ياد كرده‌ و روز شهادت‌ وي‌ بعنوان‌ اسوة‌ نماينده‌ راستين‌ مردم‌، در جمهوري‌ اسلامي‌ روز مجلس‌ ناميده‌ شده‌، اشاره‌ مي‌كنم‌.
 شهيد مدرس‌ (80) سال‌ پيش‌ در يكي‌ از نطقهاي‌ خود در بخشهايي‌ از صحبتهايشان‌ بعد از اظهارات‌ يكي‌ از نماينده‌ها كه‌ در پرده‌ سخن‌ مي‌گفته‌ است‌، مي‌گويند (رئيس‌ ـ وقت‌ سركار تمام‌ است‌) چرا در پس‌ پرده‌ حرف‌ مي‌زنيد؟ مگر شما ضعف‌ داريد؟ ما كه‌ قدرت‌ داريم‌ سلطنت‌ را تغيير بدهيم‌، قدرت‌ داريم‌ رئيس‌الوزراء را عزل‌ كنيم‌، رضاخان‌ را هم‌ تغيير مي‌دهيم‌. كاري‌ ندارد. آقايان‌! در مقابل‌ قدرتي‌ كه‌ مجلس‌ شوراي‌ ملي‌ دارد، هيچ‌ چيز نمي‌تواند ايستادگي‌ و مقاومت‌ كند. آقاياني‌ كه‌ اينجا نشسته‌اند بمنزله‌ سي‌ كرور نفوس‌ هستند. ما بايد بدانيم‌ صلاح‌ چيست‌ و فساد كدام‌ است‌ و تعيين‌ صلاح‌ و فساد بكنيم‌.
 من‌ امروز اين‌ جمله‌ آخر شهيد مدرس‌ را اينجا تكرار مي‌كنم‌: «ما بعنوان‌ نمايندگان‌ برگزيده‌ مردم‌ هستيم‌ كه‌ بايد تعيين‌ كنيم‌ صلاح‌ چيست‌، فساد كدام‌ است‌ و تعيين‌ صلاح‌ و فساد كنيم‌».
 گرچه‌ كار مدرس‌ در آن‌ روزگار اختناق‌، واقعاً تهورآميز است‌، اما وي‌ قطعاً در پناه‌ قانون‌ و با اتكاء به‌ اصل‌ مصونيت‌ نمايندگان‌ جرأت‌ اينگونه‌ سخن‌ گفتن‌ را مي‌يابد، اصلي‌ كه‌ تقريباً در تمامي‌ نظامهاي‌ سياسي‌ و حقوقي‌ دنيا به‌ رسميت‌ شناخته‌ شده‌ است‌.
 حاج‌ آقا! من‌ وقت‌ ندارم‌ (رئيس‌ ـ وقتتان‌ تمام‌ است‌) فقط‌ در پايان‌ (حالا نطق‌ كامل‌ خود را به‌ جرايد مي‌دهم‌) باتوجه‌ به‌ اينكه‌ سركار خانم‌ حقيقت‌جو بزعم‌ اكثريت‌ نمايندگان‌ مردم‌ با شناختي‌ كه‌ از ايشان‌ از نزديك‌ دارند، با شناخت‌ شخصيت‌ و انديشه‌هاي‌ ايشان‌ (رئيس‌ ـ خانم‌ راكعي‌ وقتتان‌ تمام‌ است‌) و ايشان‌ را خواهري‌ متديّن‌، متعهد و انقلابي‌ و از پيروان‌ حضرت‌ امام‌ مي‌شناسند، از دادگاه‌ تجديدنظر مي‌خواهم‌ كه‌ موضوع‌ را با كمال‌ دقت‌ و انصاف‌ مورد بررسي‌ قرار بدهند و اجازه‌ ندهند با صدور احكامي‌ از اينگونه‌، ساحت‌ قوة‌ محترم‌ قضائيه‌ خدشه‌دار شود، متشكر.
 
 4 ـ بيانات‌ رياست‌ محترم‌ مجلس‌ شوراي‌ اسلامي‌ بمناسبت‌ آغاز هفته‌ دولت‌ و نقش‌ خوب‌ مردم‌ و دانشگاه‌ در قبل‌ و بعد از انقلاب‌
 رئيس‌ ـ  بسم‌الله الرحمن‌ الرحيم‌
 در آستانه‌ هفته‌ دولت‌ با عنايت‌ پروردگار و همت‌ و همكاري‌ نمايندگان‌ عزيز و خوب‌ كشورمان‌ كليه‌ وزراي‌ محترم‌ پيشنهاي‌ آقاي‌ رئيس‌ جمهور رأي‌ اعتماد گرفتند و در همان‌ روز (چهارشنبه‌ گذشته‌) اولين‌ جلسه‌شان‌ را تشكيل‌ دادند.باتوجه‌ به‌ اينكه‌ در اثناي‌ هفته‌ دولت‌ هستيم‌، لازم‌ مي‌دانيم‌ نكاتي‌ به‌ محضر ملت‌ شريف‌ ايران‌، دولت‌ محترم‌ و ساير قوا عرض‌ كنيم‌.
 ابتداء سعادت‌، سلامت‌ و موفقيت‌ همه‌ خدمتگزاران‌ و بخصوص‌ عزيزاني‌ كه‌ در كابينه‌ بودند، از آغاز انقلاب‌ تا بحال‌ در همه‌ ادوار و در همه‌ دولتها را از خدا مي‌خواهيم‌. چه‌ آناني‌ كه‌ در كابينه‌ هستند و چه‌ آناني‌ كه‌ خارج‌ از كابينه‌ انجام‌ وظيفه‌ و به‌ كشور خدمت‌ مي‌كنند و به‌ روح‌ و ارواح‌ مطهر آن‌ عزيزاني‌ كه‌ از آغاز تشكيل‌ دولت‌ جمهوري‌ اسلامي‌ چه‌ شربت‌ شهادت‌ نوشيدند، چه‌ از دنيا رفته‌اند و به‌ رحمت‌ ايزدي‌ پيوسته‌اند، عظمت‌ و غفران‌ رحمت‌ الهي‌ براي‌ آنها در پيشگاه‌ خداوند خواستاريم‌ و از خدا مي‌خواهيم‌ ارواح‌ طيبه‌ همه‌ آنها از عملكرد دولتهاي‌ فعلي‌ و بعدي‌، مجلس‌ها و همه‌ خدمتگزاران‌ شاد باشد. چون‌ همه‌ آنها انگيزه‌ خدمت‌ به‌ كشور را داشته‌اند و لذا اميدواريم‌ كه‌ بتوانيم‌ هر يك‌ از ما در مسؤوليتي‌ كه‌ هستيم‌، انجام‌ وظيفه‌ كنيم‌. بخصوص‌ به‌ ارواح‌ مطهر شهداي‌ بزرگوار شهيد رجايي‌ و شهيد باهنر (رئيس‌ جمهور و نخست‌ وزير) درود و سلام‌ مي‌فرستيم‌ و عرض‌ ادب‌ مي‌كنيم‌.
 بمناسبت‌ هفتة‌ دولت‌ اگر ما بياييم‌ از آغاز تا بحال‌ از دولتها تجليل‌ بكنيم‌ كه‌ وظيفه‌مان‌ است‌ و مطلب‌ نابحقي‌ نيست‌، تعيين‌كننده‌ و سرنوشت‌ساز نيست‌. ما بگوييم‌ از دولت‌ موقت‌ تا دولت‌ فعلي‌ همگي‌ خدمت‌ كردند و ما تقدير و تشكر مي‌كنيم‌ و شهداي‌ آنها را خيلي‌ تجليل‌ كنيم‌. مهم‌ آن‌ است‌ كه‌ ما در هفته‌ دولت‌ به‌ وظايف‌ و مسؤوليت‌ فعلي‌ها توجه‌ داشته‌ باشيم‌ و توجه‌ كنيم‌ كه‌ چه‌ انتظاري‌ از دولتهابوده‌ است‌، چه‌ كارهايي‌ انجام‌ داده‌اند. دولت‌ در دوران‌ دفاع‌ مقدس‌، در دوران‌ سازندگي‌، در دوران‌ چهارسال‌ گذشته‌ چه‌ كارهايي‌ انجام‌ داده‌، چه‌ كمبودها و نواقصي‌ داريم‌، چه‌ كاستيهايي‌ داريم‌، از نقطه‌ قوتها تجليل‌ و تكريم‌ كنيم‌ و كاستي‌ها را برطرف‌ كنيم‌. اصلاً تجليل‌ و تكريم‌ براي‌ همين‌ است‌ كه‌ انسانها بيايند و براي‌ گامهاي‌ بعدي‌شان‌ سازندگي‌ داشته‌ باشند. اساسي‌ترين‌ قضيه‌ اين‌ است‌.
 اتفاقاً من‌ اينجا يك‌ عبارتي‌ را از حضرت‌ امام‌ مي‌خوانم‌ كه‌ خيلي‌ هم‌ تناسب‌ دارد. هم‌ راجع‌ به‌ دولت‌ و هفته‌ دولت‌ بوده‌، هم‌ راجع‌ به‌ تشكيل‌ دولت‌ و رأي‌ اعتماد از مجلس‌ گرفتن‌ بوده‌ است‌. سال‌ 63 بوده‌ است‌: «آقاياني‌ كه‌ الان‌ رأي‌ اعتماد از مجلس‌ گرفتند، اينها بايد حالا فكر اين‌ معنا باشند كه‌ مردم‌ را داشته‌ باشند و يكي‌ از راههايش‌ اين‌ است‌ كه‌ وزارتخانه‌ها و ادارات‌ يكطوري‌ باشند كه‌ نارضايتي‌ ايجاد نكنند». اين‌ درست‌ در چنين‌ روزهايي‌ بوده‌ است‌، از نظر اينكه‌ تازه‌ رأي‌ اعتماد گرفتند. امام‌ مي‌فرمايد اينهايي‌ كه‌ رأي‌ اعتماد گرفتند توجه‌ داشته‌ باشند در وزارتخانه‌ها و اداراتي‌ كه‌ زيرمجموعه‌شان‌ است‌، مردم‌ راضي‌ باشند. برخوردها با مردم‌ طوري‌ باشد كه‌ مردم‌ احساس‌ كنند دولتشان‌ دارد مشكلاتشان‌ را حل‌ مي‌كند.
 امام‌ در سال‌ 63 مي‌فرمايد «مردم‌ راضي‌ باشند». اما حالا خودمان‌ راجع‌ به‌ ادارات‌ چه‌ مي‌گوييم‌؟ راجع‌ به‌ وزارتخانه‌ها چه‌ مي‌گوييم‌؟ همه‌ جريانات‌ و همه‌ انديشه‌ها (ديگر تعارف‌ ندارد) همه‌ روزنامه‌ها از رشوه‌ صحبت‌ مي‌كنند و مي‌گويند در ادارات‌ كاري‌ بدون‌ رشوه‌ انجام‌ نمي‌شود، از كم‌كاري‌ صحبت‌ مي‌شود. از بدبرخوردي‌ صحبت‌ مي‌شود، از رانت‌خواري‌ صحبت‌ مي‌شود. بالاخره‌ كسبه‌ معمولي‌ رانت‌خواري‌ ندارند، آنها كه‌ بايد كار كنند و زحمت‌ بكشند، پول‌ دربياورند. اين‌ عبارتهايي‌ كه‌ گروههاي‌ مختلف‌  راجع‌ به‌ رانت‌، رشوه‌، كم‌كاري‌ و راجع‌ به‌ آزار و اذيت‌ مردم‌ مي‌گويند، مسلماً از مجموعه‌ دولت‌ است‌، يعني‌ از نظام‌ است‌، حتي‌ دولت‌ به‌ معناي‌ قوة‌ اجرائيه‌ هم‌ نمي‌گويم‌، دولت‌ به‌ معناي‌ كل‌ نظام‌ است‌ و حالا طبعاً مسؤوليت‌ اجراء سنگين‌تر و بيشتر است‌.
 بنابراين‌ اگر ما بخواهيم‌ روح‌ امام‌ راضي‌ باشد، به‌ دستورات‌ امام‌ عمل‌ كنيم‌ و مردم‌ از ما راضي‌ باشند اين‌ است‌ كه‌ آغاز كار دولت‌ عزيز است‌ و مجلس‌ هم‌ از نظر قوانين‌ و بودجه‌ حامي‌ و پشتيبان‌ است‌. آنچه‌ كه‌ در توان‌ مجلس‌ باشد، آماده‌ است‌ كه‌ مسؤولين‌ محترم‌ اجرايي‌ هر يك‌ در حوزه‌هاي‌ خودشان‌ بتوانند به‌ مسؤوليت‌ و وظيفه‌شان‌ عمل‌ كنند.
 دنبال‌ همين‌ جمله‌، امام‌ اين‌ عبارت‌ را دارد: «جمهوري‌ اسلامي‌ تا آخر مردم‌ را مي‌خواهد. اين‌ مردم‌ هستند كه‌ اين‌ جمهوري‌ را به‌ اينجا رساندند و اين‌ مردم‌ هستند كه‌ اين‌ جمهوري‌ را تا آخر راه‌ ببرند». امام‌ مي‌فرمايد: «مهمترين‌ عامل‌ پيشرفت‌ و موفقيت‌ يك‌ نظام‌ و يك‌ دولت‌ و جمهوري‌ اسلامي‌، سرمايه‌ آن‌ مردم‌ است‌»، يعني‌ مردم‌ بايد اعتماد داشته‌ باشند، يعني‌ مردم‌ بايد پشتوانه‌ باشند. خوب‌، مردم‌ كه‌ انصافاً به‌ وظيفه‌شان‌ عمل‌ كردند. مردم‌ كه‌ در تمام‌ صحنه‌ها امتحانشان‌ را دادند و بهترين‌ نمرة‌ قبولي‌ آوردند. انقلاب‌ كردند، نظام‌ وابسته‌ را سرنگون‌ كردند. جنگ‌ افروزي‌هاي‌ داخلي‌ مقابل‌ گروهك‌هاي‌ التقاطي‌ و الحادي‌ بود، ايستادند. از دشمن‌ عليه‌ آن‌ها هجمه‌ شد، زن‌ و مرد، كوچك‌ و بزرگ‌، فرزندانشان‌ را به‌ جبهه‌ها فرستادند از وجب‌ به‌ وجب‌ كشورشان‌ دفاع‌ و فداكاري‌ كردند. محاصره‌ اقتصادي‌ شدند، با سختي‌ها دست‌ و پنجه‌ نرم‌ كردند و قد و كمر مقابل‌ دشمن‌ خم‌ نكردند، سر فرود نياوردند. سرهاي‌ فرزندانشان‌، پيكرهاي‌ فرزندانشان‌ را آغشته‌ به‌ خون‌ استقبال‌ كردند، اما دست‌ به‌ دشمن‌ ندادند.
 دورانهاي‌ مختلف‌ و سختيهاي‌ مختلفي‌ را مردم‌ ديدند و ايستادگي‌ و مقاومت‌ كردند. بنابراين‌ ملت‌ پشتيبان‌ بودند و امام‌ هم‌ مي‌گفت‌ وقتي‌ ملت‌ پشتيبان‌ باشند، دولت‌ مي‌تواند از همه‌ سختي‌ها عبور كند.
 بنابراين‌ ما بايد اين‌ نكته‌ را توجه‌ كنيم‌ كه‌ اين‌ دارد آسيب‌ مي‌بيند. اين‌ اعتماد و پشتيباني‌ مردم‌ در خطر است‌ و بايد مراقب‌ و مواظب‌ باشيم‌. دولتها يا بايد ملت‌ پشتيبان‌ آنها باشند يا اگر ملت‌ پشتيبان‌ آنها نباشند ناگزير مي‌شوند به‌ بيگانه‌ وابسته‌ بشوند و نظام‌ جمهوري‌ اسلامي‌ را ملت‌ بايد پشتيباني‌ كند. لذا باز در عبارتي‌ ديگر (ببينيد چقدر زيبا مي‌فرمايد) امام‌ مي‌گويد: «با مردم‌ ارتباط‌ شما اينطور باشد، اين‌ امانتي‌ است‌ كه‌ به‌ شما دادند، از ديگران‌ گرفتند به‌ دست‌ شما دادند، امانتدار بايد حافظ‌ باشد، بايد امين‌ باشد و امانت‌ را خوب‌ حفظ‌ كند». بعد مي‌فرمايد «و ماداميكه‌ اينطور باشد ملت‌ پشتيبان‌ شماست‌ و ماداميكه‌ ملت‌ همراه‌ شما باشد هيچ‌ آسيبي‌ به‌ كشور نمي‌رسد». اين‌ را هم‌ عرض‌ كردم‌ در تمام‌ مراحل‌ ما نشان‌ داديم‌، شما ديديد روزگاري‌ كه‌ مقاومت‌ بود، مقاومت‌ كردند، روزگاري‌ كه‌ امام‌ آتش‌بس‌ را پذيرفت‌ براساس‌ مصالحي‌ كه‌ پيش‌ آمده‌ بود و صادقانه‌ هم‌ به‌ مردم‌ گفت‌ من‌ آتش‌بس‌ را پذيرفتم‌ و زهر هم‌ مي‌خورم‌ و اين‌ براي‌ من‌ زهر است‌، ملت‌ استقبال‌ كردند، به‌ جبهه‌ رفتند، حمايت‌ كردند، روزگاري‌ كه‌ (9) ماه‌ بعد از دنيا رفت‌، (9) ميليون‌ تشيع‌ جنازه‌ كردند، اين‌ اعتمادها بايد باقي‌ بماند كه‌ بزرگترين‌ سرمايه‌ ملت‌ است‌، من‌ نمي‌دانم‌... يك‌ داستاني‌ براي‌ تاريخ‌ كشور يادم‌ مي‌آيد، من‌ بگويم‌، شبي‌ كه‌ امام‌، لحظاتي‌ كه‌ از دنيا رفت‌ و همه‌ ما آنجا بوديم‌ روي‌ نگراني‌ كه‌ از خارج‌ بود، نگراني‌ كه‌ وجود داشت‌ مبادا حادثه‌اي‌ براي‌ كشور رخ‌ بدهد، تحليلهايي‌ كه‌ در زمان‌ امام‌ بود كه‌ اگر امام‌ از دنيا برود كشور بهم‌ مي‌خورد، بعد يكنفر از بزرگان‌ آنجا يك‌ كلمه‌اي‌ گفت‌، وقتي‌ كه‌ ديگر روح‌ امام‌ پرواز كرد و همه‌ گريه‌ كردند بعضي‌ها آمدند و گفتند ساكت‌ باشيد و گريه‌ نكنيد. بعد يكي‌ از بزرگان‌ آمد نظرش‌ اين‌ بود، كس‌ ديگري‌ هم‌ نبود، او تنها گفت‌ كه‌ خوب‌ است‌ اعلام‌ نكنيم‌ كه‌ امام‌ از دنيا رفته‌ و فردا، همين‌ حالا راديو بگويد و فردا هم‌ بگويد كه‌ مردم‌! در مساجد برويد و دعا كنيد تا بتوانيم‌ مثلاً يكمقدار اوضاع‌ جمع‌ و جور شود تا ببينيم‌ چكار كنيم‌، يكمقداري‌ احمدآقا تحمل‌ كرد (خدا رحمتش‌ كند) گفت‌ نه‌، من‌ اينكار را قبول‌ ندارم‌، براي‌ اينكه‌ امام‌ يك‌ عمر به‌ مردم‌ راست‌ گفت‌ و هميشه‌ هم‌ به‌ ما مي‌گفت‌ صداقت‌ داشته‌ باشيد تا اعتماد مردم‌ محفوظ‌ بماند. حالا امام‌ تازه‌ از دنيا رفته‌ ما بياييم‌ بگوييم‌ كه‌ مردم‌! امام‌ هست‌ و خلاصه‌ برويد دعا كنيد! درواقع‌ اين‌ مچل‌ كردن‌ مردم‌ است‌ كه‌ ما مي‌دانيم‌ امام‌ از دنيا رفته‌، حالا به‌ مردم‌ بگوييم‌ برويد در مساجد دعا كنيد؟! بهرجهت‌ من‌ مي‌خواهم‌ بگويم‌ بزرگترين‌ سرمايه‌ امام‌ اين‌ بود كه‌ صداقت‌ را با مردم‌ داشت‌، گفتيم‌ اعتماد مهمترين‌ سرمايه‌ حكومتي‌ است‌ و بزرگترين‌ سرمايه‌ هم‌ براي‌ حكومت‌ اين‌ است‌ كه‌ با مردمش‌ صداقت‌ داشته‌ باشد تا مردم‌ بمانند و پشتيبان‌ و حامي‌ باشند، همچنانكه‌ ديديم‌ در دورانهاي‌ مختلف‌ هر حادثه‌اي‌ را... الان‌ هم‌ خداي‌ناكرده‌ يك‌ حادثه‌اي‌ براي‌ كشور رخ‌ بدهد همين‌ مردم‌ مي‌ايستند، همين‌ مردم‌ فداكاري‌ مي‌كنند، همين‌ مردم‌ جانفشاني‌ مي‌كنند و از كشورشان‌، از انقلابشان‌، از نظامشان‌ دفاع‌ مي‌كنند و من‌ هم‌ اينجا يك‌ جمله‌اي‌ را عرض‌ كنم‌، من‌ نمي‌دانم‌، والله من‌ با صراحت‌، شجاعت‌ و شهامت‌ مي‌گويم‌ يك‌ سلسله‌ حوادثي‌ در اين‌ كشور رخ‌ مي‌دهد كه‌ من‌ اصلاً عاجزم‌، اصلاً نمي‌فهمم‌ چه‌ چيزي‌ دارد در اين‌ كشور مي‌شود و چرا يك‌ سلسله‌ حوادثي‌ رخ‌ مي‌دهد؟! صبح‌ تا حالا كه‌ من‌ اينجا آمده‌ام‌ چند نماينده‌ از جناحهاي‌ مختلف‌ در رابطه‌ با بعضي‌ از مطالب‌ به‌ من‌ تذكر داده‌اند. شما ببينيد! يك‌، مهمترين‌ عامل‌ موفقيت‌ امام‌ كه‌ يكي‌ از آنها صداقت‌ بود، و يكي‌ ديگر اتحاد بين‌ نيروها و هميشه‌ تلاش‌ مي‌كرد نيروها متعهد باشند، همه‌ در كنار هم‌ قرار بگيرند و بخصوص‌ نيروهاي‌ روحاني‌ و دانشگاهي‌، تمام‌ تلاش‌ امام‌ بود كه‌ دانشگاه‌ و روحانيت‌ را بهم‌ نزديك‌ كند. دشمن‌ تلاش‌ كرده‌ بين‌ اينها جدايي‌ بيندازد، امام‌ تلاش‌ مي‌كند اينها را يكي‌ كند. متفكرين‌ ما، مرحوم‌ شهيد مطهري‌، شهيد مفتح‌، خود مقام‌ رهبري‌، بنده‌ خراسان‌ رفته‌ بودم‌، مي‌رفتيم‌، مي‌آمديم‌، كار انجام‌ مي‌داديم‌، واقعاً وقتي‌ من‌ مي‌ديدم‌ ايشان‌ سخنرانيهايي‌ كه‌ دارد، كلاسي‌ كه‌ دارد، مسجد مملو از جمعيت‌... شما بهرجهت‌ اطلاع‌ داريد همه‌ آنها را ساواك‌ بهم‌ زد، مسجد كرامت‌ را بست‌، اصلاً از اينكه‌ مي‌ديد يك‌ كانون‌ عجيبي‌ شده‌ از اينكه‌ اين‌ همه‌ دانشگاهي‌ آنجا جمع‌ مي‌شوند. يعني‌ آنچه‌ متفكرين‌ ما، امام‌ ما در رأس‌ آنها تلاش‌ كرده‌ كه‌ اين‌ نهادها را بهم‌ نزديك‌ كند، نمي‌دانم‌، من‌ عاجزم‌ كه‌ چرا بعضي‌ از محترمين‌، بعضي‌ از علماء، بعضي‌ از بزرگان‌ مي‌آيند مطالبي‌ مي‌گويند كه‌ اصلاً بكلي‌ جدايي‌ بين‌ دانشگاه‌ و حوزه‌ بوجود بياورند، آخر يعني‌ چه‌؟! ما بگوييم‌ (99) درصد تحصيلكرده‌هاي‌ دانشگاهي‌ بخصوص‌ آنهايي‌ كه‌ از خارج‌ آمده‌اند نمي‌خواهند احكام‌ خدا اجراء شود، آخر يعني‌ چه‌؟ خوب‌، پس‌ ما مي‌خواهيم‌ با چه‌ كسي‌ حكومت‌ كنيم‌؟ ما مي‌خواهيم‌ با يك‌ مشت‌ گاري‌چي‌ حكومت‌ كنيم‌، خوب‌، ما مي‌خواهيم‌ چكار كنيم‌؟! اگر ما، دانشگاهي‌ تحصيلكرده‌... ما اين‌ منابع‌مان‌ را به‌ چه‌ وسيله‌اي‌ مي‌خواهيم‌ از زمين‌ دربياوريم‌ و استفاده‌ كنيم‌؟ (تعدادي‌ از نمايندگان‌ ـ احسنت‌) خوب‌، اگر دانشگاهيان‌ اينها هستند كه‌ نيست‌، اين‌ دانشگاهي‌ها كه‌ امام‌ پيام‌ يكي‌ به‌ قم‌ مي‌داد، يكي‌ به‌ اروپا مي‌داد آخر واقعاً اين‌ سزاوار است‌؟! شما فكر نكنيد تنها يك‌ گروهي‌ فرض‌ مثل‌ خانم‌ كولايي‌ (آقاي‌ سليماني‌ آمده‌ و به‌ من‌ گفته‌) يك‌ نامه‌ مفصلي‌ آقاي‌ دكتر اميدوار رضايي‌ آورده‌ بود كه‌ شما اجازه‌ بدهيد امروز من‌ اين‌ نامه‌ را بخوانم‌، آخر اين‌ چه‌ حرفي‌ است‌ اينقدر فاصله‌ بين‌ نيروها بوجود مي‌آيد؟ اين‌ نامه‌ مفصل‌ است‌ (آقاي‌ دكتر رضايي‌...) همه‌ گرايشها، همه‌ ديدگاهها، همه‌ تفكرات‌ از اين‌ حرفها ناراضي‌ هستند، آخر يعني‌ چه‌؟ اصلاً دانشگاهي‌ مسلمان‌ است‌، روحاني‌ مسلمان‌ است‌، كارگر مسلمان‌ است‌، كشاورزش‌ مسلمان‌ است‌. در درون‌ همه‌ هم‌ ممكن‌ است‌ آدمهايي‌ ناجور باشد، در روحاني‌ هست‌، در دانشگاهي‌ هست‌، آخر اين‌ چه‌ حرفي‌ است‌ كه‌ ما واقعاً بياييم‌ اينطور... من‌ واقعاً انتظار از اين‌ آدمهاي‌ صاحبنظر، انديشمند، باسواد، ملاّ... اصلاً آدم‌ ندارد كه‌ اين‌ تعبيرها بشود. انسان‌ بسيار متأثر مي‌شود براينكه‌ اوضاع‌ ما دارد به‌ اين‌ سمت‌ مي‌رود و من‌ گفتم‌ (تكرار هم‌ مي‌كنم‌) با شهامت‌ مي‌گويم‌ من‌ عاجزم‌ و نمي‌فهمم‌ چه‌ چيز دارد مي‌شود و چرا اين‌ بحثها مي‌شود و ثمره‌ بحثها چيست‌. نماز جمعه‌اي‌ كه‌ كانون‌ وحدت‌ است‌، نماز جمعه‌ كه‌ فلسفه‌اش‌ براي‌ نزديكتر كردن‌ دلها بهم‌ است‌ ما بيايم‌... واقعاً اين‌ خارج‌ برگشته‌ها اينطوري‌ هستند؟ افراد نمي‌خواهند احكام‌ الهي‌ خدا اجراء شود همه‌ آنها اينطور هستند؟ (92) درصد آنها... در اين‌ كابينه‌هايي‌ كه‌ از اول‌ انقلاب‌ شده‌ چقدر از اين‌ خارج‌ برگشته‌ها بوده‌، من‌ چون‌ احساس‌ مي‌كنم‌ اگر اسم‌ ببرم‌ ممكن‌ است‌ پنج‌تا را اسم‌ ببرم‌، باقي‌ ديگر يادم‌ نيايد خيال‌ كنند من‌ دارم‌ ترويج‌ كسي‌ را اينجا مي‌كنم‌، اما همه‌ اينها بچه‌هاي‌ متدين‌ هستند كه‌ ما با آنها كار مي‌كرديم‌، در بيمارستانها... پزشك‌ بودند، اقتصاددان‌ هستند، همه‌ اينها باسوادند... يعني‌ آدمي‌ كه‌ نخواهد احكام‌ خدا اجراء شود يعني‌ متدين‌ نيست‌، يعني‌ پايبند به‌ مسايل‌ ديني‌ نيست‌، آنهم‌ با آن‌ مقدمه‌اي‌ كه‌... بله‌، راجع‌ به‌ شيوه‌، راجع‌ به‌ دعوي‌، اينها بحثهاي‌ مختلفي‌ است‌. اصلاً ما از تريبونهاي‌ ديني‌، از شخصيتهاي‌ علمي‌مان‌، از بزرگانمان‌ واقعاً اين‌ انتظار را نداريم‌ و من‌ بعنوان‌ يك‌ روحاني‌ اينجا عرض‌ ادب‌ به‌ دانشگاهيان‌ مي‌كنم‌ و پوزش‌ مي‌طلبم‌ و معذرت‌ مي‌خواهم‌ (نمايندگان‌ ـ احسنت‌) بعنوان‌ يك‌ بچه‌طلبه‌، بعنوان‌ يك‌ روحاني‌، بعنوان‌ يك‌ يار امام‌، كه‌ البته‌ من‌ لياقت‌ يار امام‌ را هم‌ نداشتم‌ امام‌ ما را بعنوان‌ يار انتخاب‌ كرده‌ بود. من‌ از همه‌ آنها عذرخواهي‌ و معذرت‌خواهي‌ مي‌كنم‌ و اميدواريم‌ كه‌ ان‌شاءالله دوستان‌ بزرگوارمان‌... اگر روزنامه‌ها غلط‌ نوشته‌اند جبران‌ كنند، چون‌ گاهي‌ هم‌ اينطور بحثها مي‌شود، اگر خداي‌ناكرده‌ شده‌ جبران‌ شود. همه‌ توجه‌ مقام‌ رهبري‌ واقعاً به‌ دانشگاههاست‌، همه‌ توجه‌ امام‌ به‌ دانشگاه‌ بود، مقام‌ معظم‌ رهبري‌ با دانش‌آموز، با دانشجو، با دانشگاهي‌، با هنرمند، با روحاني‌، با جانباز، با كارگر، همه‌ مي‌نشينند، دولت‌ هم‌ اينچنين‌ است‌، رهبري‌ هم‌ اينطوري‌... اين‌ چه‌ معنا دارد كه‌ ما اين‌ حرفها را بزنيم‌. اصلاً شوراي‌ انقلاب‌ فرهنگي‌ بوسيله‌ چه‌ كساني‌ انجام‌ شده‌ چندتا از آنها از ما روحانيون‌ بوديم‌، رأس‌ آن‌ امام‌ بود، آقاي‌ هاشمي‌ بود، مقام‌ رهبري‌ بود (رئيس‌ جهمور هم‌ رئيس‌ آن‌ بود) اما اكثريت‌ آنها همين‌ دانشگاهي‌ها بودند، اكثريت‌ همينهايي‌ بودند كه‌ خارج‌ بودند، داخل‌ بودند، تحصيلكرده‌ بودند... بهرجهت‌ اميدواريم‌ كه‌ همه‌ ما... حالا نه‌ نماز جمعه‌، مجلس‌ هم‌ همينطور، قوه‌ قضائيه‌ هم‌ همينطور، همه‌ ما برويم‌ و بحثهايمان‌ بحثهايي‌ باشد كه‌ وحدت‌ در جامعه‌ بوجود بيايد.
 آقايان‌! اگر من‌ اين‌ را بگويم‌ شايد به‌ شما هم‌ بربخورد، مثل‌ اينكه‌ شكمهاي‌ ما سير است‌ و عزاي‌ ملت‌ بدبخت‌ را نداريم‌! مرتب‌ با همديگر دعوا مي‌كنيم‌! آخر بابا! فكر اين‌ ملت‌، فكر فقرشان‌، فكر گرفتاري‌شان‌، فكر معيشت‌مردم‌ را بكنيم‌، آخر ما دولت‌ اينها هستيم‌، ما مدير اينها هستيم‌، اين‌ بحثها چيست‌ كه‌ مرتب‌ ساز مي‌شود؟!
 (نمايندگان‌ ـ احسنت‌، احسنت‌)
 الان‌ چيزي‌ دست‌ من‌ دادند نوشته‌اند اين‌ را اشاره‌ كنيد. همين‌ ديروز مقام‌ معظم‌ رهبري‌ براي‌ اتحاديه‌ انجمنهاي‌ اسلامي‌ دانشگاهي‌ پيامي‌ داده‌اند (اين‌ را آقاي‌ خالقي‌ دست‌ من‌ داده‌اند) خوب‌، اصلاً بايد اين‌ ارتباط‌ باشد، رهبري‌، رهبري‌ است‌، متعلق‌ است‌ به‌ همه‌... آخر اين‌ اصلاً يعني‌ چه‌؟ من‌ نمي‌دانم‌ اين‌ بحثها چيست‌ كه‌ بوجود مي‌آيد.
 ممكن‌ است‌ آقايان‌ به‌ من‌ تذكر هم‌ بدهند كه‌ يكمقدار از وقتم‌ بيشتر صحبت‌ كردم‌، عذرخواهي‌ مي‌كنم‌. والله من‌ صبح‌ كه‌ مي‌آيم‌ يك‌ چند قل‌ هوالله مي‌خوانم‌، قل‌ اعوذ مي‌خوانم‌ كه‌ آن‌ روز چه‌ چيزي‌ براي‌ من‌ پيش‌ مي‌آيد، نمي‌دانم‌ اوضاع‌ ما چرا اينطوري‌ است‌؟!
 
 5 ـ تذكرات‌ نمايندگان‌ مردم‌ در مجلس‌ شوراي‌ اسلامي‌ به‌ مسؤولان‌ اجرايي‌ كشور
 رئيس‌ ـ  تذكرات‌ نمايندگان‌ محترم‌ مجلس‌ به‌ مسؤولين‌ اجرايي‌ كشور:
 ـ آقاي‌ هادي‌زاده‌ نماينده‌ محترم‌ محلات‌ و دليجان‌ به‌ وزير محترم‌ آموزش‌ و پرورش‌ درخصوص‌ عدم‌ پرداخت‌ يارانه‌ مسكن‌ فرهنگيان‌.
 ـ آقاي‌ رنجبرچوبه‌ نماينده‌ محترم‌ صومعه‌سرا به‌ وزير محترم‌ آموزش‌ و پرورش‌ درخصوص‌ تسريع‌ در پرداخت‌ وجوه‌ ناشي‌ از تفاوت‌ ضريب‌ فوق‌العاده‌ جذب‌ پاداش‌ و مرخصي‌ استفاده‌ نشده‌ معلمين‌ مناطق‌ محروم‌ شهرستان‌ صومعه‌سرا.
 ـ آقاي‌ پرتو نماينده‌ محترم‌ قيدار نبي‌ و خمسه‌ به‌ وزير محترم‌ كشور درخصوص‌ اصلاح‌ تابلوهاي‌ مسير ابهر ـ قيدار و زنجان‌.
 خدابنده‌ برداشته‌ شود و نام‌ قيدار گذاشته‌ شود.
 به‌ رئيس‌ جمهور محترم‌ صدور دستور عفو مطالبات‌ بانكها از وام‌گرفتگان‌ شهرستان‌ قيدار ناشي‌ از سه‌ سال‌ خشكسالي‌.
 ـ آقاي‌ محمدرضايي‌ نماينده‌ محترم‌ بيجار به‌ رئيس‌ جمهور محترم‌ درخصوص‌ صدور دستور پرداخت‌ تسهيلات‌ به‌ سازمان‌ مركزي‌ تعاون‌ روستايي‌ براي‌ خريد گندم‌ زيراستاندارد.
 ـ آقاي‌ معماري‌ نماينده‌ محترم‌ اهر و هريس‌ به‌ وزير محترم‌ نيرو درخصوص‌ تسريع‌ در ساخت‌ سد شهيد مدني‌ بر تلخ‌رود.
 ـ آقاي‌ رضايي‌ نماينده‌ محترم‌ مسجدسليمان‌ به‌ وزير محترم‌ بهداشت‌، درمان‌ و آموزش‌ پزشكي‌ درخصوص‌ تسريع‌ در تجهيز و راه‌اندازي‌ بيمارستان‌ تأمين‌ اجتماعي‌ مسجدسليمان‌.
 ـ آقاي‌ حاجي‌بابايي‌ نماينده‌ محترم‌ همدان‌ به‌ رئيس‌ جمهور محترم‌ درخصوص‌ لزوم‌ توجه‌ بيشتر به‌ ورزش‌ همگاني‌.
 من‌ اين‌ تذكرات‌ را هم‌ دادم‌، چون‌ ديدم‌ امروز فضاي‌ مجلس‌، فضايي‌ است‌ كه‌ الان‌ دوباره‌ بلند مي‌شوند شروع‌ به‌ تذكر دادن‌ به‌ من‌ مي‌كنند، حالا ديگر خواهش‌ مي‌كنم‌ بگذاريد ما كارمان‌ را انجام‌ بدهيم‌.
 يك‌ اختلافي‌ وجود دارد، سركار خانم‌ ناصري‌ مي‌خواستند گزارش‌ را بخوانند كه‌ به‌ استان‌ گلستان‌ رفته‌ بودند و در رابطه‌ با سيلزدگان‌ هيأتي‌ بودند و از مجلس‌ رفته‌ بودند و آورده‌اند بعضي‌ها مي‌گويند مي‌شود از آيين‌نامه‌ استفاده‌ كرد و اين‌ گزارش‌ خوانده‌ شود، بعضي‌ها مي‌گويند در دستور نبوده‌ نخوانيد. حالا بهرجهت‌ بايد ديدمان‌ را به‌ آيين‌نامه‌ ببينيم‌ مي‌توانيم‌ بخوانيم‌ يا نمي‌توانيم‌ بخوانيم‌؟
 هادي‌زاده‌ ـ  خارج‌ از دستور نمي‌شود.
 رئيس‌ ـ  خوب‌، ما خواستيم‌ ابلاغ‌ كنيم‌. ما از هيأتي‌ كه‌ به‌ استان‌ گلستان‌ تشريف‌ برده‌ بودند صميمانه‌ تشكر مي‌كنيم‌ و مسؤولين‌ اجرايي‌ از آنها بسيار راضي‌ بودند. از تك‌، تك‌ آنها تشكر مي‌كنيم‌، از هيأت‌، از رئيس‌ هيأت‌، از خانم‌ ناصري‌ كه‌ زحمت‌ كشيدند تنظيم‌ گزارش‌ با ايشان‌ بوده‌ و دلسوزانه‌ هم‌ تنظيم‌ كرده‌اند تشكر مي‌كنيم‌ و در كازيه‌ها بگذاريد، من‌ خودم‌ ان‌شاءالله ديگر تمام‌ كردم‌.
 طاهري‌ ـ  تذكر دارم‌.
 رئيس‌ ـ  آقاي‌ طاهري‌ تذكر آيين‌نامه‌اي‌ دارند، بفرماييد.
 سيدطاهر طاهري‌ ـ  بسم‌الله الرحمن‌ الرحيم‌
 ماده‌ (23) بند (11) در ارتباط‌ با حفظ‌ شأن‌ نمايندگان‌، حاج‌آقا من‌ فكر مي‌كنم‌ جناب‌عالي‌ در ارتباط‌ با اين‌ مسأيلي‌ كه‌ مطرح‌ فرموديد براي‌ شأن‌ خود حضرت‌عالي‌، نمايندگان‌ محترم‌ مجلس‌ و اقتدار مجلس‌، آيا بهتر نيست‌ كه‌ آقايان‌ علماء بجاي‌ اينكه‌ از پشت‌ تريبونها با همديگر صحبت‌ كنند بنشينند و با همديگر صحبت‌ كنند و اين‌ مسايل‌ را حل‌ و فصل‌ كنند، يعني‌ آقاي‌... حاج‌آقا من‌ تأييد نمي‌كنم‌ مسايلي‌ را كه‌ حالا جاهاي‌ ديگر مطرح‌ مي‌شود، اما مي‌بينيم‌ از يك‌ تريبون‌ يك‌ مسأله‌اي‌ مطرح‌ مي‌شود و از اين‌ تريبون‌ مسأله‌ ديگر مطرح‌ مي‌شود و آقايان‌ هم‌ با همديگر بالاخره‌ هم‌لباس‌ هستيد، بهتر نيست‌ واقعاً با همديگر بنشينيد و صحبت‌ كنيد و اين‌ مسايل‌ را حل‌ كنيد. مردم‌ فكر مي‌كنند اينجا بين‌ علماء اختلاف‌ وجود دارد. خواهش‌ من‌ اين‌ است‌ كه‌ به‌ اين‌ شكل‌ اينجا مطرح‌ نشود. الان‌ اگر ايشان‌ مسأله‌اي‌ را مطرح‌ كنند شما مجبوريد مجدداً از... (همهمه‌ نمايندگان‌) (رئيس‌ ـ تحمل‌ داشته‌ باشيد طرف‌ حرفش‌ را بزند، بفرماييد.) الان‌ اگر ايشان‌ تكذيب‌ بكنند و بگويند اينجوري‌ مطرح‌ نشده‌ شما دوباره‌ مجبوريد در صحن‌ مجلس‌ مطرح‌ بكنيد. خواهش‌ من‌ اين‌ است‌ كه‌ حاج‌ آقا! اينجور مسائل‌ را اول‌ باهمديگر حل‌ بكنيد.
 رئيس‌ ـ  عرض‌ مي‌كنم‌ اولاً از تذكر جناب‌عالي‌ بنده‌ تشكر مي‌كنم‌ و اتفاقاً اگر نظرتان‌ باشد پريروز هم‌ آقاي‌ خاتمي‌ فرمودند كه‌ حتي‌ در جلسات‌ هم‌ اسم‌ ناقابل‌ بنده‌ و هم‌ آيت‌الله شاهرودي‌ را بردند كه‌ با تريبون‌ اصلاً مسؤولين‌ با هم‌ حرف‌ نزنند كليت‌ اين‌ مطلب‌ بسيار خوب‌ است‌. اما ببينيد وقتي‌ كه‌ يك‌ مطلبي‌ گفته‌ مي‌شود شما خودتان‌ يك‌ دانشگاهي‌ هستيد و اين‌ در دانشگاهها و محافل‌ منعكس‌ مي‌شود، آخر مي‌گويند اينها چه‌ مي‌گويند بالاخره‌ ببينيد حرف‌ من‌ امروز به‌ حساب‌ يك‌ مجموعه‌ و يك‌ فكر گذاشته‌ مي‌شود، به‌ حساب‌ يك‌ جريان‌ گذاشته‌ مي‌شود، به‌ حساب‌ هزار سال‌ زحمت‌ علماء و فقهاء كه‌ براي‌ اسلام‌ گذاشته‌اند حساب‌ مي‌شود. من‌ احساس‌ مي‌كنم‌ تذكر بدهيم‌ اگر يك‌ وقت‌ روزنامه‌ اشتباه‌ نوشته‌ باشد و نباشد آن‌ يك‌ بحث‌ جدايي‌ است‌ كه‌ تكذيب‌ نشده‌ و بنده‌ هيچ‌ باكي‌ ندارم‌ كه‌ اگر چنين‌ چيزي‌ گفته‌ نشده‌ و روزنامه‌ بيخود نوشته‌، گذشته‌ از آن‌ كه‌ روزنامه‌ مجرم‌ است‌. بنده‌ اينجا عذرخواهي‌ بكنم‌ و اعلام‌ پشيماني‌ بكنم‌ و بگويم‌ من‌ معذرت‌ مي‌خواهم‌. امام‌ ما فرمود من‌ هركجا اشتباه‌ كردم‌ مي‌آيم‌ از مردم‌ معذرت‌ خواهي‌ مي‌كنم‌. من‌ براساس‌ روزنامه‌، حتي‌ بادقت‌ هم‌ نگاه‌ كردم‌ كه‌ ببينم‌ آيا لفظ‌ نمازجمعه‌ بگويم‌ آيا نماز جمعه‌ بوده‌ يا مصاحبه‌ بوده‌؟ گفتم‌ آقاي‌ خالقي‌ دقت‌ كنيد ببينيد كه‌ آيا نمازجمعه‌ بوده‌؟ آقايان‌ كه‌ نمي‌گذارند من‌ حرف‌ بزنم‌ هم‌ بايد گوش‌ بدهم‌ و هم‌ بايد جلسه‌ را اداره‌ كنم‌، هم‌ يك‌ طرف‌ يمين‌ هستم‌ و يك‌ طرف‌ يسارم‌ افراد پشت‌ سر هم‌ نشسته‌اند بايد سؤال‌ و جواب‌ كنم‌. بنابراين‌ آن‌ دقتي‌ كه‌ يك‌ مسلماني‌ بايد بكند من‌ انجام‌ دادم‌ در عين‌ حال‌ اگر اشتباه‌ باشد با رشادت‌ عذرخواهي‌ مي‌كنم‌ و پوزش‌ مي‌طلبم‌. اما اگر گفته‌ شده‌ و در روزنامه‌ پخش‌ شده‌ من‌ ديگر در يك‌ جلسه‌ خصوصي‌ چه‌ چيزي‌ را بيايم‌ بگويم‌؟ برادر عزيزم‌! اگر يك‌ چيزي‌ در روزنامه‌ رفت‌، در روزنامه‌ بايد جواب‌ داده‌ شود. همانطوري‌ كه‌ مي‌فرماييد قبل‌ از آن‌ بايد به‌ روزنامه‌ نرسد اما اگر گفته‌ شده‌... اگر در روزنامه‌ گفته‌ نشده‌ براي‌ چندمين‌ بار مي‌گويم‌ كه‌ عذرخواهي‌ مي‌كنم‌. آقاي‌ رشيديان‌ بالاي‌ سر من‌ است‌ مي‌گويد من‌ كلمه‌ به‌ كلمه‌ اينها را شنيده‌ام‌.
 
 6 ـ تذكر آيين‌نامه‌اي‌ آقاي‌ رضا طلايي‌نيك‌ نماينده‌ محترم‌ بهار و كبودرآهنگ‌
 طلايي‌ نيك‌ ـ  تذكر دارم‌.
 رئيس‌ ـ   بفرماييد.
 رضا طلايي‌ نيك‌ ـ  بسم‌الله الرحمن‌ الرحيم‌
 مواد (35)، (38) و (138) آيين‌نامه‌ داخلي‌ است‌. ماده‌ (138) تصريح‌ دارد كه‌ لوايح‌ پس‌از تقديم‌ به‌ مجلس‌ به‌ كميسيون‌ مربوطه‌ ارجاع‌ داده‌ مي‌شود. ماده‌ (35) وظايف‌ كميسيون‌ اجتماعي‌ را ذكر كرده‌ كه‌ امور اداري‌ و استخدامي‌ را هم‌ شامل‌ مي‌شود و ماده‌ (38) وظايف‌ كميسيون‌ انرژي‌ است‌ كه‌ مسايل‌ انرژي‌ كلاً بايد در اين‌ كميسيون‌ مورد رسيدگي‌ قرار بگيرد.
 تذكري‌ كه‌ حاج‌ آقا مي‌خواهم‌ خدمتتان‌ عرض‌ بكنم‌ تقريباً چند مورد تابحال‌ تكرار شده‌ چون‌ دفعه‌ اول‌ نيست‌ ديگر ناچار شديم‌ باز اينجا مطرح‌ كنيم‌. مورد ايراد بنده‌ و هم‌ جمعي‌ از نمايندگان‌ عضو كميسيون‌ اجتماعي‌ و هم‌ نمايندگان‌ محترم‌ عضو كميسيون‌ انرژي‌ مجلس‌ است‌. چندي‌ قبل‌ طرحي‌ را نمايندگان‌ محترم‌ براي‌ تشكيل‌ وزارت‌ انرژي‌ ارائه‌ دادند كه‌ اين‌ طرح‌ به‌ كميسيون‌ مشترك‌ اجتماعي‌ و انرژي‌ ارجاع‌ شد و در اثناء بررسي‌ و رسيدگي‌ نمايندگان‌ محترم‌ پس‌ از تهيه‌ گزارش‌ كميسيون‌ مشترك‌ از ادامه‌ رسيدگي‌ منصرف‌ شدند و طرح‌ را پس‌ گرفتند. اين‌ طرح‌ در رابطه‌ با ماده‌ (2) قانون‌ برنامه‌ بود كه‌ ادغام‌ وزارتخانه‌ها و تشكيل‌ وزارت‌ انرژي‌ بود. متعاقب‌ اين‌ قضيه‌ دولت‌ لايحه‌اي‌ را تقديم‌ مجلس‌ كرده‌ براي‌ تشكيل‌ شوراي‌ عالي‌ انرژي‌ كه‌ اين‌ شوراي‌ عالي‌ انرژي‌ درواقع‌ همين‌ جايگزين‌ ادغام‌ اين‌ وزارتخانه‌ها است‌. يعني‌ بجاي‌ ادغام‌ وزارتخانه‌ها ماده‌ (2) برنامه‌ اصلاح‌ بشود و شوراي‌ عالي‌ انرژي‌ براي‌ سياستگذاري‌ تشكيل‌ بشود كه‌ ماده‌ (1) و (2) لايحه‌ تقديمي‌ دولت‌ مسائل‌ مربوط‌ به‌ انرژي‌، تشكيل‌ شوراي‌ عالي‌ و مسائل‌ ستادي‌ است‌. يعني‌ هيچ‌ بحثي‌ راجع‌ به‌ بودجه‌ ندارد متأسفانه‌ بعنوان‌ كميسيون‌ بودجه‌ ارجاع‌ شده‌ كه‌ در اينجا حق‌ طبيعي‌ و قانوني‌  كميسيون‌ انرژي‌ و كميسيون‌ اجتماعي‌ كه‌ قبلاً به‌ اين‌ موضوع‌ رسيدگي‌ كرده‌اند و الان‌ هم‌ در وظايف‌ مشترك‌ اين‌ دو كميسيون‌ است‌ ناديده‌ گرفته‌ شده‌ است‌ كه‌ تقاضا داريم‌ اين‌ را دستور بفرماييد كه‌ اصلاح‌ بشود، متشكرم‌.
 رئيس‌ ـ  حالا ببينيد يك‌ بحث‌ كلي‌ بكنيم‌ يك‌ نكته‌اي‌ را هم‌ آقاي‌ نبوي‌ الان‌ فرمودند. صبح‌ اتفاقاً بخش‌ مهم‌ جلسه‌ ما (جلسه‌ هيأت‌ رئيسه‌) بحث‌ همين‌ قضيه‌ را كردند كه‌ يكسري‌ طرحها و لوايحي‌ داريم‌ كه‌ اينها كميسيون‌ مشترك‌ مي‌خواهد، چكار كنيم‌؟ يك‌ مشكلاتي‌ هم‌ راجع‌ به‌ كميسيون‌ مشترك‌ داريم‌ بحثهايي‌ شد و بنا شد كه‌ كلاً نواب‌ رئيس‌ آقاي‌ دكتر خاتمي‌ و آقاي‌ آرمين‌ با همراهي‌ كميسيونها بنشينند صحبت‌ كنند تا ببينيم‌ كه‌ چكار كنيم‌.
 يك‌ مسأله‌ خاص‌ هم‌ آقاي‌ نبوي‌ فرمودند كه‌ اصلاً يكسري‌ در كميسيون‌ مشترك‌ رد شد. اين‌ نكته‌اي‌ كه‌ شما فرموديد.بنابراين‌ با همكاري‌ شمابزرگواران‌ اين‌ قضيه‌ حل‌ مي‌شود و آنرا حل‌ مي‌كنيم‌ و بحثي‌ هم‌ هست‌ كه‌ دنبال‌ آن‌ هستيم‌ و چند مورد هم‌ هست‌ كه‌ حل‌ مي‌كنيم‌.
 رضوي‌ ـ  تذكر دارم‌.
 رئيس‌ ـ  بفرماييد.
 سيدابوالفضل‌ رضوي‌ ـ  بسم‌الله الرحمن‌ الرحيم‌
 ماده‌ (96) است‌. انعقاد  رسمي‌ جلسات‌ و اعتبار اخذ رأي‌ منوط‌ به‌ حضور حداقل‌ دوسوم‌ مجموع‌ نمايندگان‌ مي‌باشد. الان‌ ما عدد نداريم‌.
 رئيس‌ ـ  شما عنايت‌ داريد بر  اينكه‌ الان‌ جلسه‌ ما رسمي‌ است‌ نصف‌ بعلاوه‌ يك‌ است‌ و خيلي‌ بيشتر است‌ و موقع‌ رأي‌گيري‌ است‌ كه‌ افرادي‌ آني‌ به‌ بيرون‌ رفته‌اند برمي‌گردند. البته‌ اصل‌ نكته‌ شما را بنده‌ قبول‌ دارم‌ نمايندگان‌ محترم‌ كه‌ بسلامتي‌ كارهايشان‌ را انجام‌ دادند اول‌ وقت‌ آمده‌اند و سرحال‌ هم‌ هستند ان‌شاءالله سالم‌ هم‌ باشند من‌ نمي‌دانم‌ بلند مي‌شوند و كجا مي‌روند. بايد بنشينند و مطلب‌ شما هم‌ صحيح‌ است‌. اما ادامه‌ كار ما درست‌ است‌ تا موقع‌ رأي‌گيري‌. ولي‌ آقايان‌ بايد بيايند و بنشينند درست‌ مي‌فرماييد. اميدواريم‌ كه‌ همكاران‌ بنده‌ و شما عنايت‌ به‌ فرمايشات‌ ارزشمند شما و عرايض‌ ناقابل‌ من‌ بفرمايند.
 
 7 ـ قرائت‌ گزارش‌ كميسيون‌ آموزش‌ و تحقيقات‌ در مورد سؤال‌ آقاي‌ سيدطاهر طاهري‌ نماينده‌ محترم‌ سمنان‌ از وزير محترم‌ وقت‌ آموزش‌ و پرورش‌
 رئيس‌ ـ  دستور را مطرح‌ بفرماييد.
 منشي‌  (خالقي‌) ـ اولين‌ دستور، گزارش‌ كميسيون‌ آموزش‌ و تحقيقات‌ در مورد سؤال‌ آقاي‌ سيدطاهر طاهري‌ از وزير محترم‌ آموزش‌ و پرورش‌. مخبر محترم‌ كميسيون‌ تحقيقات‌ بفرماييد.
 فخرالدين‌ صابري‌  (مخبر كميسيون‌ آموزش‌ و تحقيقات‌) ـ
 بسم‌الله الرحمن‌ الرحيم‌
 هيأت‌ رئيسه‌ محترم‌ مجلس‌ شوراي‌ اسلامي‌
 باسلام‌
 عطف‌ به‌ نامه‌ شماره‌ (8/152) مورخ‌ 23/3/1380 درخصوص‌ سؤال‌ آقاي‌ سيدطاهر طاهري‌ نماينده‌ محترم‌ سمنان‌ از وزير محترم‌ آموزش‌ و پرورش‌، كميسيون‌ بنابه‌ دلايل‌ ذيل‌ پاسخ‌ وزير محترم‌ را قانع‌كننده‌ تشخيص‌ داد.
 رئيس‌ كميسيون‌ آموزش‌ و تحقيقات‌ ـ عباسعلي‌ اللهياري‌
 جناب‌ آقاي‌ سيدطاهر طاهري‌ نماينده‌ محترم‌ سمنان‌ سؤالي‌ را مطرح‌ كرده‌ بودند مبني‌ براينكه‌ در سمنان‌ جلساتي‌ پي‌درپي‌ به‌ بهانه‌هاي‌ مختلف‌ براي‌ دانش‌آموزان‌ و مربيان‌ آموزش‌ و پرورش‌ برگزار مي‌شود كه‌ شبهه‌ اعمال‌ خط‌ فكري‌ سياسي‌ خاصي‌ را بهمراه‌ دارد. بدنبال‌ طرح‌ اين‌ سؤال‌ وزير محترم‌ وقت‌ پاسخي‌ ارائه‌ كرده‌اند كه‌ خدمت‌ نمايندگان‌ محترم‌ و هيأت‌ رئيسه‌ محترم‌ مجلس‌ ارائه‌ مي‌شود.
 پاسخ‌ سؤال‌ اول‌:
 الف‌ ـ نقش‌ مهم‌ آموزشي‌ اين‌ برنامه‌ تقويت‌ و رشد مهارتهاي‌ فردي‌ و اجتماعي‌ دانش‌آموزان‌ و همچنين‌ شناخت‌ و آگاهي‌ از مسائل‌ در عرصه‌هاي‌ مختلف‌ كه‌ از ضروريات‌ مسلم‌ اين‌ عزيزان‌ مي‌باشد.
 ب‌ ـ چنانچه‌ منظور از جلسات‌، طرح‌ گفتگوي‌ جوانان‌ بوده‌ است‌ اولاً اين‌ طرح‌ در قالب‌ طرحهاي‌ ملي‌ كشور با موافقت‌ سازمان‌ مديريت‌ و برنامه‌ريزي‌ كشور و همكاري‌ في‌مابين‌ آموزش‌ و پرورش‌ و سازمان‌ ملي‌ جوانان‌ با شماره‌ طبقه‌بندي‌ (30216) طرحهاي‌ ملي‌ جوانان‌ انجام‌ شده‌ است‌. هدف‌ از گفتگوي‌ با جوانان‌، مشاركت‌ فعال‌ آنان‌ در امور كشور، استفاده‌ از ديدگاهها، نيازها و مشكلات‌ آنان‌ بوده‌ است‌ كه‌ در اجراي‌ آن‌ فرآيند مشاركت‌، مسؤوليت‌پذيري‌، اعتماد به‌ نفس‌ و ابرازوجود و ساير مهارتهاي‌ اجتماعي‌ مستمر است‌ و به‌ تعبيري‌ آموزش‌ غير مستقيم‌ محسوب‌ مي‌شود كه‌ در امور روانشناختي‌ از آموزش‌ رسمي‌ و مستقيم‌ مؤثرتر است‌.
 ج‌ ـ باتوجه‌ به‌ مصوبه‌ (8/901/120) مورخ‌ 16/3/79 شوراي‌ عالي‌ آموزش‌ و پرورش‌، دانش‌آموزان‌ بايد در جلسات‌ تربيت‌ سياسي‌ به‌ اهداف‌ ذيل‌ دست‌يابند:
 (در اين‌ هنگام‌ آقاي‌ محسن‌ آرمين‌ «نايب‌ رئيس‌» رياست‌ جلسه‌ را بعهده‌ گرفتند)
 1 ـ مباني‌ حاكميت‌ در نظام‌ جمهوري‌ اسلامي‌ ايران‌ را مي‌داند و به‌ آن‌ اعتقاد دارد.
 2 ـ نظامهاي‌ حكومتي‌ جهان‌ را مي‌شناسد و آنرا نقد مي‌كند.
 3 ـ آثار مثبت‌ حكومت‌ ديني‌ و ولايت‌ فقيه‌ را در سعادت‌ دنيا و آخرت‌ مي‌فهمد.
 4 ـ با جغرافياي‌ سياسي‌ ايران‌ و كشورهاي‌ اسلامي‌ آشناست‌ و تفاوتهاي‌ سياسي‌ و فرهنگي‌ و اقتصادي‌ آنها را مي‌داند.
 5 ـ براي‌ ايجاد زمينه‌هاي‌ وحدت‌ مسلمين‌ و رهايي‌ مستضعفين‌ احساس‌ مسؤوليت‌ مي‌كند.
 6 ـ به‌ انجام‌ فعاليتهاي‌ سياسي‌ بعنوان‌ تكليف‌ ديني‌ و ملي‌ پايبند است‌ و مسايل‌ سياسي‌ را تحليل‌ مي‌كند و در شهرستان‌ سمنان‌ نيز درچارچوب‌ همين‌ قاعده‌ براساس‌ دستورالعملهاي‌ موجود در يك‌ نيازسنجي‌ علمي‌ از طريق‌ مدارس‌ متوسطه‌، اهم‌ سؤالات‌ و دغدغه‌هاي‌ دانش‌آموزان‌ مورد ارزيابي‌ و با مشاركت‌ صاحبنظران‌ و اساتيد در زمينه‌هاي‌ مختلف‌ و برحسب‌ نياز با برنامه‌ريزي‌ مناسب‌، زمينه‌ گفتگو و تبادل‌ نظر بين‌ دانش‌آموزان‌ و صاحبنظران‌ فراهم‌ آمده‌ است‌.
 سؤال‌ دوم‌ جناب‌ آقاي‌ طاهري‌ در ارتباط‌ با مديريت‌ آموزش‌ و پرورش‌ استان‌ و مشكلات‌ و مسائلي‌ كه‌ وجود داشت‌، بود كه‌ پاسخ‌ وزير محترم‌ عباراتي‌ است‌ كه‌ الان‌ خوانده‌ مي‌شود:
 آنچه‌ به‌ دوران‌ مسؤوليت‌ آقاي‌ ديمه‌ور مديركل‌ فعلي‌ آموزش‌ و پرورش‌ استان‌ سمنان‌ مربوط‌ مي‌شود تلاش‌ درجهت‌ مرتفع‌ نمودن‌ مشكلات‌ و جلوگيري‌ از اقداماتي‌ كه‌ موجب‌ لطمه‌ به‌ امور آموزش‌ و پرورش‌ مي‌گرديده‌ است‌ مي‌باشد. با تعويض‌ رئيس‌ قبلي‌ آموزش‌ و پرورش‌ سمنان‌ توسط‌ مديركل‌ قبلي‌ جناب‌ آقاي‌ اسماعيلي‌ و با انتصاب‌ رئيس‌ جديد آقاي‌ غريب‌شاهيان‌ متأسفانه‌ سوء مديريت‌ اين‌ برادر عزيز، آموزش‌ و پرورش‌ شهرستان‌ را درآستانه‌ درگيري‌ و تصفيه‌ حسابهاي‌ گروهي‌ فاجعه‌آميزي‌ قرار داده‌ كه‌ با اقدام‌ بموقع‌ جلو اين‌ روند گرفته‌ شد و هم‌اكنون‌ به‌ فضل‌الهي‌ ضمن‌ ايجاد انسجام‌ و سامان‌ امور، جو همدلي‌، مشاركت‌ و تلاش‌ و اعتماد بين‌ مسؤولين‌ اداره‌ و فرهنگيان‌ بوجود آمده‌ است‌.
 سؤال‌ سوم‌ جناب‌ آقاي‌ طاهري‌ اين‌ بود كه‌ آموزش‌ و پرورش‌ استان‌ سمنان‌ متأسفانه‌ دستخوش‌ تصميم‌گيرندگان‌ بيروني‌ آن‌ است‌.
 پاسخ‌ وزير محترم‌ اين‌ است‌: براساس‌ مطالعات‌ و ارزيابيهاي‌ انجام‌ شده‌ و اعزام‌ هيأتي‌ به‌ استان‌ سمنان‌ نهايتاً مديركل‌ سابق‌ جناب‌آقاي‌ اسماعيلي‌ جابجا شدند و اين‌ تصميم‌ به‌ دور از انتظارات‌ جامعه‌ فرهنگيان‌ سمنان‌ نيز نبود و همچنين‌ نماينده‌ محترم‌ جناب‌ آقاي‌ طاهري‌ در تذكر قبل‌ از دستور مورخ‌ 20/10/79 نسبت‌ به‌ وضعيت‌ آموزش‌ و پرورش‌ استان‌ تذكر داده‌ بودند و لذا تصميم‌ به‌ تغيير مديركل‌ با مطالعه‌ و باشناخت‌ بوده‌ است‌ و تغيير مسؤول‌ منطقه‌ سمنان‌ مربوط‌ به‌ تصميم‌ عجولانه‌ و ناهماهنگي‌ بوده‌ كه‌ مدير كل‌ قبلي‌ اعمال‌ نموده‌ بود و موجب‌ تنش‌ در جامعه‌ فرهنگيان‌ و تذكر نماينده‌ محترم‌ شده‌ بود.
 
 8 ـ قرائت‌ گزارش‌ كميسيون‌ آموزش‌ و تحقيقات‌ در مورد سؤال‌ آقايان‌ كريم‌ فتاح‌پورموانه‌ و احمد رهبري‌ نمايندگان‌ محترم‌ اروميه‌ و گرمسار از وزير محترم‌ وقت‌ آموزش‌ و پرورش‌
 فخرالدين‌ صابري‌  (مخبر كميسيون‌ آموزش‌ و تحقيقات‌) ـ
 گزارش‌ بعدي‌ درخصوص‌ سؤال‌ آقايان‌ فتاح‌پور و رهبري‌ است‌.
 هيأت‌ رئيسه‌ محترم‌ مجلس‌ شوراي‌ اسلامي‌
 باسلام‌
 عطف‌ به‌ نامه‌ شماره‌ (6/158) مورخ‌ 23/3/80 درخصوص‌ سؤال‌ آقايان‌ كريم‌ فتاح‌پور و احمد رهبري‌ نمايندگان‌ محترم‌ اروميه‌ و گرمسار به‌ استحضار مي‌رساند، كميسيون‌ پس‌ از بررسي‌هاي‌ لازم‌ به‌ دلايل‌ ذيل‌ پاسخ‌ وزير را قانع‌كننده‌ تشخيص‌ داد.
 رئيس‌ كميسيون‌ آموزش‌ و تحقيقات‌ ـ عباسعلي‌ اللهياري‌
 سؤال‌ آقايان‌ فتاح‌پور و رهبري‌ درخصوص‌ كشته‌شدن‌ پنج‌ دانش‌آموز در اروميه‌ بدليل‌ فروريزي‌ ديوار مدرسه‌ بود كه‌ پاسخ‌ را مي‌شنويد.
 در پاسخ‌ به‌ سؤال‌ اول‌: در حال‌ حاضر حدود (5) هزار مدرسه‌ در كشور با قدمت‌ بيش‌ از (40) سال‌ وجود دارد كه‌ در شرايط‌ طبيعي‌ خارج‌ از رده‌ و غير استاندارد محسوب‌ مي‌شود و بعيد نيست‌ كه‌ هم‌ در مصالح‌ بكار رفته‌ و هم‌ اصول‌ معماري‌، كاستي‌هايي‌ اعمال‌ شده‌ باشد و با هر عامل‌ فيزيكي‌ خارجي‌ نظير سيل‌، زلزله‌، بارندگي‌هاي‌ شديد كه‌ معمولاً در كشور ما نيز اتفاق‌ مي‌افتد در معرض‌ خطر جدي‌ قرار دارند. ساخت‌ پروژة‌ دبستان‌ صابر منطقه‌ سوماي‌برادوست‌ در سال‌ 1368، بصورت‌ اماني‌ به‌ ناحيه‌ (2) آموزش‌ و پروش‌ اروميه‌ تفويض‌ و پس‌ از قرارداد با پيمانكار محلي‌، از اعتبارات‌ بازسازي‌ ساخته‌ شده‌ است‌ و چون‌ در اين‌ پروژه‌ ديواركشي‌ پيش‌بيني‌ نشده‌ بود، اجراي‌ ديواركشي‌ مدرسه‌ در سال‌ 1370 از محل‌ خودياري‌ بوده‌ و در احداث‌ آن‌، اداره‌ كل‌ نوسازي‌ مدارس‌ و ناحيه‌ (2) آموزش‌ و پرورش‌ اروميه‌ نقشي‌ نداشتند.
 در ايام‌ اجراي‌ پروژه‌ توسط‌ شوراي‌ فني‌ استان‌ صرفه‌جويي‌ در مصالح‌ از جمله‌ تيرآهن‌ و ميلگرد به‌ تصويب‌ رسيده‌ بود كه‌ حاكي‌ از كمبود و كمياب‌ بودن‌ كالا بوده‌. اگر چه‌ اين‌ موضوع‌ حاكي‌ از عسرت‌ كاري‌ بوده‌ ولي‌ رافع‌ وظيفه‌ نمي‌باشد و متأسفانه‌ عدم‌ رعايت‌ استانداردها، عدم‌ استفاده‌ ميلگرد در ساخت‌ ديوار، تراكم‌ برف‌ و فشار گِل‌ در پشت‌ آن‌ و نيز وزش‌ باد شديد و از طرفي‌ قرارگرفتن‌ ديوار در مسيل‌، پس‌ از جاري‌ شدن‌ سيل‌ باعث‌ بروز اين‌ حادثه‌ تأسفبار گرديده‌ است‌ و اصول‌ مكان‌يابي‌ مدارس‌ نيز رعايت‌ نگرديده‌ است‌ و آنچه‌ مسلم‌ است‌ ساختمان‌ اين‌ مدرسه‌ و نظارت‌ بر ساخت‌ در سال‌ 1368 صورت‌ گرفته‌ و ديوار اطراف‌ نيز حداكثر تا سال‌ 1370 بنا گرديده‌ است‌ و عدم‌ رعايت‌ اصول‌ فني‌ و مكان‌يابي‌ حساب‌نشده‌ از مهمترين‌ عواملي‌ مي‌باشد كه‌ پيگيري‌ حقوقي‌ مي‌تواند قصور يا تقصير متصديان‌ امر را مشخص‌ نمايد.
 سؤال‌ دوم‌ آقايان‌ فتاح‌پور و احمد رهبري‌ در ارتباط‌ با نوع‌ برخورد وزارت‌ آموزش‌ و پرورش‌ با خانواده‌هاي‌ حادثه‌ ديدگان‌ در اين‌ حادثه‌ بود كه‌ پاسخ‌ را مي‌شنويد.
 در مورد سؤال‌ دوم‌، آموزش‌ و پرورش‌ به‌ محض‌ دريافت‌ خبر وقوع‌ حادثه‌ ريزش‌ ديوار، با مدير كل‌ استان‌ و رياست‌ آموزش‌ و پرورش‌ منطقه‌، هماهنگي‌ لازم‌ جهت‌ پيگيري‌ مسائل‌ و شركت‌ در كليه‌ مراسم‌، دلجويي‌ از خانواده‌هاي‌ محترم‌ مجروحين‌ و فوت‌ شدگان‌ را در سرلوحه‌ اقدامات‌ خود قرار داد و هيأت‌ تخصصي‌ ويژه‌اي‌ از جانب‌ وزارت‌ به‌ استان‌ اعزام‌ گرديد تا ضمن‌ ابلاغ‌ تأثر و همدردي‌ با خانواده‌هاي‌ محترم‌ به‌ بررسي‌ و رسيدگي‌ همه‌ جانبه‌ و تهيه‌ گزارش‌ دقيق‌ از حادثه‌ اقدام‌ نمايند و از لحظه‌ وقوع‌ حادثه‌ اقدامات‌ ذيل‌ انجام‌ گرفته‌ است‌:
 ـ انتقال‌ مجروحين‌ به‌ بيمارستان‌.
 ـ برگزاري‌ و شركت‌ در مجلس‌ ترحيم‌.
 ـ انتقال‌ مجروحين‌ از بيمارستان‌ به‌ خانه‌هاي‌ آنها.
 ـ پرداخت‌ كليه‌ هزينه‌هاي‌ بيمارستاني‌.
 ـ حداكثر مساعدت‌ در تأمين‌ هزينه‌هاي‌ مالي‌ به‌ خانواده‌هاي‌ فوت‌شدگان‌.
 ـ تهيه‌ هدايا براي‌ مجروحين‌.
 ـ پيگيري‌ حال‌ مجروحين‌ تا سلامتي‌ كامل‌.
 ـ پيگيري‌ جهت‌ تغيير محل‌ مدرسه‌ و احداث‌ مدرسه‌ جديد.
 ـ بررسي‌ وضعيت‌ فيزيكي‌ مدارس‌ استان‌ آذربايجان‌ غربي‌ جهت‌ جلوگيري‌ از تكرار حوادث‌ در سطح‌ استان‌ و رفع‌ نواقص‌ و مشكلات‌ ساير مدارس‌. والسلام‌ عليكم‌ و رحمة‌الله
 منشي‌  (خالقي‌) ـ جناب‌ آقاي‌ صابري‌ دو گزارش‌ را قرائت‌ فرمودند كه‌ گزارش‌ دوم‌ با عنوان‌ گزارش‌ كميسيون‌ آموزش‌ و تحقيقات‌ در مورد سؤال‌ آقايان‌ كريم‌ فتاح‌پور و احمد رهبري‌ از وزير محترم‌ آموزش‌ و پرورش‌ بود.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  بهرحال‌ از جناب‌ آقاي‌ صابري‌ متشكريم‌.
 
 9 ـ تصويب‌ طرح‌ اصلاح‌ موادي‌ از قانون‌ مجازات‌ اسلامي‌ مصوب‌ 1370
 نايب‌ رئيس‌ ـ  دستور بعدي‌ را مطرح‌ بفرمايييد.
 منشي‌  (خالقي‌) ـ دستور بعدي‌ ادامه‌ رسيدگي‌ به‌ گزارش‌ شور دوم‌ كميسيون‌ قضايي‌ و حقوقي‌ در مورد طرح‌ اصلاح‌ مواد (248) و (249) قانون‌ مجازات‌ اسلامي‌ است‌. تا ماده‌ (2) تصويب‌ شده‌ است‌. ماده‌ (3) بايد براي‌ رأي‌گيري‌ قرائت‌ بشود، پيشنهادي‌ هم‌ ندارد، عدد نداريم‌ بايد صبر كنيم‌...
 نايب‌ رئيس‌ ـ  آقاي‌ دكتر شكوري‌! محبت‌ كنيد به‌ نمايندگان‌ بفرماييد تشريف‌ بياورند داخل‌ پارلمان‌، چون‌ مي‌خواهيم‌ رأي‌گيري‌ كنيم‌. اين‌ ماده‌ مخالف‌ و موافق‌ ندارد، ما بايد به‌ رأي‌ بگذاريم‌ (يكي‌ از نمايندگان‌ ـ تنفس‌ بدهيد) بله‌، چند دقيقه‌ تأمل‌ بفرماييد... (جعفري‌ ـ بحث‌ را ادامه‌ بدهيد) آقاي‌ جعفري‌! بحثي‌ ندارد، چون‌ مخالف‌ و موافق‌ ندارد، شور دوم‌ است‌ و ما بايد در مورد مواد رأي‌گيري‌ بكنيم‌ و به‌ ترتيب‌ جلو برويم‌.
 سليماني‌ ـ  تذكر دارم‌.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  آقاي‌ سليماني‌ بفرماييد.
 داود سليماني‌ ـ  بسم‌الله الرحمن‌ الرحيم‌
 ماده‌ (79): نمايندگان‌ بايد در روزي‌ كه‌ قبلاً براي‌ تشكيل‌ جلسه‌ رسمي‌ معين‌ مي‌شود، در مجلس‌ حاضر شوند. در صورت‌ تأخير بدون‌ عذر موجه‌، از طرف‌ هيأت‌ رئيسه‌ توبيخ‌ خواهند شد. همچنين‌ هر يك‌ از نمايندگان‌ كه‌ در موقع‌ اخذ رأي‌ با اعلام‌ قبلي‌ رئيس‌ مجلس‌ مبني‌ بر منع‌ خروج‌ از جلسه‌ بدون‌ عذر موجه‌ خارج‌ شود، مستحق‌ توبيخ‌ خواهد بود و درصورت‌ تكرار تأخير و غيبت‌ مقررات‌ آيين‌نامه‌... درباره‌ او اجراء خواهد شد.
 ببينيد! گاهي‌ مواقع‌ پيش‌ مي‌آيد كل‌ مجلس‌ به‌ اين‌ شكل‌ معطل‌ مي‌شوند، براي‌ اينكه‌ چند تن‌ از عزيزان‌ وارد بشوند تا جلسه‌ رسمي‌ بشود. به‌ اعتقاد من‌ اين‌ هم‌ يكنوع‌ بي‌احترامي‌ به‌ وقت‌ ساير دوستان‌ است‌، هم‌ اينكه‌ نشان‌ مي‌دهد هيأت‌ رئيسه‌ در اين‌ موارد آن‌ وظيفه‌اي‌ كه‌ بايد، بعضاً انجام‌ نمي‌دهد، اينها (كسانيكه‌ باعث‌ از عدد افتادن‌ جلسه‌ مي‌شوند و بقيه‌ را معطل‌ مي‌گذارند) طبق‌ آيين‌نامه‌ بايد توبيخ‌ بشوند، متشكر. (تعدادي‌ از نمايندگان‌ ـ احسنت‌)
 نايب‌ رئيس‌ ـ  متشكرم‌، آقاي‌ سليماني‌! شما اطلاع‌ داريد كه‌ اسامي‌ غائبين‌ جلسه‌ و كسانيكه‌ از جلسه‌ بيش‌ از زمان‌ مقرر خارج‌ مي‌شوند، در پايان‌ جلسه‌ اعلام‌ مي‌شود و در پايان‌ هر ماه‌ كتباً ميزان‌ غيبت‌ و تأخير به‌ نمايندگان‌ محترم‌ ابلاغ‌ مي‌شود. درصورتيكه‌ شرايطي‌ كه‌ شما فرموديد فراهم‌ بشود، قطعاً طبق‌ آيين‌نامه‌ بايد اخطار داد، منتها اين‌ مورد، مورد اخطار نيست‌. ضمن‌ اينكه‌ بنده‌ هم‌ با شما موافقم‌، بعضي‌ از همكاران‌ ما واقعاً كم‌لطفي‌ مي‌كنند، در شرايطي‌ كه‌ تعداد حاضرين‌ ما در مرز حد نصاب‌ قرار دارد، يكمقدار بايد رعايت‌ بكنند كه‌ وقت‌ نمايندگان‌ تلف‌ نشود و مجلس‌ بتواند به‌ وظيفه‌ خودش‌ عمل‌ بكند. بهرحال‌ ما الان‌ عدد داريم‌ و مي‌توانيم‌ بحث‌ را شروع‌ بكنيم‌. بفرماييد.
 منشي‌  (خالقي‌) ـ ماده‌ (3) جهت‌ اخذ رأي‌ قرائت‌ مي‌شود:
 ماده‌ (3) ـ ماده‌ (245) قانون‌ مذكور به‌ شرح‌ زير اصلاح‌ مي‌شود:
 ماده‌ (245) ـ درصورت‌ نبودن‌ قرائن‌ موجب‌ ظن‌ به‌ انتساب‌ قتل‌، صرف‌ حضور مدعي‌عليه‌ هنگام‌ قتل‌ در محل‌ واقعه‌ از مصاديق‌ لوث‌ محسوب‌ نمي‌شود و مدعي‌عليه‌ با اداي‌ يك‌ سوگند تبرئه‌ مي‌گردد.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  دولت‌ موافق‌، حضار 198 نفر، موافقان‌ با ماده‌ قرائت‌ شده‌ قيام‌ بفرمايند (اكثر برخاستند) تصويب‌ شد. ماده‌ بعدي‌ را قرائت‌ بفرماييد.
 منشي‌  (خالقي‌) ـ ماده‌ (4) ـ ماده‌ (246) قانون‌ مذكور به‌ شرح‌ زير اصلاح‌ مي‌شود:
 ماده‌ (246) ـ در موارد لوث‌ اگر مدعي‌عليه‌ براي‌ تبرئه‌ خود بينه‌ اقامه‌ كند، لوث‌ محقق‌ نمي‌شود و تبرئه‌ مي‌گردد.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  حضار 199 نفر، موافقان‌ با ماده‌ قرائت‌ شده‌ قيام‌ بفرمايند (اكثر برخاستند) تصويب‌ شد. ماده‌ بعدي‌ را قرائت‌ بفرماييد.
 منشي‌  (خالقي‌) ـ ماده‌ (5) ـ ماده‌ (248) قانون‌ مذكور و تبصره‌هاي‌ (2) و (3) آن‌ به‌ شرح‌ زير اصلاح‌ مي‌شود:
 ماده‌ (248) ـ در موارد لوث‌، قتل‌ عمد با قسم‌ پنجاه‌ نفر مرد ثابت‌ مي‌شود و قسم‌خورندگان‌ بايد از خويشان‌ و بستگان‌ نسبي‌ مدعي‌ باشند.
 تبصره‌ (2) ـ چنانچه‌ تعداد قسم‌خورندگان‌ مدعي‌عليه‌ كمتر از پنجاه‌نفر باشد، هر يك‌ از قسم‌خورندگان‌ مرد مي‌توانند بيش‌ از يك‌ قسم‌ بخورند، بنحوي‌ كه‌ پنجاه‌ قسم‌ كامل‌ شود.
 تبصره‌ (3) ـ چنانچه‌ مدعي‌عليه‌ نتواند كسي‌ از خويشان‌ و بستگان‌ نسبي‌ خود را براي‌ اداي‌ قسم‌ حاضر كند، مي‌تواند خودش‌ پنجاه‌ قسم‌ بخورد و تبرئه‌ شود.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  حضار 199 نفر، موافقان‌ با ماده‌ قرائت‌ شده‌ و تبصره‌هاي‌ آن‌ قيام‌ بفرمايند (اكثر برخاستند) تصويب‌ شد. ماده‌ بعدي‌ را قرائت‌ بفرماييد.
 منشي‌  (خالقي‌) ـ ماده‌ (6) ـ از متن‌ ماده‌ (249) قانون‌ مذكور عبارت‌ «مدعي‌ يا» حذف‌ شود.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  حضار 198 نفر، (مرعشي‌ ـ «حذف‌ مي‌شود» شود!) بله‌ «حذف‌ مي‌شود» آن‌ اصلاح‌ عبارتي‌ است‌ آقاي‌ مرعشي‌ بفرماييد آن‌ اشكال‌ ندارد. موافقان‌ با ماده‌ قرائت‌ شده‌ قيام‌ بفرمايند (عده‌ كمي‌ برخاستند) تصويب‌ نشد. (مرعشي‌ ـ تصويب‌ شده‌ است‌) آقاي‌ مرعشي‌! اگر اعتراض‌ داريد مي‌توانيد تشكيك‌ بدهيد، خواهش‌ مي‌كنم‌ در نظم‌ جلسه‌ اخلال‌ نكنيد. (همهمه‌ نمايندگان‌) ماده‌ (6) را قرائت‌ بفرماييد.
 منشي‌  (خالقي‌) ـ چون‌ اصل‌ ماده‌ (6) تصويب‌ نشد جهت‌ حذف‌ قرائت‌ مي‌شود.
 تعدادي‌ از نمايندگان‌ ـ  اين‌ خلاف‌ است‌، رأي‌ آورده‌ بود!
 منشي‌  (خالقي‌) ـ ماده‌ (6) ـ از متن‌ ماده‌ (249) قانون‌ مذكور عبارت‌ «مدعي‌ يا» حذف‌ شود.
 منشي‌  (جبارزاده‌) ـ جناب‌ آقاي‌ رئيس‌! هر وقت‌ اصل‌ ماده‌ رأي‌ نياورد، بلافاصله‌ حذف‌ آن‌ را رأي‌ مي‌گيريم‌، اگر حذف‌ هم‌ رأي‌ نياورد، پيشنهاد جديد در صحن‌ مجلس‌ قبول‌ مي‌شود.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  بله‌، بسيار خوب‌، توضيح‌ بفرماييد.
 منشي‌  (جبارزاده‌) ـ بسم‌الله الرحمن‌ الرحيم‌
 در شور دوم‌ وقتي‌ كه‌ اصل‌ ماده‌اي‌ در مجلس‌ رأي‌ نمي‌آورد، الان‌ ماده‌ (6) را آقاي‌ خالقي‌ قرائت‌ فرمودند، نمايندگان‌ محترم‌ رأي‌ ندادند، وقتي‌ اصل‌ ماده‌ رأي‌ نياورد، حذف‌ آن‌ را همانجا بايد رأي‌ بگيريم‌، اگر حذف‌ هم‌ رأي‌ نياورد، پيشنهاد جديد در مجلس‌ قابل‌ قبول‌ است‌. لذا ما الان‌ طبق‌ آيين‌نامه‌ بايد حذف‌ آن‌ را به‌ رأي‌ بگذاريم‌، اگر حذفش‌ هم‌ رأي‌ نياورد، ما پيشنهاد را في‌المجلس‌ قبول‌ خواهيم‌ كرد.
 تعدادي‌ از نمايندگان‌ ـ  تصويب‌ شد، شمارش‌ نشده‌ بود.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  حذف‌ ماده‌ (6) را رأي‌ مي‌گيريم‌. حضار 195 نفر، موافقان‌ با حذف‌ ماده‌ (6) قيام‌ بفرمايند (عده‌ كمي‌ برخاستند) تصويب‌ نشد. پيشنهادها را مطرح‌ بفرماييد.
 منشي‌  (خالقي‌) ـ در ماده‌ (6) آقاي‌ قرباني‌ پيشنهاد دادند كه‌: از متن‌ ماده‌ (249) قانون‌ مجازات‌ اسلامي‌ عبارت‌ «مدعي‌ يا» حذف‌ گردد. آقاي‌ قرباني‌ بفرماييد.
 مرعشي‌ ـ  تذكر دارم‌.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  اجازه‌ بفرماييد، آقاي‌ مرعشي‌ تذكر آيين‌نامه‌اي‌ دارند، بفرماييد.
 سيدحسين‌ مرعشي‌ ـ  بسم‌الله الرحمن‌ الرحيم‌
 توجه‌ رياست‌ محترم‌ را به‌ ماده‌ (155) جلب‌ مي‌كنم‌. در شور دوم‌ طرحها و لوايح‌، اولويت‌ رسيدگي‌، تعيين‌ شده‌ است‌:
 1 ـ جايگزيني‌ لايحه‌ دولت‌ يا طرح‌ است‌.
 2 ـ حذف‌ (به‌ ترتيب‌ حذف‌ كامل‌ و حذف‌ قسمتهايي‌) است‌.
 اگر پيشنهاد حذف‌ در قبل‌ از رأي‌گيري‌ داده‌ نشده‌ باشد و رأي‌گيري‌ نشده‌ باشد، نمي‌شود براي‌ اينكه‌ يك‌ ماده‌اي‌ رأي‌ نياورد، حذف‌ بشود، به‌ رأي‌ بگذاريم‌ كه‌ بعد در مجلس‌ پيشنهاد پذيرفته‌ بشود. طبق‌ ماده‌ (155) حذف‌ مقدم‌ بر رأي‌گيري‌ در مورد اصل‌ ماده‌ است‌. شما به‌ چه‌ استنادي‌ براي‌ حذف‌ رأي‌گيري‌ فرموديد؟ به‌ اضافه‌ اينكه‌ پيشنهاد حذف‌ بايد مطرح‌ بشود، مخالف‌ و موافق‌ آن‌ صحبت‌ بكنند. براي‌ اينكه‌ شما يك‌ ماده‌اي‌ رأي‌ نياورد... خوب‌ آقايان‌ منشيان‌ مي‌گفتند يكدقيقه‌ بايستيد تا دوستاني‌ كه‌ فكر مي‌كردند رأي‌ به‌ اندازه‌ كافي‌ است‌ و قيام‌ نكرده‌ بودند، قيام‌ مي‌كردند. رأي‌گيري‌ انجام‌ مي‌شد.
 شما بدون‌ اينكه‌ مهلت‌ بدهيد كه‌ شمارش‌ مجدد بشود، خلاف‌ آيين‌نامه‌ عمل‌ مي‌كنيد. حالا بر فرض‌ كه‌ رأي‌ نياورد. خيلي‌ خوب‌، يك‌ ماده‌اي‌ رأي‌ نمي‌آورد، لازم‌ نيست‌ كه‌ حذف‌ آن‌ به‌ رأي‌ گذاشته‌ شود. حذف‌ مقدم‌ بر اصل‌ است‌.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  متشكرم‌. آقاي‌ مرعشي‌! شما جزو نمايندگان‌ با سابقه‌ هستيد، توجه‌ بفرماييد! آن‌ ماده‌اي‌ (بندي‌) كه‌ خوانديد در صورتيكه‌ پيشنهاد جايگزيني‌ لايحه‌ دولت‌ يا پيشنهاد حذفي‌ مطرح‌ باشد. اينجا اصلاً پيشنهاد حذف‌ مطرح‌ نيست‌. الان‌ موضوع‌ ما مصداق‌ ماده‌ (152) است‌ كه‌ پس‌ از رد يا قبول‌ اگر اصل‌ رأي‌ نياورد، بلافاصله‌ نسبت‌ به‌ حذف‌ آن‌ رأي‌گيري‌ مي‌شود، بدون‌ اينكه‌ ما بحثي‌ بكنيم‌. بنابراين‌ تذكر شما وارد نيست‌. آقاي‌ قرباني‌ بفرماييد.
 موسي‌ قرباني‌ ـ  بسم‌الله الرحمن‌ الرحيم‌
 نمايندگان‌ محترم‌ عنايت‌ بفرماييد! عبارت‌ ماده‌ (249) اين‌ است‌: «قاضي‌ بايد براي‌ قبول‌ تكرار قسم‌، مطمئن‌ شود كه‌ مدعي‌ يا مدعي‌عليه‌ پنجاه‌ نفر خويشان‌ و بستگان‌ نسبي‌ ندارد».
 عنايت‌ بفرماييد! در قانون‌ مجازات‌ اسلامي‌ فعلي‌، هم‌ براي‌ مدعي‌ و هم‌ براي‌ مدعي‌عليه‌ اين‌ معنا پيش‌بيني‌ شده‌ كه‌ اگر در قسامه‌ پنجاه‌ نفر نداشت‌، كمتر از پنجاه‌ نفر، پنجاه‌ قسم‌ بخورند. مثلاً ده‌ نفر، نفري‌ پنج‌ قسم‌ بخورند. براساس‌ اصلاحيه‌اي‌ كه‌ الان‌ در دستور مجلس‌ است‌ كه‌ هم‌ طرح‌ نمايندگان‌ محترم‌ بود و هم‌ لايحه‌اي‌ از طرف‌ دولت‌ آمده‌ بود، منتها چون‌ كليات‌ طرح‌ به‌ تصويب‌ رسيده‌ بود، در شور دوم‌ لايحه‌ دولت‌ را ما در طرح‌ منظور كرديم‌ كه‌ عملاً لايحه‌ دولت‌ منتفي‌ خواهد شد.
 در اين‌ اصلاحيه‌ تكرار قسم‌ براي‌ مدعي‌عليه‌ منظور شده‌ است‌. يعني‌ متهم‌، البته‌ اصل‌ بر اين‌ است‌ كه‌ اگر دليل‌ نيست‌ متهم‌ تبرئه‌ بشود، منتها چون‌ بحث‌ دماء است‌، گفته‌ شده‌ كه‌ از باب‌ احتياط‌ در دماء قسم‌ هم‌ بخورد.
 بنابراين‌ براي‌ مدعي‌عليه‌، تكرار قسم‌ ديده‌ شده‌، اما براي‌ مدعي‌ تكرار قسم‌ حذف‌ شده‌ و درواقع‌ مدعي‌ اگر دليل‌ نداشت‌ و بحث‌ مصداق‌ قسامه‌ شد، بايد پنجاه‌ نفر بياورد، نه‌ پنجاه‌ قسم‌.
 خوب‌، اين‌ مواد الان‌ تصويب‌ شده‌ است‌. يكي‌ از مواد، ماده‌ (249) كه‌ الان‌ در آن‌ هم‌ مدعي‌ است‌ و هم‌ مدعي‌عليه‌. اگر اين‌ عبارت‌ «مدعي‌ يا» حذف‌ نشود، با بقيه‌ مواد همخواني‌ نخواهد داشت‌. بنابراين‌ اين‌ عبارت‌ «مدعي‌ يا» بايد از ماده‌ (249) حذف‌ بشود تا با بقيه‌ مواد همخواني‌ داشته‌ باشد. آنوقت‌ معناي‌ آن‌ اين‌ خواهد شد كه‌: قاضي‌ بايد براي‌ قبول‌ تكرار قسم‌ مطمئن‌ شود كه‌ مدعي‌عليه‌ پنجاه‌نفر خويشان‌ و بستگان‌ نسبي‌ ندارد. آنوقت‌ اين‌ با بقيه‌ مواد هم‌ همخواني‌ دارد و قانون‌ را يك‌ قانون‌ كاملي‌ خواهد كرد. نه‌ اينكه‌ يكسري‌ مواد را اصلاح‌ كرده‌ باشيم‌  و يكسري‌ مواد مانده‌ باشد. بنابراين‌ با اضافه‌ كردن‌ بعضي‌ از عبارات‌ در متن‌، ولي‌ با واقعيت‌ فرقي‌ نكرده‌ است‌. من‌ كلمه‌ قانون‌ مجازات‌ اسلامي‌ را در آن‌ اضافه‌ كردم‌ كه‌ يك‌ فرقي‌ هم‌ با ماده‌ قبلي‌ داشته‌ باشد كه‌ پيشنهاد قابل‌ طرح‌ باشد.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  آقاي‌ قرباني‌! پيشنهاد شما پيشنهاد اصلاحي‌ جديد نيست‌ (قرباني‌ ـ عرض‌ كردم‌ كه‌ متن‌ ماده‌ با مفادش‌ يكي‌ است‌) بهرحال‌ ما در ماده‌ (6) داشتيم‌ كه‌ از متن‌ ماده‌ (249) قانون‌ مذكور عبارت‌ «مدعي‌ يا» حذف‌ شود. پيشنهاد شما «حذف‌ گردد» است‌. بنابراين‌ اين‌ پيشنهاد اصلاحي‌ جديد نيست‌، اساساً نمي‌توانيم‌ بپذيريم‌. در هر حال‌ الان‌ خود ماده‌ رأي‌ نياورده‌ است‌، حذف‌ آنهم‌ رأي‌ نياورده‌ است‌. ما راهي‌ نداريم‌، فقط‌ يك‌ راه‌ مي‌ماند و آن‌ تشكيك‌ است‌ كه‌ تعدادي‌ از نمايندگان‌ محترم‌... (قرباني‌ ـ فرق‌ دارد، آقاي‌ رئيس‌ اجازه‌ بدهيد) اجازه‌ بفرماييد، تفاوتي‌ ندارد. الان‌ در نتيجه‌ رأي‌گيري‌ ماده‌ (6) اعلام‌ تشكيك‌ شده‌، فكر مي‌كنم‌ تنها راه‌ همين‌ است‌ و ما بايد مجدداً تشكيك‌ را رأي‌ بگيريم‌.
 قرباني‌ ـ  البته‌ آقاي‌ آرمين‌ آن‌ فرق‌ داشت‌، اجازه‌ بدهيد من‌ توضيح‌ بدهم‌.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  آقاي‌ قرباني‌ بفرماييد.
 قرباني‌ ـ  آقاي‌ آرمين‌ ببينيد! اين‌ اتفاقات‌ زياد در مجلس‌ مي‌افتد، حتي‌ يك‌ «واو» كم‌ و زياد مي‌شود. در پيشنهاد بنده‌ عبارت‌ «قانون‌ مجازات‌ اسلامي‌ آمده‌» كه‌ در متن‌ نيست‌، بالاخره‌ با آنجا متفاوت‌ است‌. اين‌ عبارت‌ در مصوبه‌ كميسيون‌ نيست‌ و اين‌ متفاوت‌ است‌. يك‌ «واو» هم‌ مي‌تواند موضوع‌ را تغيير بدهد و بنظر من‌ قابل‌ طرح‌
 است‌.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  نه‌ آقاي‌ قرباني‌! متأسفانه‌ نمي‌توانيم‌ بپذيريم‌. چون‌ موضوع‌ حذف‌ عبارت‌ «مدعي‌ يا» است‌، هيچ‌ چيز تغيير نكرده‌ و اين‌ پيشنهاد اصلاحي‌ تازه‌اي‌ نيست‌.
 منشي‌  (جبارزاده‌) ـ آقاي‌ رئيس‌! دوباره‌ توضيحي‌ داده‌ بشود كه‌ آقايان‌ متوجه‌ بشوند كه‌ چه‌ چيزي‌ را مي‌خواهيم‌ رأي‌گيري‌ كنيم‌.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  بله‌، بفرماييد توضيح‌ بدهيد.
 منشي‌  (خالقي‌) ـ ماده‌ (6) از اين‌ قرار است‌: از متن‌ ماده‌ (249) قانون‌ مذكور عبارت‌ «مدعي‌ يا» حذف‌ شود. كه‌ اين‌ بار اول‌ رأي‌ نياورد و حذف‌ آنهم‌ رأي‌ نياورد، چون‌ تشكيك‌ رسيده‌ است‌، الان‌ براي‌ همين‌ ماده‌ (6) رأي‌گيري‌ مي‌كنيم‌. موافقين‌ كارت‌ سفيد، مخالف‌ كارت‌ كبود و ممتنع‌ كارت‌ زرد در گلدان‌ بيندازند.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  حضار 194 نفر، لطفاً گلدانها را براي‌ رأي‌گيري‌ آماده‌ كنيد.
 (اخذ رأي‌ با ورقه‌ بعمل‌ آمد و نتيجه‌ پس‌ از شمارش‌ اعلام‌ گرديد) 
 
 نايب‌ رئيس‌ ـ  نمايندگان‌ محترم‌ توجه‌ بفرماييد! چون‌ اين‌ قانون‌ يكمقدار هم‌ فني‌ و دقيق‌ است‌، خواهش‌ مي‌كنم‌ دقت‌ بفرماييد ما در موقع‌ رأي‌گيري‌ با مشكل‌ مواجه‌ نشويم‌. ماده‌ بعدي‌ را مطرح‌ بفرماييد.
 منشي‌  (خالقي‌) ـ ماده‌ (7) ـ ماده‌ (252) قانون‌ مذكور به‌ شرح‌ زير اصلاح‌ مي‌شود:
 ماده‌ (252) ـ در موارد، لوث‌ چنانچه‌ مدعي‌ متعدد باشند، قسم‌ پنجاه‌ نفر كفايت‌ مي‌كند، ولي‌ درصورت‌ تعدد مدعي‌عليه‌ هر يك‌ از آنان‌ مي‌بايست‌ براي‌ برائت‌ خود اجراي‌ قسامه‌ كنند و با نداشتن‌ عدد قسامه‌ طبق‌ تبصره‌ (3) ماده‌ (248) هر يك‌ از مدعي‌عليهم‌، پنجاه‌ قسم‌ خورده‌ و تبرئه‌ مي‌شوند.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  حضار 194 نفر، موافقان‌ با ماده‌ قرائت‌ شده‌ قيام‌ بفرمايند (اكثر برخاستند) تصويب‌ شد. ماده‌ بعدي‌ را قرائت‌ بفرماييد.
 منشي‌  (خالقي‌) ـ در ماده‌ (8) پيشنهادي‌ نيست‌، جهت‌ اخذ رأي‌ قرائت‌ مي‌شود.
 ماده‌ (8) ـ ماده‌ (253) قانون‌ مذكور بشرح‌ زير اصلاح‌ مي‌شود:
 ماده‌ (253) ـ نصاب‌ قسامه‌ در قتل‌ شبه‌ عمد و خطاي‌ محض‌ 25 نفر مي‌باشد و نحوة‌ انجام‌ آن‌ مطابق‌ ماده‌ (248) و تبصره‌هاي‌ آن‌ است‌.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  حضار 195 نفر، موافقان‌ با ماده‌ قرائت‌ شده‌ قيام‌ بفرمايند (اكثر برخاستند) تصويب‌ شد. ماده‌ بعدي‌ را قرائت‌ بفرماييد.
 منشي‌  (خالقي‌) ـ در ماده‌ (9) پيشنهادي‌ نيست‌، جهت‌ اخذ رأي‌ قرائت‌ مي‌شود.
 ماده‌ (9) ـ ماده‌ (254) قانون‌ مذكور به‌ شرح‌ زير اصلاح‌ و دو تبصره‌ بعنوان‌ تبصره‌هاي‌ (1) و (2) به‌ آن‌ اضافه‌ مي‌شود.
 ماده‌ (254) ـ  در جراحات‌، قصاص‌ با قسامه‌ ثابت‌ نمي‌شود و فقط‌ موجب‌ پرداخت‌ ديه‌ مي‌گردد و نصاب‌ قسامه‌ در جراحات‌ به‌ شرح‌ زير است‌:
 الف‌ ـ در جراحاتي‌ كه‌ موجب‌ ديه‌ كامل‌ است‌، مجروح‌ با پنج‌ نفر ديگر قسم‌ مي‌خورند.
 ب‌ ـ در جراحاتي‌ كه‌ موجب‌ 34 ديه‌ كامل‌ است‌، مجروح‌ با چهار نفر ديگر قسم‌ مي‌خورند.
 ج‌ ـ در جراحاتي‌ كه‌ موجب‌ 23 ديه‌ كامل‌ است‌، مجروح‌ با سه‌ نفر ديگر قسم‌ مي‌خورند.
 د ـ در جراحاتي‌ كه‌ موجب‌ 12 ديه‌ كامل‌ است‌، مجروح‌ با دو نفر ديگر قسم‌ مي‌خورند.
 ه ـ در جراحاتي‌ كه‌ موجب‌ 13 ديه‌ كامل‌ است‌، مجروح‌ با يكنفر ديگر قسم‌ مي‌خورند.
 و ـ در جراحاتي‌ كه‌ موجب‌ 16 ديه‌ كامل‌ است‌، مجروح‌ به‌ تنهايي‌ قسم‌ مي‌خورد.
 تبصره‌ (1) ـ در مورد هر يك‌ از بندهاي‌ فوق‌الذكر درصورت‌ نبودن‌ نفرات‌ لازم‌ مجني‌'عليه‌ مي‌تواند به‌ همان‌ عدد قسم‌ را تكرار كند.
 تبصره‌ (2) ـ در مورد هر يك‌ از بندهاي‌ ياد شده‌ در فوق‌ چنانچه‌ مقدار ديه‌ بيش‌ از كسر مقرر در آن‌ بند و كمتر از كسر مقرر در بند قبلي‌ بوده‌ باشد، در مقدار قسم‌ نصاب‌ بيشتر لازم‌ است‌. مثلاً اگر ديه‌ جراحت‌ به‌ مقدار 14 و يا 15 ديه‌ كامل‌ باشد، براي‌ اثبات‌ آن‌ نصاب‌ 13 يعني‌ دو قسم‌ لازم‌ است‌.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  حضار 194 نفر، موافقان‌ با ماده‌ قرائت‌ شده‌ و تبصره‌هاي‌ آن‌ قيام‌ بفرمايند (اكثر برخاستند) تصويب‌ شد.
 منشي‌  (خالقي‌) ـ از طرف‌ رئيس‌ كميسيون‌ قضايي‌ در رابطه‌ با ماده‌ (244) يك‌ اصلاح‌ چاپي‌ بوده‌ كه‌ تذكر دادند، در ماده‌ (244) در يك‌ سطر مانده‌ به‌ آخر ماده‌ (244)،  عبارت‌ به‌ اين‌ صورت‌ «موجب‌ ظن‌ قوي‌ به‌ وقوع‌ قتل‌ توسط‌ او گردد» تصحيح‌ مي‌گردد. «ظن‌ حكم‌» بوده‌، بجاي‌ آن‌ «ظن‌ قوي‌» درست‌ است‌.
 منتظري‌ ـ  «ظن‌ حاكم‌» شد «ظن‌ قوي‌».
 نايب‌ رئيس‌ ـ  اين‌ اصلاح‌ چاپي‌ است‌ ما آن‌ را اصلاح‌ مي‌كنيم‌.
 
 10 ـ ارجاع‌ مجدد لايحه‌ موافقتنامه‌ همكاري‌ قضايي‌ در زمينه‌هاي‌ حقوقي‌، بازرگاني‌، كيفري‌، احوال‌ شخصيه‌، استرداد مجرمان‌ و انتقال‌ محكومان‌ به‌ زندان‌ و تصفيه‌ تركه‌ها بين‌ جمهوري‌ اسلامي‌ ايران‌ و جمهوري‌ عربي‌ سوريه‌ به‌ كميسيون‌ مربوطه‌
 نايب‌ رئيس‌ ـ  دستور بعدي‌ را مطرح‌ بفرماييد.
 منشي‌  (خالقي‌) ـ دستور بعدي‌ گزارش‌ كميسيون‌ قضايي‌ و حقوقي‌ در مورد لايحه‌ موافقتنامه‌ همكاري‌ قضايي‌ در زمينه‌هاي‌ حقوقي‌، بازرگاني‌، كيفري‌، احوال‌ شخصيه‌، استرداد مجرمان‌ و انتقال‌ محكومان‌ به‌ زندان‌ و تصفيه‌ تركه‌ها بين‌ جمهوري‌ اسلامي‌ ايران‌ و جمهوري‌ عربي‌ سوريه‌ (اعاده‌ شده‌ از شوراي‌ محترم‌ نگهبان‌). مخبر محترم‌ كميسيون‌ بفرماييد.
 محمد كاظمي‌  (مخبر كميسيون‌ قضايي‌ و حقوقي‌) ـ
 بسم‌الله الرحمن‌ الرحيم‌
 گزارش‌ كميسيون‌ قضايي‌ و حقوقي‌ به‌ مجلس‌ شوراي‌ اسلامي‌
 لايحه‌ موافقتنامه‌ همكاري‌ قضايي‌ در زمينه‌هاي‌ حقوقي‌، بازرگاني‌، كيفري‌، احوال‌ شخصيه‌، استرداد مجرمان‌ و انتقال‌ محكومان‌ به‌ زندان‌ و تصفيه‌ تركه‌ها بين‌ جمهوري‌ اسلامي‌ ايران‌ و جمهوري‌ عربي‌ سوريه‌ كه‌ پس‌ از تصويب‌ مجلس‌ شوراي‌ اسلامي‌ مورد ايراد شوراي‌ محترم‌ نگهبان‌ قرار گرفته‌ بود، در جلسه‌ مورخ‌ 21/5/1380 كميسيون‌ با حضور نماينده‌ آن‌ شورا مطرح‌ گرديد و پس‌ از بحث‌ و تبادل‌ نظر مبادرت‌ به‌ رأي‌گيري‌ شد و كميسيون‌ بدون‌ اصلاح‌ در نظر و مصوبه‌ قبلي‌ خود، اصرار نمود. اينك‌ گزارش‌ آن‌ تقديم‌ مجلس‌ محترم‌ شوراي‌ اسلامي‌ مي‌گردد.
 رئيس‌ كميسيون‌ قضايي‌ و حقوقي‌ ـ سيدناصر قوامي‌
 اين‌ لايحه‌ در جهت‌ ايجاد تسهيلات‌ حقوقي‌ به‌ منظور حل‌ و فصل‌ دعاوي‌ بين‌ اتباع‌ دو كشور جمهوري‌ اسلامي‌ ايران‌ و جمهوري‌ عربي‌ سوريه‌ بين‌ دو كشور به‌ امضاء رسيده‌ و شوراي‌ محترم‌ نگهبان‌ ايراداتي‌ را به‌ اين‌ موافقتنامه‌ وارد دانسته‌ كه‌ ممكن‌ است‌ بعضي‌ از ايرادات‌ هم‌ مورد توجه‌ و موافقت‌ كميسيون‌ باشد. اما همكاران‌ محترم‌ مستحضر هستند كه‌ اين‌ قبيل‌ موافقتنامه‌ها بين‌ دو كشور تنظيم‌ و مورد توافق‌ قرار مي‌گيرد و امضاء مي‌شود و يكي‌ از طرفهاي‌ اين‌ قرارداد و اين‌ توافقنامه‌، نمي‌توانند بدون‌ موافقت‌ طرف‌ مقابل‌ تغييري‌ در مفاد و محتواي‌ موافقتنامه‌ داشته‌ باشند. از طرفي‌ اجراي‌ اين‌ موافقتنامه‌ قطعاً با مصالح‌ كشور جمهوري‌ اسلامي‌ همخواني‌ دارد و به‌ مصلحت‌ است‌ كه‌ اين‌ موافقتنامه‌ بين‌ دو كشور به‌ اجراء در بيايد كه‌ نتيجه‌ آن‌ ايجاد تسهيلات‌ براي‌ اتباع‌ هر دو كشور است‌.
 فلذا كميسيون‌ ايرادات‌ شوراي‌ نگهبان‌ را به‌ اين‌ دليل‌ كه‌ خدمت‌ شما عرض‌ كردم‌ نپذيرفت‌ و بالنتيجه‌ مصوبه‌ به‌ مجمع‌ تشخيص‌ مصلحت‌ نظام‌ برود و در آنجا در اين‌ خصوص‌ تصميم‌گيري‌ بشود. البته‌ در مجالس‌ گذشته‌ اين‌ شيوه‌ مورد عمل‌ قرار گرفته‌ (گلباز ـ ايراد شوراي‌ نگهبان‌ چه‌ بوده‌ است‌؟) ايراد آن‌ مفصل‌ است‌ و در يكي‌، دو جمله‌ نمي‌شود توضيح‌ داد. و السلام‌.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  شوراي‌ محترم‌ نگهبان‌ (16) مورد ايراد به‌ اين‌ موافقتنامه‌ داشتند، بنا بر نظر كميسيون‌ بر اصل‌ ماده‌ واحده‌ تأكيد شده‌ است‌. بنابراين‌ ما رأي‌گيري‌ مي‌كنيم‌، اگر مجلس‌ مجدداً به‌ اين‌ لايحه‌ موافقتنامه‌ رأي‌ داد، لايحه‌ جهت‌ تصميم‌گيري‌ نهايي‌ به‌ مجمع‌ تشخيص‌ مصلحت‌ مي‌رود.
 انصاري‌ ـ  كميسيون‌ بايد موارد را يكي‌، يكي‌ توضيح‌ بدهند، چون‌ نه‌ مجلس‌ در جريان‌ است‌ نه‌ جامعه‌!
 كاظمي‌ ـ  هيچ‌ موردي‌ در كميسيون‌ تغيير نكرده‌، من‌ چه‌ چيز را توضيح‌ بدهم‌؟
 گلباز ـ  آقا! يكي‌ از اين‌ موارد را شوراي‌ نگهبان‌ قبول‌ نكرده‌، بگويند خلاف‌ شرع‌ بوده‌، خلاف‌ قانون‌ اساسي‌ بوده‌ تا ما بدانيم‌، بايد توضيح‌ بدهند.
 منشي‌  (جبارزاده‌) ـ با عنايت‌ به‌ اينكه‌ ايرادات‌ شوراي‌ محترم‌ نگهبان‌ به‌ اين‌ لايحه‌ موافقتنامه‌ در (16) مورد است‌، كه‌ خدمت‌ نمايندگان‌ محترم‌ تكثير شده‌ و در اختيار عزيزان‌ است‌ و همانطور كه‌ استحضار داريد حتي‌ تغيير يك‌ بند از موافقتنامه‌ نياز است‌ كه‌ اين‌ تغييرات‌ بايد بين‌ دو كشور انجام‌ بشود و مورد توافق‌ قرار بگيرد. باتوجه‌ به‌ اينكه‌ در (16) مورد ايراد گرفته‌ شده‌، كميسيون‌ قادر به‌ تغيير هيچكدام‌ از اين‌ (16) مورد نيست‌، چرا كه‌ لايحه‌ موافقتنامه‌ بين‌ دو كشور است‌. اگر آقايان‌ مي‌خواهند كه‌ اين‌ (16) مورد را مخبر مجدداً اينجا قرائت‌ بكند، اين‌ يك‌ درخواستي‌ است‌ كه‌ مجدداً وقت‌ مجلس‌ گرفته‌ مي‌شود و بايد يكي‌، يكي‌ اينجا مخبر قرائت‌ بكند. درصورتيكه‌ تكثير شده‌ و در اختيار همكاران‌ محترم‌ است‌.
 انصاري‌ ـ  تذكر دارم‌.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  آقاي‌ انصاري‌ بفرماييد.
 مجيد انصاري‌ ـ  بسم‌الله الرحمن‌ الرحيم‌
 جناب‌ آقاي‌ آرمين‌! تذكر من‌ هم‌ قانون‌ اساسي‌ هم‌ آيين‌نامه‌ است‌. ما طبق‌ قانون‌ اساسي‌ مواردي‌ كه‌ بين‌ مجلس‌ و شوراي‌ نگهبان‌ به‌ توافق‌ نرسد و مجلس‌ بر نظر خودش‌ پافشاري‌ داشته‌ باشد، به‌ مجمع‌ تشخيص‌ مصلحت‌ ارجاع‌ مي‌شود. (نايب‌ رئيس‌ ـ شما تذكر آيين‌نامه‌اي‌ داريد يا اخطار قانون‌ اساسي‌؟) هم‌ اخطار قانون‌ اساسي‌ و هم‌ تذكر آيين‌نامه‌اي‌ (نايب‌ رئيس‌ ـ لطفاً ماده‌ آن‌ را بفرماييد) در آيين‌نامه‌ نيامده‌ كه‌ نماينده‌ مكلف‌ است‌ حتماً شماره‌ ماده‌ و اصل‌ قانون‌ اساسي‌ را بگويد (نايب‌ رئيس‌ ـ آخر آقاي‌ انصاري‌! شما به‌ استناد كدام‌ ماده‌ و كدام‌ اصل‌ مي‌خواهيد صحبت‌ كنيد؟) من‌ طبق‌ اصل‌ قانون‌ اساسي‌ كه‌ موارد ارجاع‌ به‌ مجمع‌ تشخيص‌ مصلحت‌ را براي‌ مجلس‌ پيش‌بيني‌ كرده‌ و فصلي‌ كه‌ مربوط‌ به‌ عدم‌ توافق‌ بين‌ شوراي‌ نگهبان‌ و مجلس‌ شوراي‌ اسلامي‌ در آيين‌نامه‌ پيش‌بيني‌ شده‌، عرضم‌ اين‌ است‌ كه‌ طبق‌ آيين‌نامه‌ مجلس‌ مواردي‌ كه‌ مصلحت‌ نظام‌ بداند يعني‌ مورد را پافشاري‌ بكند، بايد در مجمع‌ تشخيص‌ مصلحت‌ نظام‌... (نايب‌ رئيس‌ ـ آقاي‌ انصاري‌! متأسفانه‌ من‌ تذكر شما را نمي‌توانم‌ بپذيرم‌، چون‌ ماده‌ آيين‌نامه‌ را بايد صريح‌ بفرماييد) جناب‌ آقاي‌ رئيس‌! كجاي‌ آيين‌نامه‌ گفته‌ نماينده‌ مكلف‌ است‌ شمارة‌ ماده‌ را ذكر كند، شما بعنوان‌ رئيس‌ جلسه‌ اين‌ را بفرماييد.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  بنده‌ خدمتتان‌ عرض‌ مي‌كنم‌. شما به‌ هر بحث‌ و روالي‌ در مجلس‌ انتقاد داريد كه‌ خلاف‌ قانون‌ است‌، بايد قانون‌ را ذكر بكنيد تا ما مورد خلاف‌ را بدانيم‌ چه‌ چيز است‌. خواهش‌ مي‌كنم‌ بفرماييد بنشينيد. (انصاري‌ ـ من‌ طبق‌ اصل‌...) آقاي‌ انصاري‌! خواهش‌ مي‌كنم‌، اينطوري‌ كه‌ نمي‌شود (انصاري‌ ـ من‌ ماده‌ را عرض‌ مي‌كنم‌) رأي‌گيري‌ مي‌كنيم‌. (انصاري‌ ـ من‌ تذكر دارم‌...) آقاي‌ انصاري‌! شما تذكر داديد، ماده‌ را بايد مشخص‌ بفرماييد.
 انصاري‌ ـ  جناب‌ آقاي‌ آرمين‌! اولاً شما در جايگاه‌ رئيس‌ حق‌ نداريد تشخيص‌ خودتان‌ را اعمال‌ بكنيد، طبق‌ آيين‌نامه‌ شما بايد... (نايب‌ رئيس‌ ـ آقاي‌ انصاري‌ شما ماده‌ را بفرماييد) ماده‌ (83) آيين‌نامه‌! ببينيد! اولاً تذكر من‌ به‌ جناب‌ عالي‌ ماده‌ (23) آيين‌نامه‌ هم‌ هست‌، شما بايد مجلس‌ را طبق‌ آيين‌نامه‌ اداره‌ كنيد. هيچ‌ كجاي‌ آيين‌نامه‌ نيامده‌ كه‌ نماينده‌ مكلف‌ است‌ شماره‌ ماده‌ را بگويد. اما ماده‌ (83) مراحل‌ رسيدگي‌ به‌ اشكالات‌ شوراي‌ نگهبان‌ را مي‌گويد. ماده‌ (182) هم‌ مسأله‌ ارجاع‌ به‌ تشخيص‌ مصلحت‌ را مي‌گويد.
 شما مي‌خواهيد بدون‌ بحث‌ در اينجا از مجلس‌ رأي‌ بگيريد كه‌ مجلس‌ بر نظر خودش‌ پافشاري‌ دارد. من‌ از مجلس‌ محترم‌ الان‌ سؤال‌ مي‌كنم‌، از خود جناب‌ عالي‌ هم‌ بعنوان‌ رئيس‌ جلسه‌ سؤال‌ مي‌كنم‌، (16) موردي‌ كه‌ شوراي‌ نگهبان‌ ايراد گرفته‌، چه‌ بوده‌ است‌؟ چرا و به‌ چه‌ دليل‌ كميسيون‌ قضايي‌ مي‌گويد مصلحت‌ كشور پافشاري‌ بر اين‌ موارد است‌؟ موارد را تكثير كردند و ما هم‌ ديديم‌، (16) اشكال‌ را در كازيه‌ هم‌ گذاشته‌اند. ولي‌ ادله‌اي‌ كه‌ در كميسيون‌ قضايي‌ اقامه‌ شده‌ و كميسيون‌ قضايي‌ نظر شوراي‌ نگهبان‌ را نپذيرفته‌، ما هيچكدام‌ را نشنيديم‌. مخبر كميسيون‌ بايد به‌ جلسه‌ گزارش‌ كند كه‌ چرا اشكال‌ شوراي‌ نگهبان‌ را قبول‌ ندارند و ما به‌ چه‌ دليل‌ بر نظر اوليه‌ كميسيون‌ قضايي‌ پافشاري‌ مي‌كنيم‌ و رأي‌ بدهيم‌ تا به‌ مجمع‌ تشخيص‌ مصلحت‌ برود؟ اين‌ شكلي‌ كه‌ ما راحت‌ترين‌ كار را ارجاع‌ به‌ مجمع‌ تشخيص‌ انتخاب‌ مي‌كنيم‌ و از حق‌ مجلس‌ صرفنظر مي‌كنيم‌، من‌ اين‌ را خلاف‌ قانون‌ اساسي‌ و خلاف‌ آيين‌نامه‌ مي‌دانم‌. لذا بايد آقايان‌ يك‌، يك‌ موارد را اينجا مطرح‌ كنند. دليل‌ نپذيرفتن‌ اشكال‌ شوراي‌ نگهبان‌ را بگويند. اگر مجلس‌ مصلحت‌ نظام‌ را تشخيص‌ مي‌دهد كه‌ بر نظر كميسيون‌ قضايي‌ پافشاري‌ كند، آنوقت‌ رأي‌ بدهد و به‌ مجمع‌ تشخيص‌ مصلحت‌ برود. از جناب‌ عالي‌ و مجلس‌ محترم‌ عذرخواهي‌ مي‌كنم‌. اينجا هم‌ اصل‌ (112) قانون‌ اساسي‌ و هم‌ مواد (83) و (182) آيين‌نامه‌ و مواد مختلف‌ مربوط‌ به‌ اين‌ موارد هست‌.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  من‌ ماده‌ (182) را جهت‌ اطلاع‌ برادر عزيزمان‌ جناب‌ آقاي‌ انصاري‌ قرائت‌ مي‌كنم‌ تا اعتراض‌ ايشان‌ روشن‌ بشود تا چه‌ حد وارد است‌.
 ماده‌ (182) ـ در صورتيكه‌ نمايندگان‌ نسبت‌ به‌ اجراي‌ آيين‌نامه‌ داخلي‌ مجلس‌ تخلفي‌ را كه‌ مربوط‌ به‌ همان‌ جلسه‌ باشد مشاهده‌ نمايند، حق‌ دارند بلافاصله‌ مورد تخلف‌ را با استناد به‌ ماده‌ مربوطه‌ بدون‌ خروج‌ از موضوع‌ حداكثر ظرف‌ پنج‌ دقيقه‌ تذكر دهند.
 بنابراين‌ در آيين‌نامه‌ تأسي‌ شده‌ است‌ كه‌ با استناد به‌ ماده‌ مربوطه‌. يعني‌ وقتي‌ نماينده‌اي‌ تذكر مي‌دهد، حتماً بايد ماده‌ مربوطه‌ را مشخص‌ بكند و با استناد به‌ آن‌ و بدون‌ خروج‌ از موضوع‌ صحبت‌ كند. (مرعشي‌ ـ يك‌ استثناء دارد آقا! و آن‌ اينكه‌ ايشان‌ پدر آيين‌نامه‌ است‌!) خواهش‌ مي‌كنم‌ بفرماييد.
 در مورد اصل‌ تذكر ايشان‌، ببينيد! اين‌ موارد اشكال‌ شوراي‌ نگهبان‌ تكثير شده‌ است‌ و در كازيه‌ همه‌ نمايندگان‌ قرار گرفته‌ است‌. موارد مفصل‌ است‌. (16) مورد اشكال‌ است‌. موضوع‌ هم‌ لايحه‌ موافقتنامه‌ بين‌ دو كشور و بين‌ دو دولت‌ است‌. اصل‌ بر اين‌ است‌ كه‌ در اينطور موارد دولت‌ باتوجه‌ به‌ مصالح‌ كشور اقدام‌ به‌ عقد موافقتنامه‌اي‌ با يك‌ كشور خارجي‌ كرده‌ است‌. ايرادات‌ هرچه‌ كه‌ باشد مسأله‌ مصالح‌ كشوري‌ مطرح‌ است‌ كه‌ دولت‌ در عقد معاهده‌ يا موافقتنامه‌ درنظر گرفته‌ است‌.
 بنابراين‌ تصور بر اين‌ است‌ كه‌ نمايندگان‌ محترم‌ به‌ اين‌ قضيه‌ تأكيد و اشراف‌ دارند، لزومي‌ ندارد ما يكي‌، يكي‌ اين‌ اشكالات‌ را بخوانيم‌، مطرح‌ بكنيم‌ و وقت‌ مجلس‌ را بگيريم‌. واقعاً اگر مجلس‌ محترم‌، نمايندگان‌ محترم‌ فكر مي‌كنند كه‌ ما بايد يكي‌، يكي‌ اين‌ مواد را بخوانيم‌ و روي‌ آن‌ بحث‌ بكنيم‌ و جلو برويم‌، اشكال‌ ندارد، ولي‌ وقت‌ مجلس‌ اينطور بيخودي‌ گرفته‌ مي‌شود. ما در موارد گذشته‌ هم‌ دقيقاً همينطوري‌ مطرح‌ كرديم‌. اين‌ اولين‌ لايحه‌ موافقتنامه‌اي‌ نيست‌ كه‌ در مجلس‌ مطرح‌ مي‌شود. در موارد ديگري‌ هم‌ به‌ همين‌ ترتيب‌ عمل‌ شده‌ است‌.
 گلباز ـ  اخطار دارم‌.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  آقاي‌ گلباز بفرماييد.
 جعفر گلباز ـ  بسم‌الله الرحمن‌ الرحيم‌
 اخطار بنده‌ اصل‌ (112) قانون‌ اساسي‌ است‌. مجمع‌ تشخيص‌ مصلحت‌ نظام‌ براي‌ تشخيص‌ مصلحت‌ در مواردي‌ كه‌ مصوبه‌ مجلس‌ شوراي‌ اسلامي‌ را شوراي‌ نگهبان‌ خلاف‌ موازين‌ شرع‌ و يا قانون‌ اساسي‌ بداند و مجلس‌ با درنظر گرفتن‌ مصلحت‌ نظام‌ نظر شوراي‌ نگهبان‌ را تأمين‌ نكند و الي‌ آخر...
 يعني‌ يكي‌ از مواردي‌ كه‌ مجمع‌ تشخيص‌ مصلحت‌ نظام‌ مي‌تواند در اختلاف‌ بين‌ مجلس‌ و شوراي‌ نگهبان‌ داوري‌ بكند، وقتي‌ است‌ كه‌ شوراي‌ نگهبان‌ مصوبه‌ مجلس‌ را خلاف‌ شرع‌ و قانون‌ اساسي‌ بداند و تصريح‌ كرده‌ است‌ و مجلس‌ با درنظر گرفتن‌ مصلحت‌ نظام‌ نظر شوراي‌ نگهبان‌ را تأمين‌ نكند، يعني‌ منظور كميسيون‌ قضايي‌ نيست‌، منظور مجلس‌ است‌، بايد مجلس‌ با درنظر... (نايب‌ رئيس‌ ـ آقاي‌ گلباز! مجلس‌ با رأي‌ خودش‌... خواهش‌ مي‌كنم‌) بله‌، مجلس‌ با رأي‌ خودش‌. ولي‌ آقاي‌ رئيس‌ اينكه‌ شما مي‌خواهيد اين‌ را يك‌ رويه‌ قرار بدهيد، مثلاً (16) مورد فرموديد كه‌ شوراي‌ محترم‌ نگهبان‌ ايراد گرفته‌ و رد كرده‌ و گفته‌ با قانون‌ اساسي‌ و شرع‌ مقدس‌ اسلام‌ مغايرت‌ دارد، اين‌ موارد در اين‌ شلوغي‌هاي‌ مجلس‌ كه‌ مجلس‌ بود دو، سه‌ نوبته‌ كار مي‌كرد و كازيه‌ نمايندگان‌ پر از نامه‌ها و پر از مسائل‌ زيادي‌ بود كه‌ واقعاً وقت‌ نبود اكثر نمايندگان‌ اينها را مطالعه‌ بكنند. (16) مورد است‌، اگر ما به‌ استناد اينكه‌ اين‌ به‌ نمايندگان‌ محترم‌ ابلاغ‌ شده‌، بخواهيم‌ اينها را يكجا رأي‌ بگيريم‌، اولاً اين‌ برخلاف‌ روح‌ قانون‌ اساسي‌ است‌، دوم‌ اينكه‌ برخلاف‌ وظيفه‌ خود مخبر كميسيون‌ قضايي‌ است‌، بايد توضيح‌ بدهد. در گذشته‌ هم‌ توضيح‌ داده‌ مي‌شده‌. بعد هم‌ ايجاد يك‌ رويه‌ (بنظر من‌) نامناسب‌ است‌ كه‌ ما بگوييم‌ آقا! وقت‌ مجلس‌ گرفته‌ مي‌شود، مجلس‌ وقت‌ خود را براي‌ چه‌ كاري‌ مي‌خواهد؟ وقت‌ مجلس‌ براي‌ همين‌ كارهاست‌. يعني‌ اين‌ كار كه‌ مي‌خواهد به‌ مجمع‌ برود، بارها تأكيد كرده‌ايم‌، مجمع‌ بعنوان‌ يك‌ داور سوم‌ كه‌ انتخاب‌ مي‌شود، اتفاقاً در اين‌ موارد بايد مجلس‌ با بصيرت‌ و بينايي‌ بيشتري‌ عمل‌ بكند كه‌ درحقيقت‌ مجمع‌ يك‌ اصالت‌ جدي‌ مثل‌ مجلس‌ كه‌ براي‌ قانونگذاري‌ ندارد. مركز قانونگذاري‌ كشور مجلس‌ است‌. ما وقتي‌ به‌ مجمع‌ مي‌فرستيم‌، يعني‌ شوراي‌ نگهبان‌ بخاطر مصلحت‌ نظام‌ از آن‌ خلاف‌ شرع‌ و مخالف‌ قانون‌ اساسي‌ عدول‌ مي‌كند، مجلس‌ شوراي‌ اسلامي‌ هم‌ از قانونگذاري‌ خود عدول‌ مي‌كند، يك‌ مرجع‌ ثالث‌ و سوم‌ را بعنوان‌ داور انتخاب‌ مي‌كند، توقع‌ شما اين‌ است‌ كه‌ ما بدون‌ اينكه‌ بدانيم‌ به‌ چه‌ مواردي‌ مي‌خواهيم‌ رأي‌ بدهيم‌، مصلحت‌ نظام‌ را درنظر بگيريم‌، مي‌خواهيد (16) مورد را بقول‌ روزنامه‌ها فله‌اي‌ رأي‌ بگيريم‌ به‌ مجمع‌ بفرستيم‌.
 من‌ احساس‌ مي‌كنم‌ اين‌ يك‌ رويه‌ خيلي‌ بدي‌ خواهد بود و به‌ مصلحت‌ خود مجلس‌ نيست‌.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  آقاي‌ گلباز! اخطار قانون‌ اساسي‌ شما وارد نيست‌. مجلس‌ با رأي‌گيري‌ خودش‌ مي‌تواند تشخيص‌ بدهد، (يعني‌ در آن‌ ماده‌ اصلي‌ كه‌ قرائت‌ فرموديد) با رأي‌ مجلس‌ مشخص‌ مي‌شود.
 لايحه‌اي‌ است‌ كه‌ قبلاً مطرح‌ شده‌ است‌ و در صحن‌ علني‌ مجلس‌ مورد بحث‌ قرار گرفته‌، شما به‌ آن‌ رأي‌ داده‌ايد و اشكالات‌ شوراي‌ محترم‌ نگهبان‌ هم‌ در اختيار نمايندگان‌ قرار گرفته‌، حالا اگر بدليل‌ شلوغي‌ يا هر علت‌ ديگري‌ بعضي‌ از دوستان‌ نتوانستند اين‌ موارد را ببينند يا پيگيري‌ بكنند، آن‌ مشكل‌، ديگر مشكل‌ كل‌ مجلس‌ نيست‌. بنابراين‌ اخطار وارد نيست‌.
 نوبخت‌حقيقي‌ ـ  تذكر دارم‌.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  آقاي‌ نوبخت‌ بفرماييد.
 محمدباقر نوبخت‌حقيقي‌ ـ  بسم‌الله الرحمن‌ الرحيم‌
 من‌ هم‌ با تأكيد بر اصل‌ (112) قانون‌ اساسي‌ اين‌ اخطار را خدمت‌ جناب‌ عالي‌ منعكس‌ مي‌كنم‌. همانطور كه‌ تجربه‌ گذشته‌ مجلس‌ نشان‌ داد، بارها پيش‌ آمد كه‌ شوراي‌ محترم‌ نگهبان‌ روي‌ مصوبات‌ مجلس‌ نكاتي‌ را برشمرد كه‌ مجلس‌ در بازبيني‌ مجدد متوجه‌ شد كه‌ بايد اين‌ اصلاح‌ را انجام‌ بدهد. همواره‌ اينطور نبوده‌ است‌ كه‌ مجلس‌ بر مصوبات‌ پيشين‌ خودش‌ پاي‌ بفشارد.
 اما اينكه‌ آيا مجلس‌ الان‌ در موقعيتي‌ قرار دارد كه‌ بخواهد اصرار بر مصوبه‌ پيشين‌ داشته‌ باشد و آنرا همواره‌ به‌ مصلحت‌ بداند، اين‌ احراز نشده‌ است‌. اينكه‌ مخبر محترم‌ كميسيون‌ كلي‌ بيان‌ بكنند و مورد به‌ مورد بحث‌ نشود و چه‌ بسا اينكه‌ در داخل‌ اين‌  مباحثات‌ پيشنهادي‌ از اصلاح‌ كميسيون‌ رأي‌ نياورد و نمايندگان‌ پيشنهادي‌ بدهند كه‌ آن‌ پيشنهاد به‌ تصويب‌ برسد. ما كه‌ بهرصورت‌ موظف‌ نيستيم‌ آنچه‌ كه‌ دولت‌ محترم‌ در يك‌ قرارداد دوجانبه‌ با كشور خارجي‌ پيش‌نويس‌ اوليه‌ را امضاء مي‌كند، ما حتماً مهر تأييد بر آن‌ بزنيم‌. مجلس‌ بعنوان‌ نماينده‌ ملت‌ مستقل‌ است‌، مي‌تواند اشكالاتي‌ را هم‌ در اين‌ رابطه‌ داشته‌ باشد.
 اجازه‌ بدهيد بنده‌ يك‌ نكته‌ ديگري‌ را هم‌ يادآور بشوم‌. يك‌ مجلس‌ مقتدر مجلسي‌ نيست‌ كه‌ همواره‌ بر بالاي‌ سر او مجمع‌ تشخيص‌ مصلحت‌ بيايد و مصوبات‌ ديگري‌ را بيان‌ بكند. اجازه‌ بفرماييد فقط‌ در موارد خاص‌ مسائل‌ به‌ مجمع‌ تشخيص‌ مصلحت‌ كشيده‌ بشود و اگر تكرّر ادامه‌ پيدا بكند، آنگاه‌ مجلس‌ از اين‌ موقعيت‌ و جايگاه‌ خودش‌ سقوط‌ خواهد كرد و من‌ از جناب‌ عالي‌ استدعا دارم‌ وقت‌ مجلس‌ مهم‌ است‌، ولي‌ مهمتر مصالح‌ مملكت‌ است‌. به‌ همين‌ جهت‌ اجازه‌ بفرماييد كه‌ مورد به‌ مورد ما بحث‌ كنيم‌.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  آقاي‌ دكتر نوبخت‌! از تذكر شما متشكرم‌. شما دقت‌ بفرماييد، ببينيد! اين‌ يك‌ قانون‌ عادي‌ نيست‌. اين‌ لايحه‌ موافقتنامه‌ بين‌ دو كشور است‌. ما نمي‌توانيم‌ در مجلس‌ بياييم‌ بنشينيم‌ و مواد اين‌ موافقتنامه‌ را تغيير بدهيم‌. دولت‌ است‌ كه‌ با دولت‌ ديگري‌ دارد موافقتنامه‌اي‌ را امضاء مي‌كند. يا اين‌ موافقتنامه‌ امضاء مي‌شود يا نمي‌شود، اينكه‌ ما بياييم‌ يك‌ به‌ يك‌ موارد اشكال‌ شوراي‌ محترم‌ نگهبان‌ را اينجا مطرح‌ بكنيم‌، نظر كميسيون‌ رأي‌ نياورد، نماينده‌ طبق‌ پيشنهاد شما بلند شود و پيشنهاد جديدي‌ بدهد، اساساً لايحه‌ موافقتنامه‌ تغيير مي‌كند. ما يا مي‌توانيم‌ كل‌ آن‌ را بپذيريم‌ يا نپذيريم‌. يعني‌ يا بايد بگوييم‌ كه‌ ايرادات‌ شوراي‌ محترم‌ نگهبان‌ وارد است‌ و ما اين‌ موافقتنامه‌ را رد مي‌كنيم‌ و دولت‌ مجاز به‌ عقد موافقتنامه‌ با كشور خارجي‌ نيست‌، يا مي‌توانيم‌ بگوييم‌ كه‌ اين‌ موافقتنامه‌ را رأي‌ مي‌دهيم‌، برود در مجمع‌ تشخيص‌ مصلحت‌ روشن‌ شود.
 اين‌ را هم‌ در طول‌ بررسي‌ شما يك‌ بار به‌ اين‌ موافقتنامه‌ رأي‌ داديد، مسأله‌ در كميسيون‌ مطرح‌ شده‌ است‌. اگر كسي‌ اعتراض‌ و حرفي‌ داشته‌، مي‌توانسته‌ برود در كميسيون‌ شركت‌ بكند، آنجا بحث‌ آن‌ را انجام‌ بدهد و در نظر كميسيون‌ تأثير بگذارد. من‌ تعجب‌ مي‌كنم‌ يك‌ چنين‌ مسأله‌ روشني‌ را ما داريم‌ اينطوري‌ بحث‌ مي‌كنيم‌. بهرحال‌ اگر تذكرات‌ بخواهد ادامه‌ پيدا بكند، من‌ حرفي‌ ندارم‌، بياييم‌ يكي‌، يكي‌ اينها را اينجا مورد به‌ مورد و بند به‌ بند مطرح‌ بكنيم‌...بله‌، اجازه‌ بفرماييد. اگر ما در اين‌ مورد تازه‌ اعتراضات‌ (تذكرات‌) را وارد بدانيم‌، آنوقت‌ طبق‌ ماده‌ (206) آيين‌نامه‌ بايد اينگونه‌ عمل‌ بكنيم‌. درصورتيكه‌ مجلس‌ آنها را وارد بداند، دولت‌ موظف‌ است‌ در مسائل‌ مورد اعتراض‌ با طرف‌ متعاهد مجدداً وارد مذاكره‌ شود. يعني‌ اصل‌ موافقتنامه‌ زير سؤال‌ مي‌رود، مجدداً مذاكرات‌ جديدي‌ انجام‌ مي‌شود. (سليماني‌ ـ تذكر دارم‌) آقاي‌ سليماني‌ بفرماييد.
 داود سليماني‌ ـ  بسم‌الله الرحمن‌ الرحيم‌
 من‌ هم‌ فكر مي‌كنم‌ كه‌ تذكر آيين‌نامه‌اي‌ دوستان‌ وارد است‌. ماده‌ (187) بعد از اينكه‌ آن‌ رأي‌گيري‌ نسبت‌ به‌ مصوبه‌ بوجود مي‌آيد، به‌ شوراي‌ نگهبان‌ ارسال‌ مي‌شود، اگر اين‌ مصوبه‌ هنوز وافي‌ به‌ نظرات‌ شوراي‌ نگهبان‌ نباشد، (اين‌ قسمت‌ را دقت‌ بكنيد) مجدداً در مجلس‌ مطرح‌ مي‌شود. مطرح‌ شدن‌ با چاپ‌ شدن‌ و در كازيه‌ قرار گرفتن‌ فرق‌ دارد. اين‌ بايد بيايد در مجلس‌ مطرح‌ بشود، در صورتيكه‌ مجلس‌ با درنظر گرفتن‌ حفظ‌ مصلحت‌ نظام‌ همچنان‌ بر رأي‌ خود باقي‌ باشد، رئيس‌ مجلس‌ مصوبه‌ مذكور را به‌ مجمع‌ تشخيص‌ مصلحت‌ ارسال‌ مي‌كند.
 بنابراين‌ مطرح‌ شدن‌ آن‌ در مجلس‌ حق‌ قانوني‌ مجلس‌ است‌ و بايد ما بدانيم‌ چرا؟ و در آن‌ كميسيون‌ بايد بيايد گزارش‌ بدهد و بگويد چرا و به‌ چه‌ دليل‌ مجدداً بر اين‌ مصوبات‌ تأكيد مي‌كند. اگر اين‌ گزارش‌ را بدهند، يعني‌ مطرح‌ شده‌ است‌. درغيراينصورت‌ بگوييم‌ اين‌ را در كازيه‌هاي‌ شما گذاشتيم‌، شما برويد بخوانيد، اين‌ معناي‌ مطرح‌ شدن‌ در مجلس‌ نيست‌. ضمن‌ اينكه‌ تمامي‌ معاهدات‌ بايد در مجلس‌ بيايد و بررسي‌ بشود و مجلس‌ حق‌ تغيير هم‌ دارد. اين‌ ديگر به‌ دولت‌ مربوط‌ مي‌شود كه‌ بتواند آنجا چانه‌ زني‌ بكند، نظر ملت‌ را تأمين‌ بكند يا خير. متشكرم‌.
 نايب‌ رئيس‌ ـ   آقاي‌ سليماني‌! تذكر شما تكراري‌ بود. شما مي‌گوييد مجدداً مطرح‌ شود يعني‌ اينكه‌ مخبر كميسيون‌ بيايد موارد اشكال‌ شوراي‌ نگهبان‌ را يكي‌، يكي‌ تشريح‌ بكند. اين‌ تفسير شماست‌. مطرح‌ شود همين‌ گزارش‌ است‌ و بعد نظر... (موسوي‌ ـ اخطار دارم‌) علي‌اي‌حال‌ اجازه‌ بفرماييد، خواهش‌ مي‌كنم‌ تذكرات‌ را متوقف‌ بكنيد. حالا باتوجه‌ به‌ اينكه‌ دوستان‌ زيادي‌ تذكر دارند، از مخبر كميسيون‌... (موسوي‌ ـ خارج‌ از آن‌ مواد است‌) خوب‌، خارج‌ از اين‌ باشد كه‌ نمي‌شود. ما راجع‌ به‌ اين‌ به‌ نتيجه‌ رسيديم‌. من‌ از مخبر كميسيون‌ مي‌خواهم‌ بيايد و توضيح‌ بدهد. ديگر اعتراض‌ براي‌ چيست‌؟ دوستان‌ توجه‌ بفرمايند، باتوجه‌ به‌ اينكه‌ ثبت‌ نامي‌ در مخالفت‌ نشده‌ است‌ بعد از توضيح‌ مخبر محترم‌ كميسيون‌ ما رأي‌گيري‌ خواهيم‌ كرد. آقاي‌ كاظمي‌ بفرماييد.
 محمد كاظمي‌  (مخبر كميسيون‌ قضايي‌ و حقوقي‌) ـ جناب‌ آقاي‌ آرمين‌! من‌ يك‌ مطلبي‌ را توضيح‌ بدهم‌. وقتي‌ كه‌ بحث‌ اعتراض‌ شوراي‌ نگهبان‌ مطرح‌ شد، دوستاني‌ كه‌ در دوره‌هاي‌ قبل‌ در مجلس‌ بودند اينطوري‌ فرمودند كه‌ ما چون‌ نمي‌توانيم‌ در اصل‌ اين‌ موافقتنامه‌ هيچ‌ تغييري‌ بدهيم‌، بنابراين‌ اصلاً نبايد وارد جزئيات‌ بشويم‌ و بايد قبول‌ نكنيم‌ تا به‌ مجمع‌ برود و دليل‌ آن‌ هم‌ اين‌ بود كه‌ در دوره‌هاي‌ گذشته‌ به‌ همين‌ سياق‌ عمل‌ مي‌شده‌ بنابراين‌ آنچه‌ را كه‌ من‌ الان‌ در جزئيات‌ مي‌خواهم‌ بخوانم‌ يا توضيح‌ بدهم‌، جناب‌ آقاي‌ آرمين‌! اين‌ نظر كميسيون‌ نيست‌، چون‌ كميسيون‌ اصلاً وارد جزئيات‌ نشده‌، اگر نمايندگان‌ محترم‌ علاقه‌ دارند كه‌ در مورد جزئيات‌ توضيح‌ داده‌ بشود كه‌ بيشتر هم‌ برمي‌گردد به‌ مسائلي‌ كه‌ ماهيت‌ قضايي‌ دارد، بايد برگردانند به‌ كميسيون‌، كميسيون‌ روي‌ تك‌ تك‌ ايرادات‌ شوراي‌ نگهبان‌ بررسي‌ كند، نظر بدهد، ممكن‌ است‌ بعضي‌ها را قبول‌ كند و بعضي‌ها را قبول‌ نكند و بعد بيايد توضيح‌ بدهد. والا قرائت‌ ايرادات‌ براي‌ من‌ مشكلي‌ ندارد، مي‌خواهيد توضيح‌ بدهم‌. (يكي‌ از نمايندگان‌ ـ جزئيان‌ بررسي‌ شده‌؟) خير، جزئيات‌ بررسي‌ نشده‌ ديگر حالا مجلس‌ تصميم‌ بگيرد.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  نظم‌ جلسه‌ را رعايت‌ بفرماييد. متشكر (تعدادي‌ از نمايندگان‌ ـ رأي‌ براي‌ چه‌؟) بسيار خوب‌، پيشنهادي‌ نرسيده‌، رأي‌گيري‌ مي‌كنيم‌. حضار 194 نفر شما ماده‌ را قرائت‌ بفرماييد. (گلباز ـ آقاي‌ رئيس‌! بايد به‌ كميسيون‌ برگردد، شايد در مواد نظرشان‌ تغيير كند) آقاي‌ گلباز! خواهش‌ مي‌كنم‌ بفرماييد بنشينيد، بفرماييد خواهش‌ مي‌كنم‌، نظم‌ جلسه‌ را رعايت‌ بفرماييد.
 ابوترابي‌فرد ـ  تذكر دارم‌
 نايب‌ رئيس‌ ـ  آقاي‌ ابوترابي‌ بفرماييد.
 سيدمحمدحسن‌ ابوترابي‌فرد ـ  با سلام‌ و تشكر از حضرت‌عالي‌ و نمايندگان‌ محترم‌. جناب‌ آقاي‌ آرمين‌! بنظرم‌ مباحثي‌ كه‌ امروز مطرح‌ شد، مي‌تواند بسيار در روند آينده‌ مجلس‌ مؤثر باشد، حضرت‌عالي‌ ديديد كه‌ باتوجه‌ به‌ ماده‌ (186) آيين‌نامه‌ بعد از اينكه‌ مصوبات‌ مجلس‌ به‌ شوراي‌ نگهبان‌ ارجاع‌ شد و شوراي‌ نگهبان‌ نسبت‌ به‌ آن‌ مصوبات‌ نقدي‌ داشت‌، بر مي‌گردد به‌ كميسيون‌، كميسيون‌ بايد با اعلام‌ وقت‌ قبلي‌ از نمايندگان‌ شوراي‌ نگهبان‌ دعوت‌ و موضوع‌ را مورد بررسي‌ قرار بدهد، نمايندگاني‌ كه‌ پيشنهاد اصلاحي‌ دارند در كميسيون‌ شركت‌ كنند، نظراتشان‌ را بدهند. يعني‌ كاملاً بحث‌ مورد بررسي‌ قرار بگيرد، بعد در صحن‌ مجلس‌ (همانطور كه‌ آقاي‌ دكتر سليماني‌ فرمودند) حالا با حاشيه‌اي‌ هم‌ كه‌ حضرت‌عالي‌ داشته‌ايد در صحن‌ مجلس‌ مطرح‌ بشود و راجع‌ به‌ آن‌ تصميم‌گيري‌ بشود.
 متأسفانه‌ اين‌ مراحل‌ در كميسيون‌ انجام‌ نشده‌ و طي‌ نشده‌. بنده‌ مي‌خواهم‌ اين‌ را محضر شما و نمايندگان‌ محترم‌ عرض‌ كنم‌، علاوه‌ براينكه‌ عدم‌ طي‌ اين‌ مراحل‌ در كميسيون‌، خودش‌ عدم‌ رعايت‌ اين‌ ماده‌ آيين‌نامه‌ است‌، يك‌ انعكاس‌ منفي‌ خارجي‌ هم‌ دارد، شما مستحضريد، امروز در جامعه‌ اينطور مطرح‌ مي‌شود كه‌ شوراي‌ نگهبان‌ در مقابل‌ مجلس‌ قرار گرفته‌ يا مجلس‌ در مقابل‌ شوراي‌ نگهبان‌ كه‌ طرح‌ اينگونه‌ مسائل‌ به‌ ضرر هر دو نهاد قانوني‌ كشور است‌. ما بهر ميزان‌ كه‌ در موارد تعارض‌ نظر شوراي‌ محترم‌ نگهبان‌ با مصوبات‌ مجلس‌ طبق‌ آيين‌نامه‌ عمل‌ كنيم‌ و اين‌ اختلافات‌ را بحداقل‌ برسانيم‌، يقيناً آثار و نتايج‌ مثبتي‌ براي‌ جامعه‌ دارد. لذا اميدواريم‌ حضرت‌عالي‌ اين‌ تذكر را به‌ كميسيون‌ بدهيد، همانطور كه‌ صريحاً مخبر فرمودند در كميسيون‌ طبق‌ آيين‌نامه‌ عمل‌ نشده‌، ريز و جزئيات‌ نظر شوراي‌ نگهبان‌ مورد بررسي‌ و تحليل‌ قرار نگرفته‌ و كاملاً رد شده‌ و الان‌ اينطور در مجلس‌ دارد مطرح‌ مي‌شود. ان‌شاءالله با تذكر شما به‌ نمايندگان‌ محترم‌ در آينده‌ روال‌ بهتري‌ داشته‌ باشد. با تشكر
 سليماني‌ ـ  تذكر دارم‌.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  متشكرم‌، آقاي‌ سليماني‌، بفرماييد. (مرعشي‌ ـ آقا چقدر تذكر؟ رأي‌ بگيريد برويم‌!) طبق‌ آيين‌نامه‌ ما بايد تذكرات‌ را بپذيريم‌، بفرماييد. اگر تذكرات‌ تكرار بشود قطع‌ مي‌كنيم‌.
 حسن‌ سليماني‌ ـ  بسم‌الله الرحمن‌ الرحيم‌
 عزيزان‌ استدعا مي‌كنم‌ توجه‌ بفرماييد! در رابطه‌ با نحوه‌ رسيدگي‌ به‌ ايرادات‌ شوراي‌ نگهبان‌ در فصل‌ ارجاع‌ مصوبات‌ مجلس‌ به‌ شوراي‌ نگهبان‌ و مراحل‌ رسيدگي‌ آنها مشخص‌ شده‌، در ماده‌ (187) در تعيين‌ تكليف‌ آن‌ بايستي‌ كه‌ كل‌ ماده‌ را با هم‌ ديد، اينها وقتي‌ كه‌ جزيي‌ نگاه‌ مي‌شود، اين‌ با استنباطي‌ كه‌ جناب‌ آقاي‌ آرمين‌ داشت‌ از آن‌ بدست‌ مي‌آيد، ولي‌ وقتي‌ كه‌ ماده‌ كامل‌ نگاه‌ بشود، اين‌ قسمت‌ نيست‌. بحث‌ در مورد اينكه‌ اگر شوراي‌ نگهبان‌ ايرادي‌ گرفت‌، مجلس‌ مي‌تواند اصلاً آن‌ را لحاظ‌ نكند در آيين‌نامه‌ (قيد) نشده‌، در آيين‌نامه‌ ايجابي‌ بحث‌ شده‌، گفته‌ «پس‌ از بررسي‌ گزارش‌ كميسيون‌ كه‌ در آن‌ نظر شوراي‌ نگهبان‌ ملحوظ‌ شده‌ است‌» يعني‌ اينكه‌ مجلس‌ و كميسيون‌ بايد نظر شوراي‌ نگهبان‌ را رعايت‌ كنند، مطابق‌ تشخيصي‌ كه‌ دارند. بعد اين‌ مي‌آيد در صحن‌، رأي‌گيري‌ مي‌شود، برمي‌ گردد به‌ شوراي‌ نگهبان‌. مي‌گويد چنانچه‌ در اين‌ حالت‌ شوراي‌ نگهبان‌ آن‌ اصلاحات‌ را وافي‌ به‌ منظور ندانست‌ به‌ مجلس‌ برمي‌گردد و مجلس‌ رأي‌گيري‌ مي‌كند، آنوقت‌ مي‌رود به‌ شوراي‌ نگهبان‌. بنابراين‌ ابتداء به‌ ساكن‌ فقط‌ وقتي‌ كه‌ ايرادات‌ شوراي‌ نگهبان‌ اعلام‌ مي‌شد آمد و رفت‌ كميسيون‌ و برگشت‌، نمي‌شود اين‌ را به‌ مجمع‌ فرستاد (جبارزاده‌ ـ اين‌ يك‌ چيز ديگري‌ است‌، اين‌ يك‌ مقوله‌ جديدي‌ است‌) بايد بعداً لحاظ‌ بشود.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  بسيار خوب‌، اجازه‌ بفرماييد، (قرباني‌ ـ تذكر دارم‌) چون‌ تذكرات‌ تكراري‌ مي‌شود، خواهش‌ مي‌كنم‌، من‌ ديگر تذكرات‌ را آقاي‌ قرباني‌! خواهش‌ مي‌كنم‌، (قرباني‌ ـ تكراري‌ نيست‌) اجازه‌ بفرماييد ما رأي‌گيري‌ كنيم‌، من‌ تذكرات‌ را وارد نمي‌دانم‌ و رأي‌گيري‌ مي‌كنم‌، موافقتنامه‌ بين‌ دولت‌ جمهوري‌ اسلامي‌ و يك‌ دولت‌ خارجي‌ است‌، مجلس‌ مي‌تواند با در نظر گرفتن‌ مصالحي‌ كه‌ دولت‌ ديده‌ است‌، با تأييد آن‌ مصالح‌ به‌ اين‌ موافقتنامه‌ رأي‌ بدهد و مي‌تواند رأي‌ ندهد. بنابراين‌ ما نظر كميسيون‌ كه‌ بدون‌ اصلاح‌ بر نظر و مصوبه‌ قبلي‌ خود اصرار نموده‌ است‌ را به‌ رأي‌ مي‌گذاريم‌، عنوان‌ را بخوانيد.
 موسوي‌ ـ  آقاي‌ رئيس‌ نمي‌توانيد رأي‌ بگيريد!
 منشي‌  (جبارزاده‌) ـ لايحه‌ موافقتنامه‌ همكاري‌ قضايي‌ در زمينه‌هاي‌ حقوقي‌، بازرگاني‌، كيفري‌، احوال‌ شخصيه‌، استردادمجرمان‌ و انتقال‌ محكومان‌ به‌ زندان‌ و تصفيه‌ تركه‌ها بين‌ جمهوري‌ اسلامي‌ ايران‌ و جمهوري‌ عربي‌ سوريه‌ كه‌ پس‌ از تصويب‌ مجلس‌ شوراي‌ اسلامي‌ مورد ايراد شوراي‌ محترم‌ نگهبان‌ قرار گرفته‌ بود در جلسه‌ مورخه‌ 21/5/1380 كميسيون‌ قضايي‌ با حضور نماينده‌ آن‌ شورا مطرح‌ گرديد و پس‌ از بحث‌ و تبادل‌ نظر مبادرت‌ به‌ رأي‌گيري‌ شده‌ و كميسيون‌ بدون‌ اصلاح‌ بر نظر و مصوبه‌ قبلي‌ خود اصرار نمود. اين‌ را ما به‌ رأي‌ مي‌گذاريم‌، كميسيون‌ بر نظر قبلي‌ خودش‌ اصرار دارد، با حضور شوراي‌ محترم‌ نگهبان‌ هم‌ بررسي‌ كردند، اگر مجلس‌ محترم‌ به‌ اين‌ مصوبه‌ كميسيون‌ رأي‌ بدهد، به‌ مجمع‌ تشخيص‌ مصلحت‌ ارجاع‌ خواهد شد، اين‌ را شما به‌ رأي‌ بگذاريد.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  حضار 194 نفر، موافقان‌ با لايحه‌ قرائت‌ شده‌، موافقتنامه‌ همكاري‌ قضايي‌ در زمينه‌هاي‌ حقوقي‌، بازرگاني‌، كيفري‌، احوال‌ شخصيه‌، استردادمجرمان‌ آنگونه‌ كه‌ قرائت‌ شد قيام‌ بفرمايند (عده‌ كمي‌ برخاستند) تصويب‌ نشد، به‌ كميسيون‌ ارجاع‌ مي‌شود.
 
 11 ـ تصويب‌ مجدد طرح‌ اصلاح‌ ماده‌ (128) قانون‌ آيين‌نامه‌ دادرسي‌ دادگاههاي‌ عمومي‌ و انقلاب‌ مصوب‌ 28/6/1378 و ارجاع‌ آن‌ به‌ مجمع‌ تشخيص‌ مصلحت‌ نظام‌
 نايب‌ رئيس‌ ـ  دستور بعدي‌ را قرائت‌ بفرماييد.
 منشي‌  (خالقي‌) ـ دستور بعدي‌ گزارش‌ كميسيون‌ قضايي‌ و حقوقي‌ در مورد طرح‌ اصلاح‌ ماده‌ (128) قانون‌ آيين‌ دادرسي‌ دادگاههاي‌ عمومي‌ و انقلاب‌ مصوب‌ 28/6/1378 (اعاده‌ شده‌ از شوراي‌ محترم‌ نگهبان‌). مخبر محترم‌ كميسيون‌، بفرماييد.
 محمد كاظمي‌  (مخبر كميسيون‌ قضايي‌ و حقوقي‌) ـ
 گزارش‌ كميسيون‌ قضايي‌ و حقوقي‌ به‌ مجلس‌ شوراي‌ اسلامي‌
 طرح‌ اصلاح‌ ماده‌ (128) قانون‌ آيين‌ دادرسي‌ دادگاههاي‌ عمومي‌ و انقلاب‌ مصوب‌ 28/6/1378 كه‌ پس‌ از تصويب‌ مجلس‌ شوراي‌ اسلامي‌ مجدداً مورد ايراد شوراي‌ محترم‌ نگهبان‌ قرار گرفته‌ بود در جلسه‌ مورخ‌ 21/5/1380 كميسيون‌ با حضور نماينده‌ محترم‌ آن‌ شورا مطرح‌ گرديد و پس‌ از بحث‌ و تبادل‌ نظر مبادرت‌ به‌ رأي‌گيري‌ شد و كميسيون‌ بدون‌ اصلاح‌ بر نظر و مصوبه‌ قبلي‌ خود اصرار نمود. اينك‌ گزارش‌ آن‌ تقديم‌ مجلس‌ محترم‌ شوراي‌ اسلامي‌ مي‌گردد.
 رئيس‌ كميسيون‌ قضايي‌ و حقوقي‌ ـ سيدناصر قوامي‌
 فكر مي‌كنم‌ كه‌ همكاران‌ محترم‌ كاملاً با اين‌ بحث‌ آشنا هستند، چون‌ چندبار توضيح‌ داده‌ شده‌، خيلي‌ خلاصه‌ عرض‌ مي‌كنم‌ كه‌ ماده‌ (128) فعلي‌ آيين‌ دادرسي‌ دادگاههاي‌ عمومي‌ و انقلاب‌، حضور وكيل‌ در مرحله‌ تحقيقات‌ را در مواردي‌ كه‌ موضوع‌ پرونده‌ محرمانه‌ باشد يا مسائل‌ امنيتي‌ باشد، يا اينكه‌ حضور وكيل‌ موجب‌ مسائل‌ فسادآور باشد، حضور وكيل‌ را منوط‌ به‌ اجازه‌ دادگاه‌ دانسته‌. باتوجه‌ به‌ اينكه‌ عناوين‌ فساد و محرمانه‌ يك‌ عناوين‌ گسترده‌ و پردامنه‌اي‌ هستند و چه‌ بسا در بسياري‌ از موارد متهمين‌ نتوانسته‌اند و نمي‌توانند از حق‌ وكيل‌ كه‌ در قانون‌ اساسي‌ هم‌ مورد تأكيد قرار گرفته‌، استفاده‌ كنند. فلذا طراحان‌ محترم‌ با حذف‌ محرمانه‌ و فسادآور طرحي‌ را تقديم‌ مجلس‌ كردند كه‌ بعد از رد طرح‌ و تأييد نكردن‌ رد كميسيون‌ در مجلس‌، كميسيون‌ مواردي‌ را تصويب‌ كرد كه‌ بخصوص‌ بحث‌ محرمانه‌ بودن‌ و بحث‌ فسادآور را حذف‌ كرد و صرفاً در مسائل‌ امنيتي‌ با مجوز وزارت‌ اطلاعات‌ اجازه‌ داد كه‌ با تشخيص‌ قاضي‌، وكيل‌ در مرحله‌ تحقيقات‌ حضور پيدا نكند.
 اين‌ مصوبه‌ مورد ايراد شوراي‌ محترم‌ نگهبان‌ قرار گرفت‌، ايراد شوراي‌ نگهبان‌ عموماً اين‌ بود، در مواردي‌ كه‌ موضوع‌ پرونده‌ اعمال‌ منافي‌ عفت‌ است‌ و يا در مواردي‌ كه‌ موضوع‌ محرمانه‌ است‌ يا در موارد فسادآور، الزاماً حضور وكيل‌ بايد با تشخيص‌ قاضي‌ باشد. يكي‌ دو بار رفت‌ و برگشت‌، آخرين‌ مصوبه‌اي‌ كه‌ در كميسيون‌ مطرح‌ شد و مورد تصويب‌ نمايندگان‌ محترم‌ قرار گرفت‌، من‌ خيلي‌ سريع‌ خدمت‌ همكاران‌ قرائت‌ مي‌كنم‌.
 ماده‌ (128) ـ متهم‌ در مرحله‌ تحقيق‌ و دادرسي‌ حق‌ مراجعه‌ به‌ وكيل‌ و انعقاد قرارداد وكالت‌ را دارد. وكيل‌ متهم‌ در مرحله‌ تحقيق‌ و در جلسات‌ بازپرسي‌...
 قرباني‌ ـ  تذكر دارم‌.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  اجازه‌ بفرماييد آقاي‌ قرباني‌ تذكر دارند.
 موسي‌ قرباني‌ ـ  آقاي‌ رئيس‌! عرض‌ من‌ مواد (186) و (187) است‌، در مورد بحث‌ گذشته‌، اينكه‌ به‌ كميسيون‌ ارجاع‌ شد، به‌ استناد كدام‌ ماده‌ آيين‌نامه‌ است‌؟ چون‌ در اينجا دارد كه‌ در صورت‌ عدم‌ تصويب‌ پيشنهاد كميسيون‌ (در ماده‌ 186 دارد) و يا پيشنهادهاي‌ قبلي‌ نمايندگان‌ در مجلس‌، پيشنهادهاي‌ جديد پذيرفته‌ مي‌شود و در باره‌ آنها بحث‌ و رأي‌گيري‌ بعمل‌ مي‌آيد. اينكه‌ بدون‌ اينكه‌ كسي‌ في‌البداهه‌ پيشنهادي‌ داشته‌ باشد، پيشنهاد او پذيرفته‌ بشود يا اعلام‌ بفرماييد كه‌ پيشنهادات‌ خودشان‌ را بدهند و به‌ كميسيون‌ ارجاع‌ بشود، ظاهراً يا حداقل‌ بنده‌ نمي‌دانم‌، محمل‌ قانوني‌ ندارد كه‌ به‌ چه‌ استنادي‌ مجدداً به‌ كميسيون‌ ارجاع‌ شده‌ است‌.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  آقاي‌ قرباني‌! ببينيد، ما پيشنهاد جديدي‌ نداشته‌ايم‌، از بين‌ نمايندگان‌ كسي‌ پيشنهادي‌ نداشته‌ است‌.
 قرباني‌ ـ  خوب‌، وقتي‌ پيشنهاد نداشته‌ باشد، قاعدتاً چيزي‌ كه‌ رأي‌ نياورده‌ از دستور خارج‌ مي‌شود. ديگر چرا بايد به‌ كميسيون‌ برود.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  اجازه‌ بفرماييد، پيشنهاد جديدي‌ نبوده‌ است‌، ما هم‌ لايحه‌ موافقتنامه‌ را نمي‌توانيم‌ تغيير بدهيم‌، حالا بايد برود به‌ كميسيون‌، اگر نظرات‌ جديدي‌ در كميسيون‌ تصويب‌ شد، آمد به‌ تصويب‌ مجلس‌ رسيد ما نظرات‌ مجلس‌ را به‌ دولت‌ اعلام‌ مي‌كنيم‌. آقاي‌ كاظمي‌ بفرماييد.
 كاظمي‌ ـ  و پس‌ از خاتمه‌ تحقيقات‌ مي‌تواند مطالبي‌ را كه‌ براي‌ كشف‌ حقيقت‌ و دفاع‌ از متهم‌ يا اجراء قوانين‌، لازم‌ بداند به‌ قاضي‌ اعلام‌ نمايد. اظهارات‌ وكيل‌ در صورتجلسه‌ منعكس‌ مي‌شود. در تبصره‌ اصلاحي‌ آمده‌ است‌ كه‌ تنها در موارد منافي‌ عفت‌ و يا اقدامات‌ تروريستي‌ حضور وكيل‌ در مرحله‌ بازجويي‌ و تحقيق‌ موكول‌ به‌ نظر دادگاه‌ خواهد بود. آنچه‌ كه‌ در كميسيون‌ تصويب‌ شده‌ مطالبي‌ بود كه‌ خدمت‌ همكاران‌ عرض‌ كردم‌، ايراد شوراي‌ نگهبان‌ اين‌ بود كه‌ در موارد جرائم‌ منافي‌ عفت‌ الزاماً دادگاه‌ نبايد در مرحله‌ تحقيقات‌، وكيل‌ را بپذيرد و همچنين‌ در مسائل‌ محرمانه‌ و مسائلي‌ كه‌ حضور وكيل‌ موجب‌ فساد خواهد بود، وكيل‌ نبايد در دادگاه‌ حضور پيدا كند. كميسيون‌ ايرادها را نپذيرفت‌، بر مصوبه‌ قبلي‌ خودش‌ اصرار داشت‌ و از نمايندگان‌ محترم‌ تقاضا مي‌كنم‌ به‌ مصوبه‌ كميسيون‌ رأي‌ بدهند.
 منشي‌  (خالقي‌) ـ آقاي‌ قرباني‌ در مخالفت‌ ثبت‌ نام‌ كرده‌اند. آقاي‌ قرباني‌ پيشنهاد بايد بدهيد.
 قرباني‌ ـ  مكتوب‌ ندارم‌.
 منشي‌  (جبارزاده‌) ـ آقاي‌ رئيس‌! اين‌ ماده‌ (186) ما مسكوت‌ است‌ كسي‌ كه‌ پيشنهاد نداده‌، در كميسيون‌ شركت‌ نكرده‌ با گزارش‌ كميسيون‌ مي‌تواند اينجا مخالفت‌ بكند يا نه‌، آيين‌نامه‌ مسكوت‌ است‌. در گذشته‌ روال‌ بود كه‌ با نظر كميسيون‌ مخالفي‌ هم‌ صحبت‌ مي‌كرد، منتها آيين‌نامه‌ جديد مسكوت‌ است‌ كه‌ با گزارش‌ كميسيون‌ مي‌تواند نمايندگان‌ مخالفت‌ يا موافقت‌ بكنند يا خير؟ حالا تشخيص‌ حضرت‌عالي‌ اين‌ است‌ كه‌ آيا مخالف‌ صحبت‌ بكند يا نه‌؟
 نايب‌ رئيس‌ ـ  آقاي‌ قرباني‌، بفرماييد.
 قرباني‌ ـ  صحبت‌ بنده‌ را بگذاريد كنار، فرمايش‌ آقاي‌ دكتر كه‌ فرستادند به‌ كميسيون‌، بالاخره‌ خيلي‌ چيزها ممكن‌ است‌ در آيين‌نامه‌ نباشد ولي‌ رويه‌ بوده‌ كه‌ عمل‌ مي‌كرديد، در اين‌ موارد عمل‌ مي‌شده‌ و من‌ صبح‌ هم‌ آمدم‌ از حضرت‌عالي‌، جناب‌ آقاي‌ دكتر جبارزاده‌! سؤال‌ كردم‌، فرموديد كه‌ بله‌ مخالف‌ مي‌تواند صحبت‌ كند.
 اگر همانوقت‌ مي‌فرموديد كه‌ پيشنهاد بايد بدهند من‌ پيشنهاد را تهيه‌ مي‌كردم‌. در هر حال‌، آقاي‌ آرمين‌! اجازه‌ مي‌فرماييد من‌ صحبت‌ كنم‌ يا...
 نايب‌ رئيس‌ ـ  آيين‌نامه‌ مسكوت‌ است‌، مي‌توانيد صحبت‌ بفرماييد.
 قرباني‌  ـ خدمت‌ دوستان‌ گرامي‌ عرض‌ كنم‌ كه‌...
 عبداللهي‌ ـ  تذكر آيين‌نامه‌اي‌ دارم‌.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  اجازه‌ بفرماييد، آقاي‌ عبداللهي‌ تذكر دارند.
 رضا عبداللهي‌ ـ  بسم‌الله الرحمن‌ الرحيم‌
 بند (1) ماده‌ (21) اشاره‌ مي‌كند كه‌ اداره‌ جلسات‌ مجلس‌ به‌ شرح‌ مواد اين‌ آيين‌نامه‌، يعني‌ چيزي‌ خارج‌ از آيين‌نامه‌ هيأت‌ رئيسه‌ محترم‌ و رياست‌ محترم‌ جلسه‌ نمي‌توانند جلسه‌ مجلس‌ را اداره‌ بكنند. در ماده‌ (186) همانطور كه‌ جناب‌ آقاي‌ قرباني‌ هم‌ اشاره‌ كردند، در صورت‌ عدم‌ تصويب‌ پيشنهاد كميسيون‌ و يا پيشنهادهاي‌ قبلي‌ نمايندگان‌ در مجلس‌، پيشنهادهاي‌ جديد پذيرفته‌ مي‌شود و در باره‌ آنها بحث‌ و رأي‌گيري‌ بعمل‌ مي‌آيد. قبلاً هم‌ در دوره‌هاي‌ قبل‌ جناب‌ آقاي‌ آرمين‌! رويه‌ ما بر اين‌ بود كه‌ در مجلس‌، در جا پيشنهاد پذيرفته‌ مي‌شود، آقايان‌ با همديگر شور و مشورت‌ مي‌كردند، پيشنهاد مي‌دادند و اين‌ مشكل‌ را به‌ اين‌ شكل‌ ما حل‌ مي‌كرديم‌، براين‌ اساس‌ نبوده‌ كه‌ ما از خودمان‌ بر آيين‌نامه‌ چيزي‌ بيفزاييم‌ و بخواهيم‌ كه‌ به‌ كميسيون‌ ارجاع‌ بدهيم‌. (نايب‌ رئيس‌ ـ منظورتان‌ مصوبه‌ قبلي‌ است‌؟) بله‌ قبلي‌ را عرض‌ مي‌كنم‌، در مورد قبلي‌ حضرت‌عالي‌ بايد الان‌ پيشنهاد از نمايندگان‌ بگيريد كه‌ مشكل‌ را بتوانيم‌ حل‌ بكنيم‌. حالا براي‌ اينكه‌ از اين‌ بن‌ بست‌ خارج‌ بشويم‌ راه‌ ديگري‌ وجود دارد كه‌ اگر باز طبق‌ اين‌ بخواهيد عمل‌ بكنيد شايد بتوانيم‌، مي‌گويد ماده‌ (181)، اخطار راجع‌ به‌ منافي‌ بودن‌ طرحها و لوايح‌ و ساير موضوعات‌ مورد بحث‌ در مجلس‌ با قانون‌ اساسي‌ يا آيين‌نامه‌ داخلي‌ مجلس‌، مقدم‌ بر اظهارات‌ ديگر است‌، اينجا اگر حضرت‌عالي‌ اخطار را برمبناي‌ اصول‌ قانون‌ اساسي‌ وارد دانستيد، مي‌توانيد از مجلس‌ نظرخواهي‌ بكنيد، اگر مجلس‌ نظر اخطار را وارد تشخيص‌ داد، حضرت‌عالي‌ مي‌توانيد يا اصلاح‌ كنيد يا براي‌ كميسيون‌ مربوطه‌ ارجاع‌ بدهيد، اين‌ ماده‌ (181) اين‌ راه‌ را براي‌ شما باز كرده‌.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  بله‌، متشكرم‌. بفرماييد ما در مورد قبلي‌ بحثها را كرديم‌، در اينجا مجلس‌ نظر بدهد يا چيزي‌ را تغيير بدهد، هيچ‌ كمكي‌ به‌ حل‌ قضيه‌ نمي‌كند. فعلاً چون‌ بحث‌، بحث‌ روابط‌ دو كشور است‌ ما به‌ كميسيون‌ ارجاع‌ كرديم‌، (سيدآبادي‌ ـ آقاي‌ آرمين‌! به‌ استناد چه‌ به‌ كميسيون‌ مي‌رود؟)  چون‌ آنچه‌ كه‌ رأي‌گيري‌ كرديم‌ درواقع‌ در مورد ايرادات‌ شوراي‌ محترم‌ نگهبان‌ بود. اگر نظرات‌ مجلس‌ را... كميسيون‌ بحث‌ مي‌كنند. نظرات‌ مجلس‌ را به‌ دولت‌ ان‌شاءالله طبق‌ قانون‌ به‌ دولت‌ منعكس‌ مي‌كنيم‌. منظور من‌ ارسال‌ به‌ دولت‌ است‌، نظر مجلس‌ را به‌ دولت‌ خواهيم‌ داد.
 موسوي‌ ـ  تذكر آيين‌نامه‌اي‌ دارم‌.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  آقاي‌ موسوي‌ بفرماييد.
 سيدافضل‌ موسوي‌ ـ  بسم‌الله الرحمن‌ الرحيم‌
 ماده‌ (181) آيين‌نامه‌، ببينيد آقاي‌ آرمين‌! اين‌ تذكري‌ كه‌ قبلاً داده‌ شد، اصل‌ (77) قانون‌ اساسي‌ هم‌ است‌ كه‌ مي‌گويد عهدنامه‌ها، مقاوله‌ نامه‌ها، قراردادها و موافقتنامه‌هاي‌ بين‌ المللي‌ بايد به‌ تصويب‌ مجلس‌ شوراي‌ اسلامي‌ برسد. اين‌ دلايلي‌ كه‌ اين‌ برادرانمان‌ آوردند، چون‌ ما نمي‌توانيم‌ تغيير بدهيم‌، بنابراين‌ وارد نشديم‌، اين‌ بحث‌ اصلاً خلاف‌ قانون‌ اساسي‌ است‌ و شما هم‌ پذيرفتيد كه‌ اين‌ خلاف‌ قانون‌ اساسي‌ است‌. وقتي‌ پذيرفتيد همينطوري‌ عمل‌ كرديد، ايشان‌ بيايد توضيح‌ بدهد. در صورتيكه‌ بايد اين‌ كار بشود كه‌ ماده‌ (181) وقتي‌ شما خودتان‌ قانع‌ شديد كه‌ اين‌ خلاف‌ قانون‌ اساسي‌ است‌، بايد از مجلس‌ نظرخواهي‌ بكنيد. اگر مجلس‌ بر اين‌ نظر داد كه‌ اين‌ استنباط‌ درست‌ است‌، لذا لايحه‌ به‌ كميسيون‌ ارجاع‌ مي‌شود، ارجاع‌ لايحه‌ به‌ كميسيون‌ با اين‌ روش‌، روش‌ درستي‌ است‌ طبق‌ قانون‌ و آيين‌نامه‌ هم‌ است‌.
 يك‌ مطلبي‌ هم‌ كه‌ من‌ مي‌خواستم‌ تذكر بدهد ممكن‌ است‌ مثلاً قبلاً مجلس‌ شوراي‌ اسلامي‌ يك‌ مطلبي‌ را تصويب‌ كرده‌، بعد از ايراد شوراي‌ نگهبان‌ قانع‌ بشود كه‌ آن‌ مطلب‌، ايراد شوراي‌ نگهبان‌ وارد است‌ و تغيير بدهد. اين‌ هيچ‌ دليل‌ نيست‌ كه‌ چون‌ قبلاً تصويب‌ كرده‌ حالا هم‌ تصويب‌ كند، بقول‌ همين‌ شوراي‌ نگهباني‌ها « كل‌ يوم‌ هو في‌ شأن‌ » قرار نيست‌ كه‌ هر روز آن‌ چيزي‌ كه‌ قبلاً تصويب‌ شده‌، امروز به‌ آن‌ دست‌ نزنيم‌، امروز ممكن‌ است‌ تغيير بكند. متشكرم‌
 نايب‌ رئيس‌ ـ  بسيار خوب‌، اجازه‌ بفرماييد، ما باتوجه‌ به‌ مواد (181) و (182)، چون‌ آيين‌نامه‌ واقعاً در اين‌ زمينه‌ ساكت‌ است‌، ما در مورد اصلاح‌ مجدد لايحه‌ و ارجاع‌ آن‌ به‌ كميسيون‌ جهت‌ اصلاح‌ مجدد رأي‌گيري‌ مي‌كنم‌ و براساس‌ نظر مجلس‌ محترم‌ عمل‌ خواهيم‌ كرد. حضار 194، نفر نمايندگان‌ محترمي‌ كه‌ جهت‌ ارجاع‌ لايحه‌ موافقتنامه‌ به‌ كميسيون‌ مربوطه‌ جهت‌ بررسي‌ و اصلاح‌ مجدد موافق‌ هستند قيام‌ بفرمايند (اكثر برخاستند) تصويب‌ شد.
 آقاي‌ قرباني‌! ظاهراً مشكل‌ تمام‌ شد. حالا شما مي‌توانيد (بعنوان‌ مخالف‌ صحبت‌) بفرماييد.
 موسي‌ قرباني‌ ـ  بسم‌الله الرحمن‌ الرحيم‌
 عرض‌ شود خدمت‌ نمايندگان‌ محترم‌! بحثي‌ كه‌ در ماده‌ (128) آيين‌ دادرسي‌ هست‌ و درواقع‌ اين‌ مرتبه‌ دوم‌ است‌ كه‌ اين‌ ماده‌ به‌ صحن‌ مجلس‌ مي‌آيد، مرحله‌ اول‌ در كميسيون‌ يك‌ اصلاحاتي‌ صورت‌ گرفته‌ بود، تا حدودي‌ تأمين‌ كننده‌ نظر شوراي‌ محترم‌ نگهبان‌ بود، اما در صحن‌ مجلس‌ تغيير پيدا كرد، اين‌ شد كه‌ الان‌ در خدمت‌ همكاران‌ محترم‌ هست‌. مجدد شوراي‌ نگهبان‌ ايراد گرفت‌، اين‌ بار در كميسيون‌ مطرح‌ شد، البته‌ يك‌ اصلاحات‌ جزيي‌ كه‌ آن‌ اصلاحات‌ مورد تأييد شوراي‌ نگهبان‌ بود اما همه‌ ايرادات‌ را برطرف‌ نمي‌كرد، كميسيون‌ اصلاحات‌ را بعمل‌ آورد، ولي‌ متأسفانه‌ اين‌ اصلاحات‌ در اينجا ديده‌ نشده‌، يعني‌ يكي‌، دو مورد پيشنهاداتي‌ داده‌ شد، اين‌ پيشنهادات‌، هم‌ مورد تأييد نماينده‌ شوراي‌ نگهبان‌ بود و هم‌ بخشي‌ از ايرادات‌ را برطرف‌ مي‌كرد ولي‌ بخشي‌ از ايرادات‌ همچنان‌ باقي‌ مي‌ماند، آنچه‌ در اختيار نمايندگان‌ محترم‌ قرار گرفته‌، بدون‌ لحاظ‌ اين‌ مواردي‌ است‌ كه‌ عرض‌ كردم‌ در كميسيون‌ انجام‌ شد.
 بنده‌ معتقدم‌ كه‌ واقعاً تأمين‌ نظر شوراي‌ نگهبان‌ حداقل‌ در بخشي‌ از موارد امكانپذير است‌. دليل‌ ندارد كه‌ حالا چون‌ يك‌ ايراد هم‌ در اين‌ ماده‌ باقي‌ مي‌ماند بنابراين‌ بگذاريد همه‌ ايرادات‌ باشد تا برود مجمع‌ تشخيص‌ مصلحت‌ نظام‌، اين‌ واقعاً چيز درستي‌ نيست‌. بعضي‌ از موارد است‌ كه‌ مجلس‌ محترم‌ هم‌ من‌ فكر مي‌كنم‌ آنها را بپذيرد. ببينيد! يكي‌ از چيزهايي‌ كه‌ هست‌ اين‌ است‌، شوراي‌ نگهبان‌ مي‌گويد كه‌ اين‌ استثنايي‌ كه‌ صورت‌ گرفته‌ موارد مفسده‌آميز در آن‌ نيست‌، منظور مورد مفسده‌آميز هم‌ اين‌ است‌ كه‌ مثلاً يك‌ كسي‌ را گرفتند، يك‌ باند جعل‌ اسناد تشكيل‌ داده‌ بوده‌، يك‌ متهم‌ را گرفتند، يا باند سرقت‌ يا هر عمل‌ مجرمانه‌ ديگري‌ كه‌ بصورت‌ باندي‌ صورت‌ مي‌گيرد، خوب‌ بديهي‌ است‌ ما نمي‌خواهيم‌ به‌ وكلاء محترم‌ جسارت‌ بكنيم‌، ولي‌ اين‌ را هم‌ مي‌دانيم‌ كه‌ وكيل‌ از هر راه‌ و حيله‌اي‌ براي‌ تبرئه‌ كردن‌ موكل‌ خودش‌ استفاده‌ مي‌كند. بنابراين‌ امكان‌ اينكه‌ اطلاعاتي‌ كه‌ بوسيله‌ اولين‌ متهم‌ در مراحل‌ تحقيق‌ ابراز شده‌ و بموجب‌ آن‌ افراد ديگري‌ معرفي‌ شده‌اند كه‌ قاضي‌ بايد برود بسراغ‌ آنها، امكان‌ اينكه‌ اين‌ اطلاعات‌ در اختيار ساير متهمين‌ قرار بگيرد وجود دارد و درواقع‌ بدنبال‌ حضور افرادي‌ غير از قاضي‌ اينجا يك‌ مفسده‌اي‌ ايجاد مي‌شود. شوراي‌ نگهبان‌ مي‌گويد حالا با هر عبارتي‌ اينها را درست‌ كنيد، طوري‌ كه‌ سوءاستفاده‌ از آن‌ نشود. مفسده‌ نداشته‌ باشد كه‌ من‌ بعنوان‌ مثال‌ اين‌ مورد را عرض‌ كردم‌. واقعاً اينطور نيست‌، همه‌ ايراداتي‌ كه‌ شوراي‌ نگهبان‌ گرفته‌ را نمايندگان‌ محترم‌ قبول‌ نداشته‌ باشند و معتقد باشند كه‌ خير اينها بايد باشد. واقعاً جايي‌ كه‌ بحث‌ مفسده‌ است‌ چه‌ اشكالي‌ دارد كه‌ با يك‌ عبارتي‌، آنرا اصلاح‌ كنيم‌؟ لذا بنده‌ معتقدم‌ كه‌ بخشي‌ از ايرادات‌ شوراي‌ نگهبان‌ قابل‌ تأمين‌ است‌، با همان‌ ديدگاههايي‌ كه‌ نمايندگان‌ محترم‌ دارند و اين‌ مسأله‌ در كميسيون‌ هم‌ انجام‌ شده‌ بود، بعضي‌ پيشنهادات‌ داده‌ شده‌ بود، نماينده‌ شوراي‌ نگهبان‌ هم‌ گفته‌ بود كه‌ با اين‌ اصلاحات‌ بخشي‌ از ايرادات‌ برطرف‌ مي‌شود، حالا نه‌ اين‌ اصلاحات‌ آمده‌، عيناً همان‌ ماده‌ قبلي‌، گفته‌اند حالا كه‌ همه‌ ايرادات‌ را نمي‌شود برطرف‌ كرد، بگذاريد همه‌ آن‌ برود مجمع‌ تشخيص‌ مصلحت‌ نظام‌. من‌ اين‌ را شيوه‌ درستي‌ نمي‌بينم‌، ما حتي‌الامكان‌ بايد سعي‌ بكنيم‌ موارد خلاف‌ قانون‌ اساسي‌ و خلاف‌ شرع‌ مقدس‌ تصويب‌ نكنيم‌، الا جايي‌ كه‌ هيچ‌ راهي‌ ندارد، مصلحت‌ نظام‌ در اين‌ است‌ كه‌ اين‌ قانون‌ به‌ اين‌ شكل‌ باشد و شوراي‌ نگهبان‌ هم‌ نمي‌پذيرد، خوب‌ اينجا به‌ مجمع‌ تشخيص‌ مصلحت‌ نظام‌ برود. بنابراين‌ بنظر من‌ مجلس‌ محترم‌ به‌ اصلاح‌ حداقل‌ بخشي‌ از اين‌ موارد اقدام‌ بكند.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  خيلي‌ متشكر.  
 گلباز ـ  تذكر آيين‌نامه‌اي‌ دارم‌.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  آقاي‌ گلباز تذكر آيين‌نامه‌اي‌ دارند، بفرماييد. آقاي‌ گلباز، در رابطه‌ با همين‌ موضوع‌ است‌؟
 جعفر گلباز ـ  بسم‌الله الرحمن‌ الرحيم‌
 در مورد رد اظهارات‌ جناب‌ آقاي‌ قرباني‌ است‌، ماده‌ (157) آيين‌نامه‌ داخلي‌ مجلس‌ شوراي‌ اسلامي‌...
 قرباني‌ ـ  ايشان‌ مخالف‌ هستند.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  نه‌، در مورد اظهارات‌ شما تذكر مي‌دهند. هنوز خلافي‌ اتفاق‌ نيفتاده‌ كه‌ شما مي‌خواهيد تذكر بدهيد.
 گلباز ـ  نه‌، نه‌، من‌ بعنوان‌ رفع‌ ابهام‌ مي‌خواهم‌ تذكر بدهم‌...
 نايب‌ رئيس‌ ـ  آقاي‌ گلباز! شما اجازه‌ بفرماييد، مخالف‌ صحبت‌ كرده‌، ممكن‌ است‌ موافق‌ داشته‌ باشد و بخواهد صحبت‌ بكند، در قالب‌ موافق‌ جواب‌ مخالف‌ را مي‌دهند، هنوز كه‌ اتفاقي‌ نيفتاده‌ كه‌ شما مي‌خواهيد تذكر آيين‌نامه‌اي‌ بدهيد. تذكر موقعي‌ است‌ كه‌ تخلفي‌ به‌ وقوع‌ پيوسته‌ باشد. موافق‌ را دعوت‌ بفرماييد.
 منشي‌  (خالقي‌) ـ موافق‌ آقاي‌ قوامي‌ هستند.
 نايب‌ رئيس‌ ـ  آقاي‌ قوامي‌ بفرماييد.
 سيدناصر قوامي‌ ـ  بسم‌الله الرحمن‌ الرحيم‌
 نمايندگان‌ عزيز عنايت‌ بفرمايند آنچه‌ كه‌ در اينجا تصويب‌ شده‌ با اصلاحات‌ من‌ قرائت‌ مي‌كنم‌ بعد در باره‌ آن‌ صحبت‌ مي‌كنم‌.
 ماده‌ واحده‌ ـ قانون‌ آيين‌ دادرسي‌ دادگاههاي‌ عمومي‌ و انقلاب‌ مصوب‌ 28/6/1378 به‌ شرح‌ ذيل‌ اصلاح‌ مي‌گردد، اين‌ آخرين‌ نظر كميسيون‌ است‌.
 متهم‌ در مراحل‌ تحقيق‌ و دادرسي‌ حق‌ مراجعه‌ به‌ وكيل‌ و انعقاد قرارداد وكالت‌ را دارد، وكيل‌ متهم‌ در مرحله‌ تحقيق‌ و در جلسات‌ بازپرسي‌ حضور يافته‌ و پس‌ از خاتمه‌ تحقيقات‌ مي‌تواند مطالبي‌ را كه‌ براي‌ كشف‌ حقيقت‌ و دفاع‌ از متهم‌ يا اجراء قوانين‌ لازم‌ بداند به‌ قاضي‌ اعلام‌ نمايد. اظهارات‌ وكيل‌ درصورتجلسه‌ منعكس‌ مي‌شود.
 تبصره‌ ـ تنها در موارد منافي‌ عفت‌ (كه‌ خيلي‌ وسيع‌ هم‌ است‌) و يا اقدامات‌ تروريستي‌ حضور وكيل‌ در مراحل‌ بازجويي‌ و تحقيق‌ موكول‌ به‌ نظر دادگاه‌ است‌.
 شما ببينيد، ابتداء همين‌ موارد تروريستي‌ موكول‌ به‌ نظر دادگاه‌ بود. شوراي‌ محترم‌ نگهبان‌ ايراد گرفت‌، گفت‌ درمنافي‌ عفت‌ هم‌ حضور وكيل‌ مفسده‌ دارد، خلاف‌ شرع‌ است‌. من‌ بعنوان‌ يك‌ روحاني‌ كه‌ بهرصورت‌ (50،40) سال‌ است‌ در مسايل‌ اسلامي‌ هستم‌ معناي‌ آن‌ را نمي‌دانم‌. حضور يك‌ وكيل‌ خوب‌ درواقع‌ مشاور قاضي‌ است‌، يعني‌ وكيل‌ اگر متدين‌ و متقي‌ باشد كه‌ غالباً هستند و از فيلترها گذشته‌اند اين‌ وكيل‌ درواقع‌ مشاور قاضي‌ است‌. اگر مسأله‌ منافي‌ عفت‌ اتفاق‌ افتاده‌ حضور وكيل‌ براي‌ بازجويي‌ چرا خلاف‌ شرع‌ است‌؟ مبناي‌ خلاف‌ شرع‌ بودن‌ (خدا شاهد است‌) بيني‌ و بين‌الله براي‌ من‌ محرز نيست‌. چرا حضور وكيل‌ در يك‌ مسأله‌ منافي‌ عفت‌ خلاف‌ شرع‌ است‌؟ در حاليكه‌ ما الان‌ احكام‌ الهي‌ را اصرار داريم‌ ببريم‌ و در ملاعام‌ اجراء كنيم‌ كه‌ طبعاً بايد در ملاعام‌ حكم‌ را بخوانيم‌، اسم‌ اينطرف‌ و آنطرف‌ را ببريم‌ و اجراء كنيم‌. ولي‌ در عين‌حال‌ ما براي‌ اينكه‌ اصلاحات‌ شوراي‌ نگهبان‌ را بپذيريم‌، اين‌ را پذيرفتيم‌. گفتيم‌ در اينجا اگر قاضي‌ تشخيص‌ داد كه‌ مفسده‌ دارد مي‌تواند اجازه‌ ندهد، اينجا را هم‌ استثناء كرديم‌، يعني‌ منافي‌ عفت‌ را هم‌ در عين‌حال‌ استثناء كرديم‌. گفتيم‌ منافي‌ عفت‌ را هم‌ اگر دادگاه‌ اجازه‌ نداد مي‌تواند حضور پيدا نكند. در تروريستي‌ هم‌ گفتيم‌ اگر دادگاه‌ اجازه‌ نداد مي‌تواند حضور پيدا نكند. ولي‌ شوراي‌ محترم‌ نگهبان‌ پشت‌ سر چيزي‌ است‌ كه‌ اگر قاضي‌ در هيچ‌ اتهامي‌ اجازه‌ نداد حق‌ ندارد وكيل‌ آنجا حاضر شود.
 آنها يك‌ مطلب‌ عامي‌ را مطرح‌ مي‌كردند، مي‌گفتند «جايي‌ را كه‌ مفسده‌ دارد»، حالا اين‌ «جايي‌ را كه‌ مفسده‌ دارد» تا گاو و ماهي‌ مي‌رود و تشخيص‌ آن‌ با قاضي‌ است‌، جايي‌ را كه‌ مفسده‌ دارد آنجا نبايد... خوب‌، اگر آقايان‌ نمايندگان‌ نظرشان‌ اين‌ است‌ كه‌ ما به‌ اين‌ عريض‌ و طويلي‌ بياييم‌ مردم‌ را از داشتن‌ وكيل‌ محروم‌ كنيم‌ خوب‌، انجام‌ بدهيد، هيچ‌ مشكلي‌ نيست‌.
 من‌ اين‌ را عرض‌ مي‌كنم‌، بنده‌ اين‌ را خلاف‌ شرع‌ نمي‌دانم‌ و اگر خلاف‌ شرع‌ مي‌دانستم‌ من‌ در كميسيون‌ هم‌ به‌ آن‌ رأي‌ نمي‌دادم‌. اين‌ عبارتي‌ را كه‌ من‌ براي‌ شما مي‌خوانم‌  عنايت‌ بفرماييد يكبار ديگر مي‌خوانم‌: متهم‌ در مرحله‌ تحقيق‌ و دادرسي‌ حق‌ مراجعه‌ به‌ وكيل‌ و انعقاد قرارداد وكالت‌ را دارد، وكيل‌ متهم‌ در مرحله‌ تحقيق‌ و در جلسات‌ بازپرسي‌ حضور يافته‌ و پس‌ از خاتمه‌ تحقيقات‌ مي‌تواند مطالبي‌ را كه‌ براي‌ كشف‌ حقيقت‌ و دفاع‌ از متهم‌ يا اجراي‌ قوانين‌ لازم‌ بداند به‌ قاضي‌ اعلام‌ نمايد. اظهارات‌ وكيل‌ در صورتجلسه‌ منعكس‌ مي‌شود.
 تبصره‌ ـ (استثناء كرديم‌)، تنها در موارد منافي‌ عفت‌ (كه‌ دامنه‌اش‌ هم‌ وسيع‌ است‌) و اقدامات‌ تروريستي‌ كه‌ برخلاف‌ امنيت‌ كشور است‌ حضور وكيل‌ در مراحل‌ بازجويي‌ و تحقيق‌ موكول‌ به‌ نظر دادگاه‌ است‌. وقتي‌ دادگاه‌ گفت‌ كه‌ اينجا نبايد وكيل‌ بيايد وكيل‌ اينجا حاضر نمي‌شود و از دادگاه‌ اطاعت‌ مي‌كند و لازم‌ نيست‌ در اينجا حاضر شود. اگر شما بخواهيد بگوييد بله‌ «جاهايي‌ هم‌ كه‌ مفسده‌ دارد» بعد ديگر جايي‌ نمي‌ماند كه‌ وكيل‌ بخواهد در آنجا حضور پيدا كند.
 بنده‌ فكر مي‌كنم‌ كه‌ آقايان‌ به‌ نظر كميسيون‌ رأي‌ بدهند تا به‌ مجمع‌ تشخيص‌ مصلحت‌ نظام‌ برود و در آنجا هركاري‌ خواستند انجام‌ بدهند. والسلام‌ عليكم‌ و رحمة‌الله و بركاته‌
 نايب‌ رئيس‌ ـ  متشكر، ما نظر كميسيون‌ را به‌ رأي‌ مي‌گذاريم‌ اگر نظر كميسيون‌ رأي‌ آورد اين‌ لايحه‌ براي‌ تعيين‌ تكليف‌ به‌ مجمع‌ تشخيص‌ مصلحت‌ نظام‌ ارجاع‌ خواهد شد و اگر رأي‌ نياورد آنوقت‌ مي‌توانيم‌ روي‌ پيشنهادات‌ صحبت‌ كنيم‌. بنابراين‌ نظر كميسيون‌ مبني‌ بر تأييد و اصرار بر مصوبه‌ قبلي‌ است‌ كه‌ به‌ رأي‌ گذاشته‌ مي‌شود. حضار 194 نفر، موافقين‌ قيام‌ بفرمايند (اكثر برخاستند) تصويب‌ شد.
 من‌ همينجا نتيجه‌ تشكيك‌ در مورد ماده‌ (6) طرح‌ اصلاح‌ موادي‌ از قانون‌ مجازات‌ اسلامي‌ را اعلام‌ مي‌كنم‌؛ حضار 194 نفر، آراء ريخته‌ شده‌ به‌ گلدانها (144) رأي‌، آراء سفيد (129) رأي‌، آراء كبود (10) رأي‌ و آراء ممتنع‌ (5) رأي‌، بنابراين‌ اصل‌ ماده‌ (6) تصويب‌ شد.
 
 12 ـ اعلام‌ وصول‌ يك‌ فقره‌ لايحه‌
 نايب‌ رئيس‌ ـ  وصولي‌ها را اعلام‌ بفرماييد.
 منشي‌  (جلودارزاده‌) ـ لايحه‌ لغو مواد (6) و (6) مكرر الحاقي‌ اساسنامه‌ نهضت‌ سوادآموزي‌ جمهوري‌ اسلامي‌ ايران‌ و تعيين‌ ضوابط‌ بكارگيري‌ آموزشياران‌ از طرف‌ دولت‌ محترم‌ به‌ مجلس‌ ارائه‌ شده‌ كه‌ اعلام‌ وصول‌ مي‌شود.
 13 ـ قرائت‌ اسامي‌ غائبين‌ و تأخيركنندگان‌
 نايب‌ رئيس‌ ـ  آقاي‌ دكتر شكوري‌راد! اسامي‌ غائبين‌ و تأخيركنندگان‌ را قرائت‌ بفرماييد.
 منشي‌  (شكوري‌راد) ـ غائبين‌ جلسه‌ امروز عبارتند از آقايان‌: خليل‌ آقايي‌ ـ ابوالفضل‌ شكوري‌ و عبدالمحمد نظام‌الاسلامي‌.
 تأخيركنندگان‌  جلسه‌ امروز عبارتند از آقايان‌: غلام‌حيدر ابراهيم‌باي‌سلامي‌ (35 دقيقه‌) ـ حبيب‌الله اسماعيل‌زاده‌ (27 دقيقه‌) ـ سيدابراهيم‌ اميني‌ (يكساعت‌ و 20 دقيقه‌) ـ حسين‌ انصاري‌راد (19 دقيقه‌) ـ عبدالغفور ايران‌نژاد (دو ساعت‌ و 31 دقيقه‌) ـ علي‌ باغبانيان‌ (30 دقيقه‌) ـ علاءالدين‌ بروجردي‌ (23 دقيقه‌) ـ عبدالرحيم‌ بهاروند (24 دقيقه‌) ـ جلال‌ جلالي‌زاده‌ (29 دقيقه‌) ـ عبدالله حاجياني‌ (17 دقيقه‌) ـ داود حسن‌زادگان‌ (16 دقيقه‌) ـ سلمان‌ خدادادي‌ (28 دقيقه‌) ـ حسن‌ خسته‌بند (22 دقيقه‌) مرتضي‌ خيرآبادي‌ (41 دقيقه‌) ـ سيدابوالفضل‌ رضوي‌ (16 دقيقه‌) ـ محمد شاهي‌عربلو (48 دقيقه‌) ـ ولي‌الله شجاع‌پوريان‌ (16 دقيقه‌) ـ احمد شيرزاد (17 دقيقه‌) ـ فخرالدين‌ صابري‌ (38 دقيقه‌) ـ كريم‌فتاح‌پورموانه‌ (دو ساعت‌ و 2 دقيقه‌) ـ محمد كيانوش‌راد (32 دقيقه‌) ـ جهانبخش‌ محبي‌نيا (19 دقيقه‌) ـ انوشيروان‌ محسني‌بندپي‌ (17 دقيقه‌) ـ سيدناصر موسوي‌ (16 دقيقه‌) ـ سيدعيسي‌ موسوي‌نژاد (يكساعت‌ و 29 دقيقه‌) ـ رحمان‌ نامجو (يكساعت‌) ـ محمدباقر نوبخت‌حقيقي‌ (35 دقيقه‌) و محمد فرخي‌ (17 دقيقه‌).
 
 14 ـ اعلام‌ ختم‌ جلسه‌ و تاريخ‌ تشكيل‌ جلسه‌ آينده‌
 نايب‌ رئيس‌ ـ  جلسه‌ آينده‌ ما ساعت‌ (8) صبح‌ روز سه‌شنبه‌ مورخ‌ ششم‌ شهريورماه‌ است‌. ختم‌ جلسه‌ اعلام‌ مي‌شود.
 (جلسه‌ ساعت‌ 51/11 پايان‌ يافت‌)
 
 رئيس‌ مجلس‌ شوراي‌ اسلامي‌
 مهدي‌ كروبي‌



HyperLink
نظرکاربران

نام
پست الکترونيک

پيام شما
 

» صفحه اصلی » مشاوره حقوقی » تماس با ما » درباره ما

info@hvm.ir
Copyright © 2007 - 2014 hvm.ir